Joxe Austin Arrieta

euskal idazlea
Artikulu hau Donostiako idazleari buruzkoa da; beste esanahietarako, ikus «Arrieta».

Joxe Austin Arrieta Ugartetxea (Donostia, Gipuzkoa, 1949ko urriaren 26a) euskal idazlea da.[1]

Joxe Austin Arrieta
Joxe Austin Arrieta idazlea.jpg
Bizitza
Jaiotza Donostia1949ko urriaren 26a (70 urte)
Herrialdea  Gipuzkoa, Euskal Herria
Hezkuntza
Heziketa Deustuko Unibertsitatea
Hizkuntzak euskara
gaztelania
Jarduerak
Jarduerak idazlea, itzultzailea, unibertsitateko irakaslea eta poeta
Lan nabarmenak Abuztuaren 15eko bazkalondoa
Jasotako sariak
Kidetza Euskaltzaindia
Literaturaren Zubitegiko fitxa 16

BiografiaAldatu

Filosofia eta Letretan lizentziatua (Filologia Erromanikoan) da. Euskara irakasle izana hainbat urtez. EUTGko Hizkuntz Eskolan eta Filosofia Fakultatean irakaslea ere izan da. Euskalgintzako beste hainbat alorretan ere ibilia da: UZEIrekin eta UEUrekin ere eginak ditu hainbat lan.[2] 1982k erretiroa hartu zuen arte Kutxako itzultzailea izan da.[3]

Politikagintzari dagokionez, Herri Batasunaren Mahai Nazionaleko partaide eta hautetsia izan da Joxe Austin Arrieta. Besteak beste, Donostiako Udaleko zinegotzi izan zen aldi batez.[4]

Kargu politikoak hartu izan ditu kulturaren eta euskararen alorrean[2] eta Euskaltzain urgazle da 1996. urteaz geroztik.[3]

Ibilbide literarioaAldatu

Poesia eta narratiba landu ditu gehienbat, bai eta literatura itzulpengintza ere.

NarrazioaAldatu

Bere lehen argitalpena Bidaia/Termitosti (Ustela, 1978) ipuin liburua izan zen. Geroago, 1997an, Arrietak Labur aroz (Txalaparta) argitaratu zuen, aurreko 22 urteetan idatzitako narrazioen bilduma. Lehen nobela Abuztuaren 15eko bazkalondoa (Gipuzkoako Aurrezki Kutxa), Elkar etxeak 1985ean berrargitaratua eta gaztelaniara itzulia (La sobremesa del 15 de agosto, Hiru, 1994) izan zen. 1978an Irun Hiria saria irabazi zuen lan honengatik[1] eta 1979an Espainiako Kritika saria Euskarazko Narratibari.[5]

PoesiaAldatu

Hainbat poesia liburu idatzi ditu, hala nola, Arrotzarena/Neurtitz neugabeak (CAP-Kutxa, 1983), Bertso-paper printzatuak (Elkar, 1986), Mintzoen mintzak (Elkar, 1989), Graffitien ganbara (Kutxa, 1996) eta Orbaibar (Kutxa, 2003).[6] 2001ean XX. mendeko poesia kaierak bilduman antologia poetiko bat eskaini zitzaion.[1]

ItzulpengintzaAldatu

Alor horretan, frantsesezko, ingelesezko, katalanezko eta alemanezko lanak euskaratu ditu[1]. Marguerite Yourcenarren Hadrianoren oroitzapenak eleberriak toki nabarmena du euskarazko literatura itzulpengintzan[2] eta Literatur Itzulpenaren Euskadi Literatura Saria jaso zuen 1991 urtean William Goldingen Eulien ugazaba (Lord of the Flies) liburuarekin.[3]

SaiakeraAldatu

Saiakera ere jorratu du, 2013an Berriro eta behin (euskara dela eta) lana argitaratu zuen, eta bertan bere bi idazki bildu zituen.[1]

SariakAldatu

LanakAldatu

NarrazioaAldatu

NobelaAldatu

PoesiaAldatu

  • Arrotzarena neurtitz neurgabeak (1983, GAK)
  • Bertso-paper printzatuak (1986, Elkar)
  • Mintzoen mintzak (1989, Elkar)
  • Graffitien ganbara (1996, Kutxa fundazioa)
  • XX. mendeko poesia kaierak - Joxe Austin Arrieta (2001, Susa): Koldo Izagirreren edizioa
  • Orbaibar (2003, Kutxa Fundazioa)
  • Estalien gradora (2016, Txalaparta)

AntzerkiaAldatu

  • Trankart (2014, Armiarma)

SaiakeraAldatu

  • Berriro eta behin (euskara dela eta) (2013, Txalaparta)

ErreferentziakAldatu

  1. a b c d e f «Arrieta Ugartetxea, Joxe Austin - Auñamendi Eusko Entziklopedia» aunamendi.eusko-ikaskuntza.eus . Noiz kontsultatua: 2020-05-08.
  2. a b c «Joxe Austin Arrieta Ugartetxea», Euskal Idazleen Elkartea.
  3. a b c «NorDaNor | EIZIE» nordanor.eus . Noiz kontsultatua: 2018-02-13.
  4. «Arrieta Ugartetxea, Joxe Austin - Euskara - Eusko Jaurlaritza - Euskadi.eus» www.euskara.euskadi.eus . Noiz kontsultatua: 2020-05-08.
  5. a b c d Euskal Narratiba Garaikidea: Katalogo Bat. Etxepare Euskal Institutua, 17 or. ISBN 978-84-616-2311-2.
  6. «ARRIETA, Joxe Austin. Euskal Literaturaren Ataria» www.basqueliterature.com . Noiz kontsultatua: 2020-05-08.
  7. Arrieta, Arrieta Ugartetxea; Arrieta, Joxe Austin. (1983). Arrotzarena: Neurtitz neurgabeak. Gipuzkoako Aurrezki Kutxa Probintziala ISBN 978-84-7231-889-2 . Noiz kontsultatua: 2020-05-08.

Kanpo loturakAldatu

BideoakAldatu