Bretainia (eskualdea)
Bretainia[1] (frantsesez: Bretagne, bretainieraz: Breizh, galoz: Bertaèyn) Frantziako ipar-mendebalean dagoen eskualdea da eta lau departamendu barne hartzen ditu: Côtes-d'Armor (22.), Finistère (29.), Ille eta Vilaine (35.) eta Morbihan (56.). 27.208 km² ditu, eta 2.906.197 biztanle (107 biz/km², 1999).
Bretainia Eskualdea | |||
---|---|---|---|
Région Bretagne Rannvro Breizh | |||
| |||
Bretagne region locator map2.svg | |||
Geografia | |||
Hiriburua | Rennes 48°6′51″N 1°40′51″W | ||
Azalera | 27.208 | ||
Punturik altuena | Roc'h Ruz (en) ![]() | ||
Mugakideak | Loirerria, Normandia Beherea eta Normandia | ||
Administrazioa | |||
Presidentea | Loïg Chesnais-Girard (PS) | ||
Loïg Chesnais-Girard (en) ![]() | |||
Legebiltzarra | Bretainiako Eskualde Kontseilua | ||
Demografia | |||
Biztanleria | 3.373.835 (2020)![]() | ||
Dentsitatea | 124 bizt/km² | ||
Ekonomia | |||
Historia | |||
Sorrera data: 1941 | |||
Bestelako informazioa | |||
Internet domeinua | Point BZH | ||
bretagne.bzh |
- Artikulu hau gaur egungo Bretainia eskualdeari buruzkoa da; beste esanahietarako, ikus «Bretainia (argipena)».
Eskualdeko hiriburu Rennes da hiri nagusia, 206.229 biztanle baititu.
GeografiaAldatu
Bretainia historikoaAldatu
Bretainiako abertzaleek aldarrikatzen duten lurraldea (Bretainia historikoa bezala ezagutua) egun Bretainia izena duen eskualde edo erregioaz landa, Loira Atlantiarreko departamendua ere barne biltzen du. Horrela, Bretainia historikoa 9 herrialdetan banatzen da:
- Bro Leon
- Bro Dreger (Treguier)
- Bro Kernev
- Bro Gwened (Vanetès)
- Bro Sant Brieg edo Penteur (Penthièvre)
- Bro Zol
- Bro Sant Malou
- Bro Roazhon
- Bro Naoned
Gaur egunAldatu
Ozeano Atlantikoak inguratzen du mendebalde, iparralde eta hegoaldean, ekialdean Loirerria eta ipar-ekialdean Normandia Beherea mugakide dituela.
Hiri nagusiakAldatu
Nantes (544.932 biztanle 1999an) hiriburu historikoa da eta Rennesen dago prefektura (521.188).
Hauetaz gain, beste hiri nagusiak hauexek dira:
- Brest: 149.634.
- Quimper: 64.900.
- Lorient: 59.189.
- Vannes: 51.759.
- Saint-Malo: 50.675.
- Saint-Brieuc: 46.087.
- Fougères: 21.779.
- Lannion: 18.368.
- Morlaix: 15.990.
- Pontivy: 13.508.
- Dinan: 10.907.
Hamar mila biztanletik behera dituzte beste herri hauek:
- Redon: 9.499.
- Guingamp: 8.008.
- Châteaulin: 5.157.
KulturaAldatu
HizkuntzakAldatu
Frantsesa da gaur egungo hizkuntza nagusia, baina beste bi hizkuntza komunitate ere badaude:
- Bretainiera edo brezhoneg, lurraldeko mendebaldean (Bretainia Beherean) mintzatutako zelta hizkuntza.
- Galoa, ekialdean edo Bretainia Garaian hitz egindako erromantze hizkuntza.
LiteraturaAldatu
- Frantsesezko idazleak:
- Jules Verne (1828-1905).
- Bretainierazko idazleak:
MusikaAldatu
- Gwendal taldea.
- Alan Stivell (1944-), musikaria.
MargolaritzaAldatu
- Paul Gauguin (1848-1903).
KirolakAldatu
FutbolaAldatu
FC Nantes eta Stade Rennais FC (Rennes) ditugu talderik hoberenak.
TxirrindularitzaAldatu
Herrialdeak emandako txirrindularien artean, Bernard Hinault (1954-) dugu aipagarriena, Frantziako Tourraren garailea bost aldiz izandakoa.
Ikus, gaineraAldatu
- Bretainia (lurralde historikoa)
- Zelta nazioak
ErreferentziakAldatu
Kanpo estekakAldatu
Euskarazko Wikipedian bada atari bat, gai hau duena: Bretainia |