Gitarra
Gitarra jatorri zaharreko musika tresna bat da, musika estilo askotan erabilia. Eskuarki sei hari ditu, baina badira lau, zazpi, zortzi, hamar eta hamabi hariko gitarrak ere.
Gitarra oinarrizko musika tresna da blues, country, flamenko, rock eta pop mota askotan. Musika klasikoan tresna bakarlaritzat erabiltzen da. Gitarra modu akustikoan jo daiteke, soinua harien bibrazioak sortu eta gitarraren gorputz hutsak indartzen duela, edo bere soinua anplifikagailu baten bidez indartu eta eraldatu daiteke elektronika erabiliz. Gitarra elektriko hauek XX. mendean asmatu ziren eta oso garrantzitsuak dira gaur egungo herri kulturan.
Gitarra motakAldatu
KlasikoaAldatu
Gitarra klasikoa edo espainiarra musika klasikoa eta flamenko arloetan erabiltzen da batik bat, bai eta folk musikaren hainbat esparrutan ere. Flamenkoko gitarra zertxobait txikiago izaten da. Beste bariante antzekoa gitarra akustikoa da. Hau Estatu Batuetatik dator, sokak metalezkoak dira eta tamainua zertxobait handiagoa.
ElektrikoaAldatu
Gitarra elektrikoa rock, blues eta pop musikan zabalduta dago eta heavyan. Bere jatorria gitarra akustikoan bilatu behar da.
Gitarraren jatorriaAldatu
Gitarraren jatorria ez dago oso garbi zeren antzinatean antzeko musika tresna asko erabiltzen baitira. Historian zehar antzeko tresna askoren errepresentazioak jaso ditugu. Adibidez, gaur egungo Turkiaren iparraldean, Anatoliako Alacahöyüken, Kristo aurreko mila urtean, baxuerliebetan oso antzeko den musika tresna ikus daiteke: lira bat erresonantzia kaxa batekin; modu batez esan daiteke egungo gitarraren aurrekoa zela tresna hori. Tresna hori hitita herriak eta asiriatarrek asmatu zuten. Aintzinako Egiptoaren marrazkietan ere antzeko zerbait aurkitu da. Beraz, aspaldiko tresna dugu gitarra.
Gitarraren elementuakAldatu
Mendez mende gitarrak aldaketa handiak ezagutu ditu. Soken zenbakia aldatu da eta baita ere tresnaren forma, jotzaileen arabera moldatzeko. Musika tresna hau ia osorik zurezkoa da; gehien erabili diren egurrak hauexek dira: Indiako makil santua bezala ezagutzen dena, izeia, Kanadako zedroa, pinua, altzifrea eta ebanoa. Egur mota bat edo bestea gitarraren arabera erabiltzen da.
Oinarriz, gitarrak elementu hauek ditu:
Gitarra batzuk diapasoi bat baino gehiago izan dezakete (gehienez ezagutzen dena 6 gider edo mastilekoa da). Sokak zazpi eta gehiago ere izan daitezke.
Gitarra-jotzaile ospetsuakAldatu
- B.B. King (AEB, 1925-2015).
- Chuck Berry (AEB, 1926).
- Paco Ibáñez (Valentzia, 1934)
- Ali Farka Toure (Mali, 1939-2006).
- Jimmy Hendrix (AEB, 1942-1970).
- George Harrison (Ingalaterra, 1943-2001).
- Keith Richards (Ingalaterra, 1943).
- Jimmy Page (Ingalaterra, 1944-).
- Eric Clapton (Ingalaterra, 1945-).
- Ritchie Blackmore (Ingalaterra, 1945).
- Paco de Lucia (Espainia, 1947-2014).
- Carlos Santana (Mexiko, 1947).
- Mark Knopfler (Eskozia, 1949-).
- Tony Iommy (Ingalaterra, 1948-).
- Brian May (Ingalaterra, 1947-).
- Eddie Van Halen (AEB, 1945).
- Joe Perry (AEB, 1950).
- Angus Young (Eskozia, 1955-).
- Joe Satriani (AEB, 1956-).
- The Edge (Irlanda, 1961).
- Dave Mustaine (AEB, 1961-).
- Kirk Hammett (AEB, 1962-).
- Yngwie Malmsteen (Suedia, 1963).
- Slash (AEB, 1965).
- John Petrucci (AEB, 1967-).
- Beñat Barandiaran (Euskal Herria, 1978-).
- Aitor Gorosabel (Euskal Herria, 1970-).
Kanpo estekakAldatu
- (Gaztelaniaz) Gitarra klasikoaren historia.
- (Gaztelaniaz) Gitarra elektrikoaren historia.