Ireki menu nagusia

Aktinio

89 zenbaki atomikoa duen elementu kimikoa

Aktinioa elementu kimiko bat da, Ac ikurra eta 89 zenbaki atomikoa dituena.

Aktinioa

89

RadioaAktinioaTorioa
   
 
89
Ac
 
               
               
                                   
                                   
                                                               
                                                               
Ezaugarri orokorrak
Izena, ikurra, zenbakia Aktinioa, Ac, 89
Serie kimikoa aktinidoak
Taldea, periodoa, orbitala 3, 7, f
Masa atomikoa (227) g/mol
Konfigurazio elektronikoa [Rn] 6d1 7s2
Elektroiak orbitaleko 2, 8, 18, 32, 18, 9, 2
Propietate fisikoak
Egoera solidoa
Dentsitatea (0 °C, 101,325 kPa) 10 g/L
Urtze-puntua (circa) 1.323 K
(1.050 °C, 1.922 °F)
Irakite-puntua 3.471 K
(3.198 °C, 5.788 °F)
Urtze-entalpia 14 kJ·mol−1
Irakite-entalpia 400 kJ·mol−1
Bero espezifikoa (25 °C) 27,2 J·mol−1·K−1

Lurrun-presioa

P/Pa 1 10 100 1 k 10 k 100 k
T/K
Propietate atomikoak
Kristal-egitura kubikoa, aurpegietan zentratua
Oxidazio-zenbakia(k) 3
(oxido neutroa)
Elektronegatibotasuna 1,1 (Paulingen eskala)
Ionizazio-potentziala 1.a: 499 kJ/mol
2.a: 1.170 kJ/mol
Erradio atomikoa (batezbestekoa) 195 pm
Datu gehiago
Eroankortasun termikoa (300 K) 12
Isotopo egonkorrenak

Aktinioaren isotopoak

iso UN Sd-P D DE (MeV) DP
225Ac Sintetikoa 10 e α 5,935 221Fr
226Ac Sintetikoa 29,37 o β- 1,117 226Th
ε 0,640 226Ra
α 5,536 222Fr
227Ac %100 21,773 u β- 0,045 227Th
α 5,042 223Fr

Ezaugarri nagusiakAldatu

Aktinioa elementu metaliko, zilarkara eta erradioaktiboa da. Bere erradioaktibitate biziaren ondorioz, iluntasunean argi urdin zurbila igortzen du. Aztarna-elementu gisa dago uranio-meetan, 21,773 urteko erdibizitza duen 227Ac forman. Tona bat uranio-meak gramo hamarren bat aktinio dauka.

AplikazioakAldatu

Radioa baino 150 aldiz erradioaktiboagoa da eta, beraz, oso estimatua da neutroi-iturri gisa. Ez dauka beste aplikazio industrial berezirik.

Medikuntzan, 225Ac isotopoa 213Bi ekoizteko erabiltzen da, gero erradioterapian erabilia izateko.

Kanpo estekakAldatu