Chamonix-Mont-Blanc

Frantziako udalerria

Chamonix-Mont-Blanc, soilik Chamonix bezala ezagunagoa, Frantziako hiri bat da, Rodano-Alpeak eskualdean eta Savoia Garaia departamenduan dagoena. Egun, 10.614 biztanle ditu, eta Alpeetako mendirik garaiena den Mont Blanc mendiaren oinean dago. Mont Blanceko tunelaren frantziar muturrean dago.

Chamonix-Mont-Blanc
Chamonix-Mont-Blanc
Frantziako udalerria
Chamonix - Arve river.jpg
Blason ville fr Chamonix-Mont-Blanc (Haute-Savoie).svg
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboa Metropolitar Frantzia
Eskualdea Auvernia-Rodano-Alpeak
Departamendua Savoia Garaia
BarrutiBonnevilleko barrutia
Kantonamenducanton of Chamonix-Mont-Blanc
Izen ofizialaChamonix-Mont-Blanc
Chamonix
Jatorrizko izenaChamonix-Mont-Blanc
Posta kodea74400
Geografia
Koordenatuak45°55′20″N 6°52′8″E
Map commune FR insee code 74056.png
Azalera116.53 km²
Altuera1.030 m
MugakideakCourmayeur, Les Houches, Passy, Servoz eta Vallorcine
Demografia
Biztanleria8.648 (2018ko urtarrilaren 1a)
Green Arrow Up.svg37 (2017)
alt_left 4.413 (%51)4.198 (%48.5) alt_right
Dentsitatea74,21 bizt/km²
Informazio gehigarria
Sorrera1091 (egutegi gregorianoa)
Ordu eremuaUTC+01:00 eta UTC+02:00
Hiri senidetuakAspen (Colorado), Davos, Aosta, Cilaos, Courmayeur, Fujiyoshida (en) Itzuli eta Garmisch-Partenkirchen
chamonix.fr
Chamonix hirigunea.

GeografiaAldatu

Chamonix-Mont-Blanc udalerriak 16 herri eta herrixka biltzen ditu. Iparraldetik hegoaldera: Le Tour 1.462 m, Montroc, Le Planet, Argentière 1.252 m, Les Chosalets, Le Lavancher, Les Tines, Les Bois, Les-Praz-de-Chamonix 1.060 m, Chamonix-Mont-Blanc, Les Pècles, Les Mouilles, Les Barrats, Les Pélerins, Les Gaillands eta Les Bossons 1.012 m.

Neguko kirolen gunea da. 1924ko Neguko Olinpiar Jokoak Parisko Udako Olinpiar Jokoen barnean, hiri honetan ospatu ziren, urtarrilak 25 eta otsailak 5 bitartean.

2005eko urtarrilak 8 eta 9an, Eski alpetarreko munduko kopa ospatu zen, Le Kandahar.

HistoriaAldatu

Harana 1091. urtean aipatu zen lehenengo aldiz, Genevoiseko kondeak eman zionean Sacra di San Michele beneditarren etxeari, Turin inguruan, XIII. mendearen hasieran bertan priorerria ezarri baitzuen. Hala ere, 1786an biztanleek askatasuna erosi zieten Sallancheseko kanonei esker, haiei priorerria 1519an transferitu baitzitzaien.

1530ean, biztanleek Genevoiseko kondearen eskutik, urtean bi azoka egiteko pribilegioa lortu zuten; harana, aldiz, funtzionario zibilek eta Genevako apezpikuek bisitatu ohi zuten (bisita 1411an egin zen lehen aldiz, San Frantzisko Saleskoa bertara 1606an iritsi zen bitartean). Baina aisialdiko bidaiariak oso urriak ziren.

Bisitaren berri eman zuen lehen alderdia (1744) Richard Pococke, William Windham eta beste batzuena izan zen, hala nola 1741ean Mer de Glace bisitatu zuten ingelesak. 1742an P. Martel eta beste hainbat genevar etorri ziren, 1760an. Horace-Bénédict de Saussure, baita geroago Marc Theodore Bourrit ere.

Mendearen hasieran turismoaren hazkundeak Compagnie des Guides de Chamonix (Chamonixeko Gida Konpainia) eratzea eragin zuen 1821ean, mendi magaletarako sarbidea arautzeko (komunitateko edo kooperatibetako jabetzakoak ziren), eta elkarte honek gidatzeko monopolioa zuen. herria 1892an Frantziako gobernuaren ekintzek hautsi zuten arte; hortik aurrera, gidariek bertako funtzionarioek eta Frantziako Klub Alpinoko kideak nagusi ziren batzorde batek emandako diploma jaso behar zuten bertako bizilagunek baino.

XIX. mendearen bukaeratik aurrera, garapen turistikoa nazioko eta nazioarteko ekimenak izan ziren nagusi tokiko ekintzaileak baino, nahiz eta tokiko komunitatea gero eta menpekoagoa eta aktiboagoa zen industria turistikoan.

BitxikeriakAldatu

Harana, Mary Shelleyren Frankenstein eleberrian aipatzen da, doktorea eta bere munstroaren arteko topaketa bat gertatzen den eszena batean.

Whisky y vodka film espainiar-frantziarra, 1965ean egina, hiri honetan gertatzen da.

Kanpo estekakAldatu