Ireki menu nagusia

Jean-Joseph Saroïhandy (Saint-Maurice-sur-Moselle, Vosges, Frantzia, 1867ko irailaren 13a - Paris, Frantzia, 1932ko ekainaren 24a), filologo eta hispanista frantziarra zen.

Jean-Joseph Saroïhandy
Bizitza
Jaiotza Saint-Maurice-sur-Moselle1867ko irailaren  13a
Herrialdea  Frantzia
Heriotza Paris1932ko ekainaren  24a (64 urte)
Jarduerak
Jarduerak filologoa, unibertsitateko irakaslea, euskal hizkuntzalaritza eta erromanista
Enplegatzailea(k) Collège de France

Euskal jatorria zuen, ama Aldudekoa zen eta aita Ipar Euskal Herriko zura-merkataria zen. 18 urterekin batxilergoa amaitu zuenean, bere aitaren heriotzak lan egitera behartu zuen. Ingalaterran eta Irlandan egon zen frantsesezko irakasle bezala. 1886an Argentinara joan zen bi urtez eta gaztelania ikasi zuen. Frantziara itzuli zenean École Pratique des Hautes Étudesen Portugalen eta Espainian ikasteko bekak lortu zituen. Gaztelaniazko irakasle ziurtagiria lortu zuen eta Baionan eta Frantziako zenbait ikastetxetan irakatsi zuen. Azkenik, Collège de Franceko irakaslea izan zen.

1919an, Alfred Morel-Fatio oso gaixorik zegoenez, Jean-Joseph bere ordezkoa izendatu zuen Collège de Franceko Hego Europako Hizkuntzen Katedran, eta 1920tik 1925era arte egon zen. 1920ko hamarkadan aragoierazko klaseak Parisen eman zuen lehena izan zen. 1922an Eusko Ikaskuntzaren III. Kongresura joan zen Gernikara. Julio Urquijo Ybarra, Rufino José Cuervo, Ramón Menéndez Pidal, Domingo Miral, Pedro Arnal Cavero eta Joaquín Costarekin gutun bidezko harremanak izan zituen, azken honek Aragoirekiko estimua irakatsi zion.

Alfred Morel-Fatiok Saroïhandyri gaztelania Espainian ikasteko gonbitea eskaini zion eta honek, 1896an, Grausera joan zen bizitzera. Hogeita hamar urtez Aragoin eta Pirinioen aldeko hainbat lekutan igaro zituen udako oporrak. Material dialektologikoak jaso zituen hainbat Pirinioetako hizkuntzetatik: euskara, okzitaniera, katalana, aragoiera eta erdi aroko aragoieratik ere.

Euskara ikertzeko jakingura azaldu zuen, aditzen konjugazioari batik bat. Erretiroa hartzeko gura zuen goi-aragoieraren inguruko asmo handiko ikerlana egiteko, baina gibeleko gaitz batek supituki jo eta 1932ko ekainaren 24an hil zen. Bere ikerlan guztiak Bordeleko Unibertsitatean gorde ziren. Orain duela gutxi, Óscar Latas Alegrek Saroïhandyk goi-aragoieraren inguruan egindako ikerlanen zatietako bat argitaratu du Misión lingüística en el Alto Aragón (Zaragoza, Xordica, 2005) lanean.

Kanpo loturakAldatu