Almidoia landareetan baizik izaten ez den polisakaridoa da, alfa-glukosa molekulez osatua. Landare-zelularen biltegi energetikoa da, eta oso ugaria da zerealetan (garia, arroza, artoa...) eta baita tuberkuluetan ere (patata). Pikor handiak eratzen ditu landare-zelularen zitoplasman.

Almidoi
Amylopektin Sessel.svg
Potato starch.jpg
Osatuta oxigeno, karbono, hidrogeno, Amilopektina eta Amilosa
Mota polisakarido eta food ingredient (en) Itzuli
Ezaugarriak
Dentsitatea
1.450 kg/m³
Sublimazio-tenperatura 410 °C
Lurrun-presioa 0 mmHg (20 °C)
Masa molekularra 12.561,141 g/mol
Arriskuak
Denboran ponderatutako esposizio muga 5 mg/m³ (10 h, Ameriketako Estatu Batuak)
10 mg/m³ (10 h, baliorik ez)
15 mg/m³ (8 h, Ameriketako Estatu Batuak)
Lehergarritasun gutxieneko kontzentrazioa 50
Eragin dezake starch exposure (en) Itzuli
Identifikatzaileak
CAS zenbakia 9005-25-8
Gmelin 28017
RTECS zenbakia GM5090000
ZVG 12160
DSSTox zenbakia GM5090000
EC zenbakia 232-679-6
ECHA 100.029.696
CosIng 74532
MeSH D013213
UNII 24SC3U704I, 4DGK8B7I3S, 79QS2MG2LP, 8I089SAH3T, 904CE6697V, O8232NY3SJ eta YAQ9FOE480
KEGG C00369

Egitura kimikoaAldatu

Almidoiaren formula (C6H10O5)n da, n aldakorra izanik (100.000 arte iritsiz). Hori dela eta, bere pisu molekularra ere aldakorra da, baina gehienetan oso altua (zenbait milioi dalton).

Almidoia glukosak pilatzen dituen egitura bat da, forma jakin batekoa.

Almidoia bi polimeroren nahasketaz osatua dago: amilosa eta amilopektina.

  • amilosak kate lineal luzea eratzen du, ez adarkatua, alfa-glukosaz osatua
  • amilopektinaren kateak, berriz, adarkadura asko ditu, ez da lineala.

Almidoi gehienetan amilosaren kopurua %25 ingurukoa da eta amilopektinarena %75-ekoa.

 
Amilosa molekularen egitura.

Almidoia disolbaezina da ur hotzean eta alkoholean. Ur beroan, baina, ur-ahia sortzen du, zeinak iodo-disoluzio batean kolore urdina hartzen duen.

FuntzioaAldatu

Almidoia landarearen erreserba energetikoa da. Bere erabateko hidrolisiak glukosa ematen duenez, landare-zelulak almidoia erabiltzen du bere behar energetikoak asetzeko, glukosa katabolizatuz.

Fotosintesian sortzen den glukosa gehiena, beraz, almidoi moduan gordetzen dute landareek.

Almidoia giza elikadurako gluzido iturri nagusia da, eta horrenbestez dietako funtsezko elikagaia da. Ugaria da ohiko elikagaietan (ogia, zerealak, lekaleak...), eta almidoiaren hidrolisiak —digestioan egiten dena— glukosa franko sortzen du.


Kanpo estekakAldatu