Sobek egiptoar mitologian krokodilo jainkoa izan zen, izaera ongarrikoa, bere izerditik jaioko zen Nilo ibaiaren sortzailea, ugalkortasuna, landaretza eta bizitzaren jainkoa. Iparraldea puntu kardinalarekin lotua dago.

Sobek
Antzinako Egiptoko erlijioa
Sobek.svg
Ezaugarriak
Sexua gizonezkoa
Familia
Ama Neit

Greziarrek Sukos (σοῦχος) izena eman zioten, krokodilo esan nahi duena, eta Helios jainkoarekin identifikatu zuten.

IkonografiaAldatu

Krokodilo edo krokodilo burudun gizon bezala irudikatua izan zen Shuty koroa, Uas zetroa eta ankharekin. Egiptoko aro berantiarrean, belatz, zezen, ahari edo lehoi buruarekin ere ager daiteke.

MitologiaAldatu

Munduaren sorreran kaosaren uretatik irtena uste zen. "Uretako Jauna" zen. Gaizkiaren alorrean, Duateko deabru bezala irudikatzen da, Sethekin lotu zen arriskua eta saski-naskia sortzen zuelako; Osirisen mitoaren bertsioren batean, Seth, bere krimenagatik zigorrik gabe ihes egiteko krokodilo baten gorputzean ezkutatu zela esaten da; baina Sobekek Horusen jaiotzan eta Seth suntsitzen lagundu zuen, Raren aginduz, Horusen lau semeak Nun itsasoaren uretatik ere salbatu zituen. Bere bizilekua, Baju mendiaren ekialdean zegoen, eta horregatik, "Bajuko Jauna" izena jasotzen zuen; han, tenplu bat ere badu. Gebelein herrian, Neit bere ama zen, Sais bere semea zen arren.

SinkretismoaAldatu

Amon, Ra (Sobek-Ra bezala), Horus, Herishef eta Sethekin lotua izan zen, azken hau, gainera, bere aita bezala ere agertzen da.

GurtzaAldatu

Bere gurtza, Egiptoko lehen dinastietan hasi zen. Bere gurtza nagusia Shedeten, Krokodilopolisen (Faiyum), Moeris lakuan, ondoren Nubten (Kom Ombo) eta Tebasen zegoen. Shedeten gurtua Neit eta Senuyrekin batera, eta Kom Ombon, non Hathor edo Heketen senar eta Khonsuren aita den. Bere jaia, Khoiak hilabetearen laugarren egunean ospatzen zen

Izen teoforoakAldatu

Bere izena, Egiptoko XIII. dinastiaren zenbait faraoiren tituluaren zati izan zen, Sebekhotep deituak (Sobek pozik dago).

Kanpo estekakAldatu