Desoio

Nafarroa Garaiko udalerria

Desoio[2] Nafarroako udalerria da. Lizarrako merindadeko herri honek 83 biztanle zituen 2014. urteko erroldaren arabera. Nafarroako hiriburutik 75 kilometrora dago.

Desoio
 Nafarroa Garaia, Euskal Herria
Desojo 01.jpg

Desoioko bandera

Desoioko armarria

Administrazioa
Estatua Espainia
Erkidegoa Nafarroako Foru Erkidegoa
Merindadea Lizarrako merindadea
Eskualdea Vianaldea
Izen ofiziala Escudo de Desojo.svg Desojo
Alkatea Luis Mendiano Mendiano (UPN)
Posta kodea 31229
INE kodea 31079
Herritarra desoioar
Kokapena
Koordenatuak 42° 35′ 17″ N, 2° 16′ 33″ W / 42.5881°N,2.2757°W / 42.5881; -2.2757Koordenatuak: 42° 35′ 17″ N, 2° 16′ 33″ W / 42.5881°N,2.2757°W / 42.5881; -2.2757
Azalera 13,85 km2
Garaiera 516 metro
Distantzia 75 km Iruñera
Demografia
Biztanleria 83 biztanle
Dentsitatea 5,99 biztanle/km²
Hazkundea
(2003-2013)[1]
Red Arrow Down.svg -% 26,89
Zahartze tasa[1] % 15,32
Ugalkortasun tasa[1] ‰ 0
Ekonomia
Jarduera tasa[1] % 0 (2011)
Genero desoreka[1] % 0 (2011)
Langabezia erregistratua[1] % 14,2 (2013)
Kultura
Euskaldunak % 4,2 (2010)
Euskararen erabilera % 0,1 (2011)
Datu gehigarriak
Webgunea http://www.desojo.es/

GeografiaAldatu

Inguru naturala eta kokapenaAldatu

Herria, Nafarroa mendebaldean kokatzen da, NA-7200 errepidean, Santsol-Esprontzeda norabidean.

Desoiok Mendaza eta Mirafuentesekin egiten du muga iparraldean, Muesekin ekialdean, Esprontzedarekin mendebaldean, eta Armañantzas, Torres del Rio eta Santsolekin hegoaldean.

Klima eta landarediaAldatu

Desoioko klima mediterraniar kontinentala da, urteko batez-besteko tenperatura 11 eta 12 graduren artekoa da, eta urteroko prezipitazioak 500mm eta 800mm ingurukoak. Urtean zehar 80 eta 100 egun euritsu izaten dira.

Jatorrizko landareditik ez da ezer geratzen. Zuhaitz bakarrak, laborantza lur moduan erabilitakoez gain, ibaiaren ertzean hazten diren pinu eta makalak dira. Dena den, zuhaitz hauek hamar hektarea baino gutxiago hartzen dute.

DemografiaAldatu

Desoioko biztanleria
Datu-iturria: www.ine.es

2008ko erroldaren arabera, ez da etorkinik bizi Desoion.

PolitikaAldatu

Udal hauteskundeakAldatu

2003an bezala, Desoioko alkatea UPN alderdiko Luis Mendiano Mendiano aukeratu zuten 2007ko udal hauteskundeetan, botorik gehien atera zuena izan ez bazen ere. UPNk lau zinegotzi lortu zituen eta Agrupación Electoral San Pedro Melgar delakoak bakarra. Zurizko botoak 3 izan ziren botoen %3,16.

Desoioko Udala (2007)
Alderdia Botoak Aukeratua?
Fernando García Lantz (UPN) 62 Bai
Juana Dolores López García (UPN) 59 Bai
Luis Mendiano Mendiano (UPN) 59 Bai
Angel Ortigosa Nicolas (UPN) 58 Bai
Begoña Beramendi Egilatz (San Pedro Melgar) 33 Bai
Victorino Alvarez de Eulate Mendiluze (San Pedro Melgar) 30 Ez

2011n emaitza bertsua eman zen: UPNk 4 zinegotzi (eta Mendianok alkatetza), San Pedro Melgarrek bakarra; biek boto gutxiago jaso zuten errolda ere beheraka ari den herrixka honetan[3].

UdaletxeaAldatu

  • HELBIDEA: Kale Nagusia, 3

AlkateakAldatu

Hauek izan dira Desoioko azken alkateak:

Alkatea Agintaldi hasiera Agintaldi amaiera Alderdia
1979 1983
1983 1987
1987 1991
1991 1995
1995 1999
1999 2003
Luis Mendiano Mendiano 2003 2007 UPN
Luis Mendiano Mendiano 2007 2011 UPN
Luis Mendiano Mendiano 2011 2015 UPN
Asier Mancisidor Guerrero[4] 2015 2019 Independente
Francisco Javier Perez Lanz[4] 2019 Jardunean Desojo Adelante[5]

EuskaraAldatu

Nafarroako gobernuak onartutako Euskararen Foru Legearen arabera Desoio eremu ez-euskalduneko udalerria da, eta hori dela eta, hizkuntza ofizial bakarra gaztelania da. 2001eko erroldaren arabera, herritarren %3,97k zekien euskaraz hitz egiten.

ZerbitzuakAldatu

Desoio, "Jurramendi Mankomunitateko" eta "Urantziako Zerbitzu Sozialen Mankomunitateko" kidea da.

Ondasun nabarmenakAldatu

Desoio muino txiki baten gainean eraikitako herrixka da, kale nagusi baten inguruan auzoko etxe eta kaleak eratuz. Herriko gunerik altuenean Andre Mariaren eliza dago, estilo gotiko berantiarrean eraikia XVI. mendean. Elizaren oinarria gurutze forma tipikoa dauka. Sarrera eta dorrea XVIII. mendean eraiki ziren.

Etxeen eraikuntzari dagokionez, forma sinpleko etxeak nagusi dira, nahiz eta eraikuntza batzuek euren fatxadak XVII. mende eta XVIII. mendeko blasoiez edertzen dituzten. Herriaren sarreran, Erdi Aroan gaizkileei zigorra emateko erabiltzen zuten lekua mantentzen da oraindik.

ErreferentziakAldatu

  1. a b c d e f Euskal Herriari Begira. Udalbiltza.
  2. Euskaltzaindia. 155. araua: Nafarroako udal izendegia. .
  3. Emaitzak Berrian.
  4. a b (Gaztelaniaz) «Base de datos de Alcaldes y Concejales:: Ministerio de Política Territorial y Función Pública ::» www.mptfp.gob.es . Noiz kontsultatua: 2020-04-11.
  5. «LIZARRAKO ESKUALDEKO HAUTESKUNDE BATZORDEA Aurkeztutako hautagai-zerrendak» NAO 78. zenbakia, 2019ko apirilaren 24a, asteazkena . Noiz kontsultatua: 2020-04-30.

Ikus, gaineraAldatu

Kanpo estekakAldatu

Euskarazko Wikipedian bada atari bat, gai hau duena:
Euskal Wikiatlasa