Heh (Huh, Hah edo Hauh), egiptoar mitologian, espazio amaigabea eta betierekotasunaren jainkoa da.

Heh
Egiptoar mitologia
Heh.svg
Ezaugarriak
Sexuaemakumezkoa

IkonografiaAldatu

Heh, belaunikatutako gizon bezala irudikatua izan zen, edo urrearen ikur zen nubaren gainean eseria, baita igel buruarekin ere. Bere eskuetan, bi palmondo hosto ditu, egiptoarrentzako nahi lituzketen bizitza milioika urteak sinbolizatzen dituztenak.

Heh jainkoa, Howard Carterrek Tutankamonen hilobian aurkitu zituen objektuetako batean irudikatua dago. Jainkoaren irudikapen bikainenetako bat, faraoi gaztearen eserleku zeremonialean agertzen da. Heh, ohitura jarraituz, urrearen ikur den nubaren gainean irudikatua dago, ankh gurutze batekin bere beso batean eta palmondo hosto banakin esku banatan; palmondo hosto hauek, uraeusa babesten duen eguzki diska batean amaitzen dira, eta bere lepotik ere zintzilik du ankh gurutze bat; jainkoaren buru gainean, eguzki diskoa, uraeus bikoitz batek babesten du.

Mitologia eta sinkretismoaAldatu

Heh, Egiptoko Inperio Berritik, bi egiptoar jainkoaren bateratzearen emaitza da; bat Hermopolisko Ogdoadakoa (zortzi jainkoren elkartea), Hermopoliseko kosmologian funtsezko papera betetzen duena, eta bestea, denbora amaigabearena, betierekotasunarena.

Heh, jatorrizko jainkoaAldatu

Hermopolisen, non Jnum jainkoa, munduaren sortzaile zen buztingile bezala ikusten zen, bikote bakoitza, munduaren printzipio sortzaileetako baten ordezkari zen. Hehek, Hehet bere paredroarekin, espazio amaigabea irudikatzen zuen.

Heh, betierekotasunaren jainkoaAldatu

Heh, "betierekotasunaren jainkoa" sekula ez zen demiurgotzat hartu. Bere jatorria ezagutzen ez den arren, betierekotasunaren sortzea zortzi aldiz gertatu zela jakina da, "jatorrizko" Hehekin lotuz.

"Betierekotasuneko" zortzi Hehek, bikoteka jarrita, zeruko ganga eusten zuten, eta "zeruko zutabe" hauetako bakoitzak, zeruko gangaren zati bat babesten zuen. Zerua eusteko funtzio honetan, Heh, Shuren hipostasi bihurtu zen, airearen jainko bezala, bere bi besoekin zerua jasotzen duena (Nutek irudikatutakoa), eta lurretik banatzen duena (Gebek irudikatutakoa). Lau Heh pareak, orduan, lau haize bezala ikusten dira, baina, ezagutzen ez den arrazoi bategatik, haize hauek negatibotzat hartzen dira Seth jainkoaren ahotik sortu bailiran.

GurtzaAldatu

Heh, Behe Egipton eta Dajlako oasian gurtua izan zen. Antzinako Egiptoko oasietan, denbora amaigabearen jeinutzat zuten.

"Heh"en hiriaAldatu

Amenemhat I.a faraoiak, hegoalderanzko kanpaina militar baten ondoren, "Heh" deitu zuen hiri bat sortu zuen, jainkoaren izenagatik, Niloren hirugarren ur-jauziaren ondoan. Mende bat beranduago, Sesostris III.ak sendotu zuen.

Heh hieroglifoa: infinituaAldatu

Hehen hieroglifoetako irudikapena, belaunikatuta, besoak zabalik eta zerua eusten, milioia zenbakia irudikatzeko erabiltzen zen.

Matematika egiptoarretan, infinitua esan nahi zuen hieroglifoa ere bazen.

Kanpo estekakAldatu