Izarra (Urkabustaiz)

Artikulu hau Arabako Urkabustaizko herriari buruzkoa da; beste esanahietarako, ikus «Izarra».

Izarra Zuia-Gorbeialdea eskualdean dagoen Urkabustaiz udalerriko herriburua da. Gasteiztik 26 kilometrora kokatua dago, iparraldean.

Izarra
 Euskal Herria
Izarra herriko kale nagusia (Urkabustaiz).jpg
Izarrako tren geltokia eta kale nagusia.
Kokapena
Herrialdea Araba
UdalerriaUrkabustaiz
Administrazioa
Posta kodea
Geografia
Koordenatuak42°57′0″N 2°54′0″W
Garaiera634 metro
Demografia

Herriaren postakodea 01440 da.

ToponimoaAldatu

1257. urteko dokumentuen arabera Yçarra izenarekin ezaguna zen. 1338. urtean, herriak gaur egun arte iraun duen Izarra izena hartu zuen.

Demografia eta biztanleriaAldatu

Izarrako biztanleria
2000 2001 2002 2003 2004 2005 2006 2007 2008 2009 2015 2019
549 560 590 602 638 680 734 823 840 860 947 1.028

KomunikazioaAldatu

Izarrak tren eta autobus geltokiak ditu. Autobus zerbitzua Gasteizera doa, Zuia eta Zigoitiatik igarotzen. Nahiz eta tren geltokia izan, ez dago tren zerbitzurik.

MonumentuakAldatu

·Arrosarioko Andre Mariaren glesia. XVI. mendean eraikia, erretaula nagusi neoklasikoa du, eta dorrea, xapitel lerdenarekin. Merezi du gogora ekartzea 1816an gertaturiko gertakari berezi batengatik. Misio Santu bat egiten ari zen bertan, herriko eliztarrei ez ezik, inguruko herrietako bizilagunei ere zuzendua. Fededun askok okupatzen zuten eliza, ganga gotikoak erori zirenean, bertaratutako fededunen gainean harri ugari eroriz. Hondamendia oso handia izan zen, zazpi pertsona eta zauritu asko hil baitziren.

·San Jose eliza. 1946an eliza berri bat eraiki zuten, San Josék babestuta. Jesús Guinea eta Emilio de Apraiz arkitektoek proiektatu eta zuzendu zituzten obrak. Obra funtzional bat, elizak nabe bakarra baitu, abside erdizirkularra, inolako originaltasunik gabea, eta estalki bat, bistako zinbri metalikoz estalia.

·Santa Luzia ermita. XX. mendean eraikia.

GarraioaAldatu

Araba Bus sareko   eta   lineek zerbitzua ematen diote herri honi:

  Araba Bus
 Zerbitzua   Hasiera   Ibilbidea   Amaiera ⁠
14 Gasteiz
(geltokia)
ZaitegiMurgiaSarriaMurgia (Paularrak)AmetzagaBeluntza (Soleta) Izarra
15 Gasteiz
(unibertsitatea)
Gasteiz (epaitegiak)Gasteiz (Bastiturri)Gasteiz (geltokia)ZaitegiMurgiaSarriaMurgia (Paularrak)AmetzagaBeluntza (Soleta)IzarraLezamaLarrinbeAmurrioAmurrio (San Jose)Luiaondo (Malato)LuiaondoLaudio (Gurutze Gorria)LaudioAretaLaudio (Ugarte)Okondo Artziniega

Gainera, Eskualdeko Garraioa sareak linea bat ditu herrian:

  Eskualdeko Garraioa
 Zerbitzua   Hasiera   Ibilbidea   Amaiera ⁠
5 Urduña
Izarra
Murgia
Gopegi
Urduña (suhiltzaileak)ApregindanaUntzagaUzkio UrkabustaizOiardoGoiuriBeluntzaZiorragaAltubeGillernaLukianoAperregiDonamaikiaJugoBitorianoZarateMarkiaSarriaOlanoLetonaZaitegi Urduña
Izarra
Murgia
Gopegi

AisiaAldatu

2009an, herriko gazte batzuek Izarrako Gaztetxea abian jarri zuten.

JaiakAldatu

  • Arrosarioko Ama Birjina: urriko lehen asteburuan. Honetan, mozorroa jartzeko aukera izango duzu, urtero mozorroen jaitsiera egiten baita, musikaz eta dantzaz josirik dagoena. Izarrako zaindariaren jaiak, Arrosarioko Ama Birjinaren omenez, zaindariaren santutegiarekin batera. Udalerriko festarik garrantzitsuenak dira, Izarra baita Urkabustaizko hiriburu administratiboa. Herriko jai hauek jatorri erlijiosoa dute eta, beraz, patroiari lanbide erlijiosoen bidez saltzen zaizkio. Horien gailurra Igandeko Meza Nagusian dago, eta eliztarrek, eguerdiko kanpai-iraulketa entzutean, Arrosarioko Ama Birjinaren elizara jotzen dute. Han, emakumea hurrengo urte osoan babes ditzan bultzatu dute.
  • Herriko jaietaz aparte, urtean zehar hainbat ekitaldiz gozatzeko aukera dago, hala nola, trikipoteoak, merkatua, tonbola, gazte eguna, euskararen eguna, Olentzeroren eguna, errege maguen eguna eta ihauteri herrikoiak.

Ikus, gaineraAldatu

Kanpo estekakAldatu