Ibai Horia[1] edo Huang He[1] (txinera sinplifikatuz 黃河, txinera tradizionalez 黄河) Txina eta Asia osoko bigarren ibairik luzeena (lehenengoa Yangtze ibaia da) eta munduko seigarrena da, 5.464 kilometroko luzerarekin.

Ibai Horia
黃河 (zh), 黄河 (zh), Huáng Hé (Hanyu Pinyin)
Lanzhou-rio-amarillo-d01.jpg
Datu orokorrak
Luzera 5.464 km
Geografia
Koordenatuak 36° 07′ 27″ N, 116° 05′ 52″ E / 36.12419°N,116.09767°E / 36.12419; 116.09767Koordenatuak: 36° 07′ 27″ N, 116° 05′ 52″ E / 36.12419°N,116.09767°E / 36.12419; 116.09767
Herrialdea Txinako Herri Errepublika
Lurraldea Qinghai, Sichuan, Gansu, Ningxia, Barne Mongolia, Shaanxi, Shanxi, Henan eta Shandong
Hidrografia
Ibaiadarrak
Arroaren azalera 752.000 km²
Arro hidrografikoa Yellow River Basin (en) Itzuli
Ur-emaria 2.571 m³/s
Lakuak Gyaring Lake (en) Itzuli, Ngoring Lake (en) Itzuli eta Hukou ur-jauzia
Iturburua Bayan Har Mountains (en) Itzuli
Bokalea Bohai itsasoa

IzenaAldatu

Lehengo txinatar literaturak Hura (河, ibai) izena baino ez zuen erabiltzen. Ibai Horia hitza erabili zuten lehendabiziko aldia Han Liburuan zen, Han Dinastiaren garaian. Izena lohizko uretatik dator.

Batzuetan Ibai Horiari "Lohiko Pikarra" deritzote. Txinatar esaera baten arabera, "Ibai Horia argia darionerako" esatean inoiz ez esan nahi da.

IbilbideaAldatu

Bayankala mendilerroan jaioa, Ibai Horia Txinako bederatzi probintzia zeharkatzen ditu: Qinghai, Sichuan, Gansu, Ningxia, Barne Mongolia, Shaanxi, Shanxi, Henan eta Shandong. Ibaiko bokalea Dongyingen dago, Shandong probintziak.

Bitxikeria moduan, Hebei eta Henan probintzien izenak Huang He ibaitik datoz. Bere izenak "Ibai (Hori)ko Iparra" eta "Hegoa" esan nahi dute hurrenez hurren.

Ibaiaren bazterrean dauden hiri nagusiak honako hauek dira: Lanzhou, Wuhai, Baotou, Kaifeng, and Jinan.

IbaiadarrakAldatu

  • Ibai zuria (白河)
  • Ibai beltza (黑河)
  • Huang ibaia (湟水)
  • Zuli ibaia (祖厉河)
  • Qingshui ibaia (清水河)
  • Dahei ibaia (大黑河)
  • Kuye ibaia (窟野河)
  • Wuding ibaia (无定河)
  • Fen ibaia (汾河)
  • Wei ibaia (渭河)
  • Luo ibaia (洛河)
  • Qin ibaia (沁河)
  • Dawen ibaia (大汶河)

Ikus, gaineraAldatu

ErreferentziakAldatu

  1. a b Euskaltzaindia. (2012-06-29). 171. araua: Asiako toponimia. . Noiz kontsultatua: 2013-02-10.

Kanpo estekakAldatu

Koordenatuak: 34° 55′ 19″ N, 97° 30′ 43″ E / 34.92194°N,97.51194°E / 34.92194; 97.51194{{#coordinates:}}: cannot have more than one primary tag per page