Hiriburu (Lapurdi)

Lapurdiko udalerria


Hiriburu Lapurdiko iparraldeko udalerri bat da, eta Lapurdi Beherekoa.

Hiriburu
 Lapurdi, Euskal Herria
Saint-Pierre-d'Irube Stèle.JPG
Hiriburuko hilarria.

Blason ville fr Saint-Pierre-d'Irube (Pyrénées-Atlantiques).svg
Armarria


Kokapena
Herrialdea  Euskal Herria
Lurraldea  Lapurdi
Administrazioa
Estatua  Frantzia
Eskualdea  Akitania Berria
Departamendua  Pirinio Atlantikoak
Elkargoa Euskal Hirigune Elkargoa
Barrutia Baiona
Kantonamendua Errobi-Aturri
Izen ofiziala Blason ville fr Saint-Pierre-d'Irube (Pyrénées-Atlantiques).svg  Saint-Pierre-d'Irube
Auzapeza Alain Iriart (abertzale)Alain Iriart (independentea[1]) (2008-2014)
Posta kodea 64990
INSEE kodea 64496
Herritarra hiriburutar
Geografia
Azalera 7,68 km²
Garaiera 0 - 146 metro
Demografia
Biztanleria 5.167 (2018: Green Arrow Up.svg 323)
alt_left 2.593 (%50.2)2.251 (%43.6) alt_right
Dentsitatea 606,9 biztanle/km²
Zahartzea[2] % 25,51
Ugalkortasuna[2] ‰ 40,73
Ekonomia
Jarduera[2] % 73,89 (2011)
Desberdintasuna[2] % 2,72 (2011)
Langabezia[2] % 5,93 (2013)
Euskara
Euskaldunak % 8,93 (2010)
Erabilera % 0,45 (2011)
Datu gehigarriak
Webgunea http://www.saintpierredirube.fr

GeografiaAldatu

Ingurune naturalaAldatu

Hillans erreka udalerriko lurretatik igarotzen da.

Udalerri mugakideakAldatu

AuzoakAldatu

  • Ametzondo;
  • Barratxiri;
  • Eliza;
  • Garrika;
  • Mizpirakoitz

HistoriaAldatu

Jean Duvergier de Haurannek, geroago Saint-Cyraneko priore izango zenak, Cornelius Jansenekin batera Hiriburun landu zuen jansenismoaren doktrina.

1813ko abenduaren 13an, Hiriburuko inguruetan Soult mariskalaren eta Wellintongo dukearen tropen arteko gudua izan zen, Gerra Napoleonikoen barruan.[3].

DemografiaAldatu

XIX. mendearen hasieran 500 biztanleko herrixka bat zen Mugerre. Mende horretan zehar hazkunde txikia izan zuen eta 900 biztanle izatera iritsi zen. XX. mendearen hasieran, berriz, biztanleak gutxi batzuk galdu zituen. Hala ere, 1960ko harmarkadan 1.000 biztanleen maila gainditu eta hazkunde nabarmena izan zuen ondoren, XXI. mendearen hasieran 4.000 biztanletik gora kokatu arte.

Hiriburuko biztanleria
Datuen iturburua: INSEE

PolitikaAldatu

AlkateakAldatu

Alkatea Agintaldia Alderdia
Pierre Mendiboure 1995-2001
Alain Iriart 2001-2008 Indep.
Alain Iriart 2008-2014 Indep.

Ondasun nabarmenakAldatu

  • Serorategia, 1991. urtean izendatu zuten monumentu historiko[4]. Herriko etxe modura erabili izan den arren, gaur egun erakusketa aretoa da.
  • Done Petri elizak[5], XV. mendean du jatorria eta birritan dago zaharberriturik. XIX. mendeko Done Petriren koadroa du, Eugénie de Lagatinerie-k egina. Elizaren inguruan dagoen hilerriak Kultura ministerioak katalogaturiko hilobi bat du[6].

Hiriburutar ospetsuakAldatu

KulturaAldatu

Errobiko joaldunak taldea Hiriburun dago kokatuta.[7] [8]

Euskararen erabileraAldatu

2010ean egindako inkesta baten arabera biztanleen %8,93 euskalduna zen. Euskararen erabilera, berriz, %0,45 zen.

Argazki galeriaAldatu

ErreferentziakAldatu

  1. Alain Iriart ABko kidea da; auzapez kargua, ordea, hautagaitza independente baten burua zelako lortu zuen.
  2. a b c d e Euskal Herriari Begira. Udalbiltza.
  3. Veyrin, Philippe, Les basques. Arthaud 1972. 192. orrialdea.
  4. (Frantsesez) Frantziako Kultura Ministerioa - Mérimée datu-basea - Serorategiari buruzko oharra
  5. (Frantsesez) Frantziako Kultura Ministerioa - Mérimée datu-basea - Done Petri elizari buruzko oharra
  6. (Frantsesez) Frantziako Kultura Ministerioa - Mérimée datu-basea - Hilerrian kokaturiko hilobiari buruzko oharra
  7. «Errobiko Joaldunak» EKE Noiz kontsultatua: 2021-05-29.
  8. «Joaldunak || Aurkezpena» errobikojoaldunak.eus Noiz kontsultatua: 2021-05-29.

Kanpo estekakAldatu

Euskarazko Wikipedian bada atari bat, gai hau duena:
Lapurdi