Ireki menu nagusia

Ekai Lersundi Martínez (Ondarroa, 2001eko urriaren 13a - ib., 2018ko otsailaren 15a)[1] haur transexuala izan zen, LGTBI+ kolektiboaren aktibista eta erreferentea.[2] Tratamendu hormonalaren zain zegoela, 16 urterekin bere buruaz beste egin zuen.[3]

Ekai Lersundi
Ekai Lersundi Martínez.jpg
Bizitza
Jaiotza Ondarroa2001eko urriaren  13a
Herrialdea  Bizkaia, Euskal Herria
Heriotza Ondarroa2018ko otsailaren  15a (16 urte)
Hezkuntza
Hizkuntzak euskara
gaztelania
Jarduerak
Jarduerak Ikaslea

AktibistaAldatu

Idazteko zalea, Durangoko Institutura joan nahi zuen Arte Batxilergoa egitera, gero Unibertsitatera Ikus-Entzunezko ikasketak egiteko. Argazkigintza eta japoniar kulturaren zalea zen. 2017an 15 urte bete zituenean, ordura arte neska bezala bizi izandako Lersundik mutila zela aitortu zion familiari.[4]

Familiaren babesa zuen, eta haien laguntzaz bere genero identitatearen aldeko borrokan aritu zen, bere kasua hainbat komunikabideetan azaltzeraino. Ekaiek bere Institutuko irakasle eta ikaskideen formakuntza saioak ere bultzatu zituen; Eusko Jaurlaritzako arduradunek 2017ko otsailean ekimenari baietza emana bazioten ere, ez zen ailegatu saio horiek ikustera. Halere, bere izaera lotsatia gaindituz, Lersundik ikaskide eta irakasleek bere jaiotzako izenaren ordez Ekai izen berria erabiltzea lortu zuen.[5]


Bestalde, Bartzelonan lehenago jasotzeko aukera bazuen ere,[6] tratamendu hormonala Gurutzetako Ospitaleko Genero Unitatean egitea errebindikatu zuen.[1] Artean bertako araudiak tratamendu mota hau 16 urtetik aurrera baimentzen zuen, baina onarpenak uste baino luzeago jo zuen, eta Lersundi sexu ezaugarri femeninoak garatzen hasi zen. Berarentzat egoera larria izan zen hori; eta gurasoek kexa sartu zuten prozesua bizkortze aldera. Baina egoerak gaztea gainditu zuen, eta 2018ko otsailaren 15ean, amak etxean hilik aurkitu zuen.[3]



ErreferenteaAldatu

 
Trans eta LGTBI+ ikurrinak Ondarroan, Lersundi gogoratuz.

Lersundiren heriotzak egoera berean dauden hainbat gazte transexualen kasuak aireratu zituen, eta pertsona hauen arreta eguneratzeko beharra erakutsi du;[7] besteak beste kasuan kasuko egoerak hartzea (trans batzuek ez baitute tratamendurik behar; beste batzuek bai: endokrinologikoa, kirurgikoa...); nortasun agiri nazionalaren aldaketetan egoeren aniztasuna aintzat hartzea; transizio prozesuak psikiatria/psikologia zerbitzuetatik halabeharrez ez pasatu behar izatea, tratamendu hormonalarentzako traba administratiboak kenduz; edo Estatu mailako Trans Lege bakarra, lurraldez lurralde aldatzen diren araudien ordez.[8][1]

Chrysallis elkarteak,[9] Ondarroako Udalak, Save The Children,[3] Psikologia,[10] Sexologia[11] eta LGTBI+ elkarteek familiari babesa eskaini zioten, eta bere kasua transexualen onarpenaren aldeko eta haien babeserako errekurtso profesional eta legalen aldeko mugimendu zabal baten pizgarria izan zen, Euskal Herrian[3] zein nazioartean.[12] Era berean, Ekairen gurasoak Chrysallis elkartearen baitatik atera den Naizen elkarte berriaren sortzaileetako batzuk dira,[13] eta trans kolektiboaren eskubideen aldeko borrokarekin jarraitzeko asmoa erakutsi dute, semearen omenez.[14]

2018ko urritik, Ondarroako Itsas Aurre pasealekuan Ekairen omenezko oroitarria dago,[15] trans/LGTBI+ kolektiboaren aldeko aldarrien leku bihurtu dena.[16]

ErreferentziakAldatu

  1. a b c   SLU, Herritar Berri (2019-01-17) «Enpatia ipurdiko zuloan» GAUR8 . Noiz kontsultatua: 2019-01-19 .
  2.   aingerumayor (2018-03-28) «Haurren transexualitatea ulertzeko ohar batzuk» Guraso.eus . Noiz kontsultatua: 2019-01-06 .
  3. a b c d (Gaztelaniaz)  Ormazabal, Mikel (2018-02-16) «Un transexual de 16 años en espera de tratamiento hormonal se suicida en Ondarroa» El País ISSN 1134-6582 . Noiz kontsultatua: 2019-01-02 .
  4. (Gaztelaniaz)  «El padre de Ekai: «Mi hijo no se ha suicidado por ser transexual, sino por más circunstancias»» El Correo 2018-02-23 . Noiz kontsultatua: 2019-01-02 .
  5. (Gaztelaniaz)  «Un adolescente transexual de 16 años se suicida en Vizcaya» El Correo 2018-02-17 . Noiz kontsultatua: 2019-01-02 .
  6. Txantiloi:Ca-ES  «Atenció a la salut de les persones trans» CatSalut. Servei Català de la Salut . Noiz kontsultatua: 2019-01-19 .
  7. (Gaztelaniaz)  «Darpón cree que Cruces cumplió la guía de actuación con Ekai, pero dice que "si hay que modificar algo lo vamos a abordar"» ELMUNDO 2018-02-21 . Noiz kontsultatua: 2019-01-19 .
  8. (Gaztelaniaz)  Pérez, Beatriz (2018-06-19) «Rosa Almirall: "La lucha 'trans' de hoy es comparable con la de los gais de los 70"» elperiodico . Noiz kontsultatua: 2019-01-19 .
  9. https://chrysalliseh.eus/2018/02/20/oharra/?lang=eu
  10.   «Comunicado del Colegio Oficial de Psicólogos de Madrid con Motivo del triste suceso del Fallecimiento del menor Trans Ekai Lersundi», https://www.copmadrid.org/, . Noiz kontsultatua: 2019ko urtarrilaren 3a .
  11. (Gaztelaniaz)  aepssexologia (2018-02-19) «Comunicado AEPS a raíz del suicidio de Ekai Lersundi» BIS AEPS . Noiz kontsultatua: 2019-01-03 .
  12. (Gaztelaniaz)  Vigo, Faro de [https://www.farodevigo.es/portada-pontevedra/2018/06/29/ekai-lersundi-ultimo-samurai/1919958.html «Ekai Lersundi, el �ltimo samurai»] www.farodevigo.es . Noiz kontsultatua: 2019-01-03 .
  13. (Ingelesez)  Berria.eus «Naizen jaio da, transexualitate egoeran dauden haurren gurasoen elkartea» Berria . Noiz kontsultatua: 2019-02-11 .
  14.   «Ana Martinez eta Elaxar Lersundi: "Gure nahia da trantsizio prozesua erabat despatologizatzea" - Lea-Artibai eta Mutrikuko Hitza» Lea-Artibai eta Mutrikuko Hitza 2019-02-08 . Noiz kontsultatua: 2019-02-11 .
  15. (Gaztelaniaz)  «Ondarroa homenajea a Ekai con la colocación de un monolito» www.eitb.eus . Noiz kontsultatua: 2019-01-03 .
  16.   «Ekai gogoan hartuz, LGTBIQ kolektiboaren ikusgarritasunaren alde borrokan jarraitzeko aldarria egin dute Ondarroan - Lea-Artibai eta Mutrikuko Hitza» Lea-Artibai eta Mutrikuko Hitza 2018-10-13 . Noiz kontsultatua: 2019-02-11 .