Ireki menu nagusia

Itrio

Zenbaki atomikoa 39 duen elementu kimikoa. Kolore griseko metala da, lur arraroen multzokoa. Isotopo erradioaktibo bat du, eta teknologia nuklearrean, aleazioetan, mikrouhin-iragazkietan eta erdieroaleetan erabiltzen da

Itrioa elementu kimiko bat da, Y ikurra eta 39 zenbaki atomikoa dituena. Trantsizio-metal zilarkara eta lustreduna da. Itrioa askotan ageri da mineral arraroetan, eta bere bi konposatu kolore gorriko fosforoak egiteko erabiltzen da telebistetan oraindik ere erabiltzen diren hodi katodikoetan.

Itrioa
Yttrium sublimed dendritic and 1cm3 cube.jpg

39

EstrontzioaItrioaZirkonioa
   
 
39
Y
 
               
               
                                   
                                   
                                                               
                                                               
Ezaugarri orokorrak
Izena, ikurra, zenbakia Itrioa, Y, 39
Serie kimikoa trantsizio-metalak
Taldea, periodoa, orbitala 3, 5, d
Masa atomikoa 88,90585(2) g/mol
Konfigurazio elektronikoa [Kr] 4d1 5s2
Elektroiak orbitaleko 2, 8, 18, 9, 2
Propietate fisikoak
Egoera solidoa
Dentsitatea (0 °C, 101,325 kPa) 4,472 g/L
Urtze-puntua 1.799 K
(1.526 °C, 2.779 °F)
Irakite-puntua 3.609 K
(3.336 °C, 6.037 °F)
Urtze-entalpia 11,42 kJ·mol−1
Irakite-entalpia 365 kJ·mol−1
Bero espezifikoa (25 °C) 26,53 J·mol−1·K−1

Lurrun-presioa

P/Pa 1 10 100 1 k 10 k 100 k
T/K 1.883 2.075 (2.320) (2.627) (3.036) (3.607)
Propietate atomikoak
Kristal-egitura hexagonala
Oxidazio-zenbakia(k) 3, 2, 1
(oxido basiko ahula)
Elektronegatibotasuna 1,22 (Paulingen eskala)
Ionizazio-potentziala 1.a: 600 kJ/mol
2.a: 1.180 kJ/mol
3.a: 1.980 kJ/mol
Erradio atomikoa (batezbestekoa) 180 pm
Erradio atomikoa (kalkulatua) 212 pm
Erradio kobalentea 162 pm
Datu gehiago
Eroankortasun termikoa (300 K) 17,2
Soinuaren abiadura 3.300 m/s
Isotopo egonkorrenak

Itrioaren isotopoak

iso UN Sd-P D DE (MeV) DP
87Y Sintetikoa 3,35 e ε - 87Sr
γ 0,48, 0,38D -
88Y Sintetikoa 106,6 e ε - 88Sr
γ 1,83, 0,89 -
89Y %100 Y egonkorra da 50 neutroirekin
90Y Sintetikoa 2,67 e β- 2,28 90Zr
γ 2,18 -
91Y Sintetikoa 58,5 e β- 1,54 91Zr
γ 1,20 -

Ezaugarri nagusiakAldatu

Itrioa nahiko egonkorra da airearekin kontaktuan, eskandioaren antzekoa da itxuraz, eta kimikoki lantanidoen antzeko portaera dauka. Zati txikietan birrintzen denean, ezegonkortu egiten da eta suak har dezake 400 °C-etik gora. Bere oxidazio-egoera arruntena +3 da.

Kanpo estekakAldatu