Arles

Frantziako udalerria

Arles (okzitanieraz Arle, frantsesez eta ofizialki: Arles) Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Bouches-du-Rhône departamenduan dago, Provence-Alpes-Côte d'Azur eskualdean. 2007an 52.197 biztanle zituen.

Arles
Frantziako udalerria
2360.Blick vom Ufer der Rhone auf Arles-Provence.JPG
Blason Arles 13.svg
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboaMetropolitar Frantzia
Eskualdea Proventza-Alpeak-Kosta Urdina
DepartamenduaRodanoren Ahoak
Alkatea Hervé Schiavetti (en) Itzuli
Izen ofiziala Arles
Posta kodea 13200, 13104, 13123, 13129 eta 13280
Geografia
Koordenatuak 43° 40′ 37″ N, 4° 37′ 43″ E / 43.6769°N,4.6286°E / 43.6769; 4.6286Koordenatuak: 43° 40′ 37″ N, 4° 37′ 43″ E / 43.6769°N,4.6286°E / 43.6769; 4.6286
Map commune FR insee code 13004.png
Azalera 758.93 km²
Altuera 0 m eta 57 m
Mugakideak Port-Saint-Louis-du-Rhône, Fos-sur-Mer, Saint-Martin-de-Crau, Paradou, Fontvieille, Tarascon, Beaucaire, Fourques, Saint-Gilles eta Saintes-Maries-de-la-Mer
Demografia
Biztanleria 52.548 (2017ko urtarrilaren 1a)
Red Arrow Down.svg−1.259 (2016)
alt_left 27.765 (%52.8)24.783 (%47.2) alt_right
Dentsitatea 69,24 bizt/km²
Informazio gehigarria
Ordu eremua UTC+01:00 eta UTC+02:00
Hiri senidetuak Fulda, Jerez de la Frontera, Pskov, Vercelli, Verviers, Wisbech (en) Itzuli, York (Pennsylvania), Sagne, Mauritania (en) Itzuli, Kalymnos eta Zhouzhuang (en) Itzuli
ville-arles.fr

OndareaAldatu

KlimaAldatu

      Datu klimatikoak (Arles (1981–2010, muturrekoak 1963–egun))      
 Hila   Urt   Ots   Mar   Api   Mai   Eka   Uzt   Abu   Ira   Urr   Aza   Abe   Urtekoa 
Erregistraturiko tenperatura maximoa (°C) 20.4 22.5 25.7 29.3 33.0 36.9 37.7 38.7 33.8 31.5 25.0 19.6 38.7
Batez besteko tenperatura maximoa (°C) 11.0 12.3 15.7 18.3 22.4 26.5 29.6 29.2 25.1 20.5 14.7 11.4 19.8
Batez besteko tenperatura (ºC) 6.7 7.7 10.7 13.3 17.2 21.0 23.6 23.3 19.7 15.9 10.7 7.5 14.8
Batez besteko tenperatura minimoa (°C) 2.5 3.1 5.7 8.2 12.0 15.4 17.7 17.4 14.3 11.3 6.6 3.6 9.9
Erregistraturiko tenperatura minimoa (°C) -10.6 -12.0 -7.3 -1.1 2.2 6.0 9.7 8.5 5.5 0.3 -7.4 -6.4 -12.0
Pilatutako prezipitazioa (mm) 57.6 40.7 35.1 54.4 45.2 27.1 9.4 25.6 81.7 86.0 65.4 52.0 580.2
Prezipitazio egunak (≥ 1.0 mm) 5.1 4.3 4.2 5.7 4.8 3.2 1.5 2.6 4.4 6.2 6.4 5.8 54.1
Iturria: Météo France[1]

DemografiaAldatu

BiztanleriaAldatu

2007an Arles udalerrian erroldatutako biztanleak 52.197 ziren. Familiak 22.606 ziren, horien artean 8.433 pertsona bakarrekoak ziren (3.211 bakarrik bizi ziren gizonak eta 5.222 bakarrik bizi ziren emakumeak), 5.881 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 5.959 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 2.333 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[2]

Erroldatutako biztanleak

EtxebizitzaAldatu

2007an 26.011 etxebizitza zeuden, 23.213 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 867 bigarren erresidentzia ziren eta 1.931 hutsik zeuden. 14.357 etxeak ziren eta 11.437 apartamentuak ziren. 23.213 etxebizitza nagusietatik 11.112 bere jabearen bizilekua ziren, 11.219 alokairuan okupaturik zeuden eta 882 doan lagata zeuden; 1.204 etxek gela bat zuten, 2.864 etxek bi zituzten, 6.164 etxek hiru zituzten, 7.512 etxek lau zituzten eta 5.469 etxek bost zituzten. 11.152 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 11.795 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 6.779 etxetan bat baino gehiago zituzten.[3]

Biztanleria-piramideaAldatu

2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:

Arles udalerriko biztanleria-piramidea 2009an [4].
GizonakAdinakEmakumeak
24 
95 +
116 
108 
90-94
272 
304 
85-89
516 
424 
80-84
612 
920 
75-79
1.248 
1.088 
70-74
1.352 
1.176 
65-69
1.405 
1.077 
60-64
1.180 
1.381 
55-59
1.476 
1.868 
50-54
1.781 
1.972 
45-49
1.884 
1.724 
40-44
1.888 
1.624 
35-39
1.724 
1.673 
30-34
1.829 
1.597 
25-29
1.584 
1.313 
20-24
1.373 
1.675 
15-19
1.660 
1.692 
10-14
1.632 
1.484 
5-9
1.332 
1.252 
0tik 4ra
1.161 

EkonomiaAldatu

Errentak eta okupazioaAldatu

2007an batez besteko errenta 11,4€/h zen. Goi karguen kasuan 21,8€/h zen (23,4€/h gizonen artean eta 18,5€/h emakumeen kasuan), erdi-mailakoak 13,2€/h (13,8€/ h gizonentzat 12,2 emakumeentzat), enpleatuentzat 9,2€/h (9,7€/h gizonen kasuan eta 9,4€/h emakumeen kasuan) eta langileentzat 9,4€/h (9,7€/h gizonek eta 8,1€/h emakumeek).

2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 33.079 ziren, horien artean 22.049 aktiboak ziren eta 11.030 inaktiboak ziren. 22.049 pertsona aktiboetatik 18.399 lanean zeuden (10.010 gizon eta 8.389 emakume) eta 3.649 langabezian zeuden (1.639 gizon eta 2.010 emakume). 11.030 pertsona inaktiboetatik 2.879 erretiraturik zeuden, 3.438 ikasten zeuden eta 4.713 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.[5]

Diru sarrerakAldatu

2009an Arles udalerrian 23.165 unitate fiskal zeuden, 53.961,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 15.331 euro zen. [6]

Ekonomia jarduerakAldatu

2007an zeuden 3.578 komertzioetatik, 33 erauzte enpresak ziren, 65 janari enpresak ziren, 9 material elektrikoaren fabrikazioko enpresak ziren, 3 garraiorako elementuen fabrikazioko enpresak ziren, 149 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 404 eraikuntza enpresak ziren, 894 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 96 garraio enpresak ziren, 330 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 81 informazio eta komunikazio enpresak ziren, 111 finantziazio enpresak ziren, 201 higiezinen enpresak ziren, 453 zerbitzu enpresak ziren, 510 administrazio publikoko enpresak ziren eta 239 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.[7]

2009an zeuden norbanakoentzako 867 zerbitzu publikoetatik, 1 poliziaren kaserna zen, 4 Ogasun Publikoaren administrazio bulegoak, 2 lan bilaketa bulegoak, 2 jendarmeriak, 9 posta bulegoak, 28 banku bulegoak, 4 funerariak, 62 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 7 ibilgailuen ikuskaritza teknikoko lekuak, 5 ibilgailuen alokairu bulegoak, 9 autoeskolak, 143 igeltseroak, 64 margolariak, 36 zurginak, 62 iturginak, 57 argiketariak, 9 eraikuntza enpresak, 71 ile apaindegiak, 10 albaitariak, 17 aldi baterako lan enpresak, 190 jatetxeak, 46 higiezinen agentziak, 10 tintoreriak eta 19 apaindegiak.[8]

2009an zeuden 351 establezimendu komertzialetatik, 1 hipermerkatu zen, 9 supermerkatuak, 4 brikolaje denda handika, 6 120 m2 baino gehiagoko dendak, 17 120 m2 baino gutxiagoko dendak, 52 okindegiak, 22 harategiak, 2 kongelatu-dendak, 4 arraindegiak, 34 liburu dendak, 79 arropa dendak, 22 etxerako tresna dendak, 12 zapata-dendak, 9 elektrotresna dendak, 10 altzari dendak, 16 kirol-dendak, 2 lur eta paretak apaintzeko dendak, 11 drogeria, 8 lurrin-dendak, 9 bitxi-dendak eta 22 lore-dendak ziren.[9]

2000. urtean Arles udalerrian 465 nekazaritza-ustiategi zeuden, 42.614 hektarea erabiltzen.[10]

Hezkuntza eta osasun ekipamenduakAldatu

2009an 3 tratamendu laburretarako ospitale, 2 iraupen erdiko (jarraipen eta errehabilitazio) tratamenduetarako ospitale, 2 psikiatriko, urgentzia zentro 1 bat, amatasun-klinika 1 bat, 4 osasun-zentro, 27 botika eta 6 anbulantzia zegoen.

2009an 17 haur-eskola eta 25 lehen-hezkuntzako eskola zegoen. Arles udalerrian 5 Bigarren Hezkuntzako ikastetxe, 3 hezkuntza orokorreko lizeo eta 3 lizeo teknologiko.Bigarren Hezkuntzako ikastetxeetan 3.043 ikasle zeuden, Hezkuntza orokorreko lizeoetan ez zegoen 2.005 eta lizeo teknologikoetan 1.036.

Arles udalerrian 3 goi-mailako hezkuntza ez-unibertsitarioko zentroak zeuden, horietatik1 osasun-formakuntzako zentroa, 1 komertziokoa eta 1 bestelako formakuntzazentroa.6 Unibertsitate zentroak zeuden, horietatik 4 Unibertsitate mailako formakuntza eta ikerketa unitateak ziren eta 2 unibertsitate-insitutoak ziren.

Gertuen dauden herriakAldatu

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

 Arles
 Fourques (2,6 km)
 Fontvieille (8,7 km)
 Bellegarde (12,5 km)
 Paradou (13,4 km)
 Tarascon (14,9 km)
 Beaucaire (15,0 km)
 Saint-Gilles (15,8 km)



ErreferentziakAldatu

Kanpo estekakAldatu