Artikulu hau Nafarroako autobidea buruzkoa da; Nafarroako eta Gipuzkoako autobiari buruzkoa beste hau da: «A-15».

Nafarroako autobidea Nafarroako autobidea bat da, Tutera eta Irurtzun lotzen dituena eta, bitartekoaren artean, Castejon, Martzilla, Tafalla, Iruña eta Zuastirekin.

Nafarroako autobidea
Autopista AP-15.svg
Marcilla - AP-15 (1).jpg
Autobidea Martzillako ingurunetan

 AP-68 
Logroño
Zaragoza
 AP-15   A-15 
Donostia
Baiona
Kokapena
Hasiera Tutera
Amaiera Irurtzun
Hiri nagusiak MartzillaTafallaNoainIruña
Deskribapena
Luzera 112,15 km[1]
Erreiak 2x2 / 3x2 / 2x3 / 3x3
Jabea Nafarroako Gobernua
Emakidaduna Audenasa
Bidesaria Sistema irekia
Bide-murrizketak Limite velocidad 120 autovia.png Spain traffic signal r116.svg Spain traffic signal r114.svg Spain traffic signal r105.svg Spain traffic signal r111.svg
Seinalea
RCN AP-15.svg

Nafarroako Gobernuak eraiki zuen 1973 eta 1980 urteen artean  N-121  eta  N-240  errepideen trazadura zaharraren gainean.

Identifikatzailea  AP-15  da.

HistoriaAldatu

Autobide honen historia 1973ko uztailean hasi zen, Audenasa enpresa sortu zenean. Horri esker, lanak zuzenean has daitezke, obra publiko-pribatu gisa diseinatu baita, eta zati pribatuak azpiegitura eraiki eta ustiatzen du, zorra onbideratu arte. 1974rako autobide ia osoa eraikitzen hasi ziren, 1976ko urtarrilean lehen tartea inauguratzea ahalbidetu zuena: Noain-Tafalla.

Urtebete geroago, 1977ko uztailean, Tafalla eta Castejon arteko zatia martxan jarri zen, Tutera eta Iruña arteko ibilbideak 80 kilometro eskasetan egiteko aukera emanez. Azken zati horri, 1978ko apirilean,  AP-68  autobidearen lotunea egokitu zitzaion Castejon inguruan, eta, horrela, Zaragozarako eta Logroñorako etorkizuneko ibilbideekin lotu zen.

1980an, martxoan, autobidearen azken tartea inauguratu zen, Berriozar eta Irurtzun lotuz. Horrela, autobidea amaituta zegoen. Hala ere, Irurtzun eta Tutera arteko trafiko guztia Iruñetik igarotzen zen, eta, ondorioz, egungo Iruñeko mendebaldeko erronda eraiki zuten agintariek,  AP-15  autobidearen bi zatiak lotuko zituena. Hala ere, honek  A-15  izena izango luke, doakoa izango litzatekeelako. 1991n inauguratu zen.

Autobidea hainbat urtez aritu zen lanean. 1993ko abenduan, Audenasak saneamendu-aldia amaituta zegoela adierazi zuen, hau da, autobidea eraikitzeko gastua itzulita zegoela bidesariei esker.

Urte batzuk geroago, eta  A-10 ,  A-12 ,  A-15  edo  A-21  bezalako beste komunikazio-bide batzuk eraiki ondoren Nafarroan, Tafallaldeko eta Tuteraldeko biztanleak autobidearen doakotasuna eskatzen hasi ziren, Nafarroako gainerako herriekin alderatuta, zeinak doako autobiak baitzituen. Hau oso gai polemikoa bihurtu zen urte askoan. Azkenik, eztabaida gogorren ostean, iragarri zuten 2019tik aurrera autobidea doakoa izango zela joan-etorriko ibilbide bera 24 ordutan egiten bazuten. Hori gailua duten ibilgailuei bakarrik VIA-T aplikatuko litzaieke. Honek ez zuen harrera ona izan, baina gainditu egin zuen. Hala ere, murrizketa hasi baino bi egun lehenago, Nafarroako Gobernuak iragarri zuen beharrezkoa izango zela ibilbideen BEZa ordaintzea, eta, beraz, ez zela erabat doan aterako. Berriro ere kritika ugari izan ziren, baina azkenean polemika eten egin zen.[2][3][4][5]

2020ko irailean, Nafarroako Gobernuak iragarri zuen Audenasari baimena ematen ziola Itza Zendean bidesaria jartzeko, zehazki Zuasti udalerrian, zerbitzugunean. Berriozarren autobidea hartu eta, Zuastiko zerbitzugunearen bidez,  NA-4104  errepidera iristeko eta  N-240-A  errepidearekin lotzeko, modu alegatiboan autobidea utzi eta autobidea hartzen duten ibilgailu asko eta asko dira horren arrazoia. Bost kilometro geroago, auto horiek Aizkorbeko autobidera itzuliko dira. Irregulartasun hori konpontzeko, Audenasak gunea egokitu zuen bidesaria eraikitzeko.[6][7]

Autobidea 2029ko ekainean itzuliko da Nafarroako Gobernuaren eskuetara. Orduan amaituko ziren bidesariak.

TarteakAldatu

Errepidea Zenbakia Tartea Luzera Egoera
 AP-15  I TuteraCastejon 6 km Zerbitzuan; 1980[8]
 AP-15  II CastejonTafalla 45 km Zerbitzuan; 1976[9]
 AP-15  III TafallaNoain 35 km Zerbitzuan; 1977[10]
 AP-15  IV BerriozarIrurtzun 16 km Zerbitzuan; 1980[11]

IbilbideaAldatu

Hegoaldeko zatiaAldatu

Abiadura Eskema Irteera Erreiak Iruñeko zuzendaritza Madrilgo zuzendaritza Erreiak Oharrak
      0      Corellako trukagailua   Gasteiz
Bilbo
jarraitu
 AP-68 
Logroño
 AP-68 
Zaragoza
Logroño
      6     A-68 
Tutera
 N-113 
Soria
  Corella
Zentroniko
jarraitu
 A-68 
Tutera
      13    Castejon
Balterra
   Sendaviva 
     Balterrako zerbitzugunea
  Argetas
Kadreita
jarraitu
Balterra
      Martzillako bidesaria  
      29     NA-128 
Martzilla
Azkoien
  Funes
Kaparrotsu
jarraitu
 NA-128 
Martzilla
      49     N-121 
Erriberri
  San Martin Unx
Uxue
jarraitu
 N-121 
Erriberri
      50     N-121 
Tafalla
 N-121 
Tafalla
Erriberri
Tutera
  Miranda Arga
Larraga
jarraitu
 N-121 
Tafalla
      56     N-121 
Iruña
 N-121 
Puiu
  Barasoain
Garinoain
jarraitu
 N-121 
Iruña
      56B     N-121 
Tafalla
 
      71     NA-601 
Gares
   harrobiak 
  Arrizabalaga
Artaxoa
jarraitu
 NA-601 
Gares
      Imarkoaingo bidesaria  
      78       Garraioaren Hiria 
 TIR aduana 
     Imarkoaingo zerbitzugunea
 
      80A      Noaingo trukagailua   Otsagabia
Izaba
jarraitu
 A-21 
Zangoza
 A-21 
Zangoza
Jaka
Uesca
      80B     N-121 
Noain
Beriain
  Subitza
Getze
jarraitu
 N-121 
Beriain
      81     N-121 
Tutera
Zaragoza
Madril
  Beriain
Subitza
jarraitu
 N-121 
Tutera
      82    Noain
 A-21 
Zangoza
Uesca
  Otsagabia
Izaba
jarraitu
 A-21 
Zangoza
       A-15 
Iruña
Donostia
Gasteiz
 

Iparraldeko zatiaAldatu

Abiadura Eskema Irteera Erreiak Iruñeko zuzendaritza Madrilgo zuzendaritza Erreiak Oharrak
       A-15 
Logroño
Tutera
Zaragoza
 
      97      Aitzoaingo trukagailua   Arrotxapea
Buztintxuri
Txantrea
jarraitu
 PA-34 
Berriozar
 PA-34 
Berriozar
Gasteiz
Donostia
 PA-34 
Berriozar
Iruña
      102         Zuastiko zerbitzugunea   Zuasti
Sarasa
jarraitu
zerbitzugunea
      Zuastiko bidesaria  
      109     N-240-A 
Aizkorbe
 N-240-A 
Iruña
  Gulia
Muskitz
jarraitu
 N-240-A 
Aizkorbe
      112      Irurtzungo trukagailua   Bilbo
jarraitu
 A-10 
Gasteiz
 A-10 
Altsasu
Gasteiz
       A-15 
Donostia
 

ErreferentziakAldatu

  1. http://www.navarra.es/NR/rdonlyres/F5BBE77D-BFEC-4840-ACA3-720FDFDEBE34/401385/catautov.pdf
  2. (Gaztelaniaz) Arnedo, Beatriz. (). «Nafarroako autobidea doan izango da Via Trekin egunean zehar joan-etorriko bidaietan bakarrik» diariodenavarra.es . Noiz kontsultatua: 2020-10-06.
  3. (Gaztelaniaz) Navarra.com. «AP-15 dagoeneko "doan" da: atzeraeraginez aplikatzen da deskontua, baina BEZa kobratzen jarraituko da» Navarra.com . Noiz kontsultatua: 2020-10-06.
  4. (Gaztelaniaz) Gutiérrez, Natxo. (). «Aierdik adierazi du AP-15eko BEZa legez ordaindu behar dela» diariodenavarra.es . Noiz kontsultatua: 2020-10-06.
  5. (Gaztelaniaz) Arnedo, Beatriz. (). «UPNk AP-15ean BEZa ordaindu behar bada, Audenasak bere gain hartzea proposatu du» diariodenavarra.es . Noiz kontsultatua: 2020-10-06.
  6. (Gaztelaniaz) Navarra, Diario de. (). «Bidesari berria Zuastiko zerbitzugunean» diariodenavarra.es . Noiz kontsultatua: 2020-10-06.
  7. Nafarroako Gobernua. Audenasak Zuastiko zerbitzugunean, AP-15 Nafarroako Autobidean, ordainleku berria egokituko du. .
  8. (Gaztelaniaz) Angulo, Javier. (). «Bilbo-Zaragoza autobidearen lehen zatia inauguratu dute» El País ISSN 1134-6582 . Noiz kontsultatua: 2020-10-06.
  9. «Iruña-Castejon: Nafarroako 80 km-rik onenak» abc (ABC) 2019-08-10 . Noiz kontsultatua: 2020-10-06.
  10. «Tafalla eta Noain lotzen dituen Nafarroako autobidearen lehen zatia martxan jarri da» abc (ABC) 2019-08-10 . Noiz kontsultatua: 2020-10-06.
  11. "Berriozar-Irurtuzun" obra-kontratuaren exekuzioari buruzko fiskalizazio-txostena 1980

Ikus, gaineraAldatu

Kanpo estekakAldatu