E1 linea (Euskotren)

Euskotrengo aldiriko zerbitzua

Euskotren Trenako E1 linea (Euskotrengo 1. linea, lehena) Eusko Trenbideak enpresak Matiko–Bilbo eta Amara–Donostia geltokien artean egiten duen zerbitzua da. Linea mendebaldetik ekialdera doa, Euskal Kostaldetik. Bizkaian, Ibaizabal ibarra hartzen du, Bilbo eta Ermua artean. Ondoren, Eibarrera iritsi eta Deba ibaiaren bidez Gipuzkoako kostalderaino jaisten da.

Infobox Public Transport.png
Matiko ↔ Amara
Euskotren Trena
Euskotren Trena Logo.svg Euskotren E1.svg
Euskotren Amara.jpg
Euskotrenen 900 serieko tren bat Amara–Donostia geltokian
Datu orokorrak
Garraio mota Aldiriko trena
Zerbitzatutako eskualdeak Bizkaia eta Gipuzkoa,
 Euskal Herria
Geltoki kopurua 38
Jabea Euskal Trenbide Sarea
Web gunea www.euskotren.eus
Ustiapena
Ustiapenaren hasiera 1901eko urtarrilaren 1a
Eragilea(k) Euskotren Trena
Ibilgailu kopurua 44 (beste linearekin)
Ibilgailuen luzera 75 m
Maiztasuna 60'
Datu teknikoak
Luzera 108,670 km
Galiboa 1 000 mm
Abiadura maximoa 80 km/h

Lehen bidaia 1901eko urtarrilaren 1ean egin zuen Ferrocarriles Vascongados enpresak, Matiko–Bilbo eta Amara–Donostia arteko geltokietan.

44 geltokietatik 7tan Bilboko metroarekin lotura dago eta 4tan Donostiako metroarekin.

HistoriaAldatu

  linearen ibilbide osoa luzera oso zabalekoa da bere izaerako zerbitzu batentzat (108 km baino gehiago neurtzen du). Ezaugarri horrek teknikoki posible egiten ditu Gipuzkoako eta Bizkaiko hiriburuen arteko bidaiak; hala ere, aldirietako erregimenak (ia 40 geldialdi tarteko), trazadura lerromakurrak eta abiadura txikiak (gehienez 80 km/h) zerbitzu desegokia ematen dute bi hirien arteko harremana estaltzeko, eta teorian 2 ordu eta 3 laurden behar dira bidaia egiteko. Hori dela eta, duela hamarkada batzuetatik hona, bidaiari gehienek zuzeneko autobusa aukeratu dute Bilbo eta Donostia arteko ibilbideetarako, bereziki PESA/Lurraldebuseko (Bilbo-Zarautz-Donostia) DO01 linea,  A-8  autobidearen bidez ordu bat eta laurdeneko harremana estaltzen duena.[1]

Hori dela eta, eta aukera egon arren,   linea gutxitan erabiltzen da Gipuzkoako eta Bizkaiko hiriburuen arteko ibilbide osoa egiteko. Horren ordez,   en helburu nagusia erabiltzaileari bi geltokiren arteko bidaiak — laburrak, oro har — egiteko aukera ematea da, bi hiri handien arteko trenaren etengabeko ibilbidea aprobetxatuz. Nahi duen erabiltzaileak   erabil dezake beti bidaia luzeagoak egiteko. Horrela, lineak zerbitzu "hibrido" gisa balio du aldirietako baten eta distantzia ertaineko (edo eskualdeko) beste baten artean, eta, edonola ere, zehaztasun handiagoa ahalbidetzen du bidaiaren hasierako eta amaierako puntuetan, kostu merkeagoarekin eta bidaia-denbora luzeago baten truke. Renfe Intercity eskualdeko zerbitzuaren antzeko filosofia da: ibilbide ertain eta luzeko zerbitzu baten arteko hibridoa.[2]

Eskualdeko zerbitzuakAldatu

Historian zehar, 1982tik 2013ra, Euskotrenek aldiriko zerbitzuez gain, Bilbo eta Donostia arteko eskualdeko zerbitzuak (edo "distantzia ertainekoak") ere eskaini ditu. Zerbitzu historikoetako batzuk, Bidexpress (1987an inauguratua, 1990eko hamarkadaren hasieran desagertua) eta Euskopullman, 1998 eta 1999 artean existitu zen gama altuko zerbitzua dira. Erregimen horretan, eta kasuan kasuko zerbitzu zehatzaren arabera, trenak goiburuko geltokietatik abiatzen ziren – Amara Donostian eta Atxuri Bilbon, garai hartan – eta ibilbide osoa bitarteko geltoki nabarmenetan bakarrik egiten zuten, hala nola Boluetan (Bilboko metroarekin 1997tik izandako korrespondentzia), Zornotzan edo Eibarren. Horrek bidaia-denbora asko aurreztea zekarren. Eskaerak behera egin zuenez, egunez eguneko harremanen kopurua gutxituz joan zen pixkanaka, baina konpainiak zenbait zerbitzu erdizuzen eskaintzen jarraitu zuen, izendapen espezifikorik gabe ere, harik eta 2013aren hasieran behin betiko kentzea erabaki zuen arte.[3]

AzpiegituraAldatu

Erabiltzaileak sarrien desplazatzen diren herrien arteko harremanak sendotzeko,   eko trenen zati bat bakarrik erabiltzen da Bilbotik Donostiara egiten diren ibilbide osoetan, eta alderantziz. Hala, tren gehienek bidaia laburragoak egiten dituzte, eta, beraz, hiriburu horietako metropoli-eremuetatik igarotzen diren line-zatiak maizago egiten dira, aldirietako erregimen beraren barruan.

Matiko–Bilbo eta Amara–Donostia arteko ibilbide osoa egiten duen   lineaz gain, honako hauek ere badaude:

Aurrekoez gain, badira izen zehatzik gabeko ohiko beste harreman batzuk ere, hala nola Bilbo Zornotzarekin, Elgoibarrekin, Debarekin eta abarrekin lotzen dutenak, errefortzu-unitateen trafikoa aprobetxatzeko planifikatuta daudenak, edo beste linea batera bideratzen direnak — Amorebietatik, adibidez,   linearen adar propioa abiatzen da Bermeoraino. 2014tik, goizetan eta eguerdian astelehenetik ostiralera, zerbitzu erdizuzenak eskaintzen dira Durangotik eta Trañatik Bilbora   ibilbidearen barruan, tarteko geltoki ia guztiak alde batera utzita.

Aipatu behar da, halaber, Kukullaga-Etxebarri eta Matiko–Bilbo geltokien arteko azken zatia Bilboko metroari dagokiola, eta bertatik egiten dela   linearen zerbitzua; horrela, tartean maiztasuna are handiagoa da, metroari dagokiona, gutxienez tren bat 7,5 minutuan behin. Zuzeneko erregimeneko trenek geltokiak egiten dituzte metro-sareko geltokietan.[4]

GeltokiakAldatu

Geltokia Gunea Udalerria Konexioak
    Matiko 1. gunea Bilbo         
    
    Uribarri 1. gunea Bilbo         
    
    Zazpikaleak 1. gunea Bilbo         
          
    Zurbaranbarri 1. gunea Bilbo         
    
    Txurdinaga 1. gunea Bilbo         
    
    Otxarkoaga 1. gunea Bilbo         
    
    Kukullaga 2. gunea Etxebarri         
    
    Etxebarri 2. gunea Etxebarri       
    Ariz–Basauri 2. gunea Basauri       
    Zuhatzu–Galdakao 2. gunea Galdakao       
    Usansolo 2. gunea Galdakao       
  Galdakaoko Ospitalea
    Bedia 2. gunea Bedia       
    Lemoa 3. gunea Lemoa       
    Amorebieta 3. gunea Zornotza     
    Euba 3. gunea Zornotza     
    Durango 4. gunea Durango     
    Traña 4. gunea Durango     
    Berriz 4. gunea Berriz     
    Zaldibar 4. gunea Zaldibar     
    Ermua 5. gunea Ermua       
    Errotabarri 5. gunea Ermua       
    San Lorentzo 5. gunea Ermua       
    Unibertsitatea 5. gunea Eibar       
    Amaña 5. gunea Eibar       
    Ardantza 5. gunea Eibar       
    Eibar 5. gunea Eibar       
    Azitain 5. gunea Eibar     
    Elgoibar 5. gunea Elgoibar     
    Toletxegain 5. gunea Elgoibar
    Altzola 5. gunea Elgoibar
    Mendaro 5. gunea Mendaro
    Deba 5. gunea Deba
    Arroa 6. gunea Zestoa
    Zumaia 6. gunea Zumaia     
    Zarautz 6. gunea Zarautz     
    San Pelaio 6. gunea Zarautz     
    Aia–Orio 7. gunea Orio     
    Usurbil 7. gunea Usurbil     
    Errekalde 7. gunea Donostia     
    
    Añorga 7. gunea Donostia     
    
    Lugaritz 7. gunea Donostia     
    
    Amara 7. gunea Donostia     
      

Geltokien izenaAldatu

Euskotren Trena sareko geltokiak Euskal Trenbide Sarea enpresak kudeatzen eta mantentzen ditu 2004ko irailaren 2tik. Hala ere, Eusko Trenbideak enpresak ditu trenak eta horiek ustiatzeaz arduratzen da.

AzpiegituraAldatu

Lineak Bilbo—Donostia burdinbidea bakarrik erabiltzen du, Matiko eta Amara geltokien artean.

PlanoaAldatu

UstiapenaAldatu

Linea Eusko Trenbideak usiatzen du Euskal Trenbide Sareak kudeatutako trenbide eta geltokietan.

MaiztasunakAldatu

Euskotren Trenaren   linearen maiztasunak
UDAKO ORDUTEGIA
Astelehenetik Ostiralera, Lanegunak Larunbat, Igande eta Jaiegunak
5:55 > 19:55 6:52 > 19:52
60' 60'

Batez besteko denborakAldatu

Ibilbideko batez besteko denborak adierazgarriak dira, eta trafikoaren edo beste ezusteko batzuen arabera alda daitezke.

  lineak Matiko geltokia honako hauekin komunikatzeko aukera ematen du:[5]

FlotaAldatu

Gaur egun, Euskotren Trenaren flota 44 ibilgailuarik osatzen dute.[6]

Euskotren Trenaren ibilgailuak
Eraikitzailea Modeloa Kopurua Entregatzeko urteak Luzera (m) Eserlekuak Guztizko edukiera
Construcciones y Auxiliar de Ferrocarriles S-900 30 2011 - 2014 69,458 214 400
Construcciones y Auxiliar de Ferrocarriles S-950 14 2016 - 52,458 94 296

TarifakAldatu

GuneakAldatu

Linea horrek, guztira, 7 gune zeharkatzen ditu:

IrudiakAldatu

ErreferentziakAldatu

  1. (Gaztelaniaz) «Donostiak eta Bilbok ordu desberdina zutenean» El Diario Vasco 2018-10-25 . Noiz kontsultatua: 2020-07-28.
  2. (Gaztelaniaz) «AGUR 3500» www.mundo-ferroviario.es . Noiz kontsultatua: 2020-07-28.
  3. (Gaztelaniaz) «Euskotrenek Bilbo eta Donostia arteko erdizuzeneko zerbitzua kendu du» El Correo 2013-01-15 . Noiz kontsultatua: 2020-07-28.
  4. (Gaztelaniaz) PRESS, EUROPA. (). «Euskotrenek tren zuzenak jarriko ditu Bilbon, Gernikatik eta Durangotik, urtarrilaren 7tik aurrera» elDiario . Noiz kontsultatua: 2020-07-28.
  5. «Sarrera | Euskotren» www.euskotren.eus . Noiz kontsultatua: 2020-07-28.
  6. EUSKOTREN S/900 ALDIRIKO TRENA

Ikus, gaineraAldatu

Kanpo estekakAldatu