Soinu kutsadura


Soinu kutsadura giza edo animalia bizitzaren jarduera edo oreka kaltetu dezakeen soinu gogaikarria edo neurriz gainekoa da. Beste kutsadura motak ez bezala, zarata ez da pilatzen, baina orobat kalte handiak eragin diezazkioke bizi kalitateari, modu egokian kontrolatzen ez bada.

Hegazkin bat Londresko etxebizitzetatik hurbil pasatzen

Soinu kutsadura terminoak giza jardueragatik eragindako zaratari egiten dio erreferentzia eta eragin negatiboak izaten ditu jendearen osasun fisiko,mental eta entzumenezkoan.

Nazioarteko organismoak esan dute entzumen gaitasunen murrizketa egoteko arriskua dagoela, baita trastorno psikologikoetatik (paranoia, perbertsioa) fisiologikoetaraino ere, gehiegizko soinu kutsadura jasan izanagatik.

Osasunerako Mundu Erakundea (OMS) txosten baten arabera, 50 dB-ak dira gehiegizko muga. Espainian, aldiz, soinu konfort maila 55 dB-etan ezartzen dute. Maila honetatik gora, soinua atsedenaldi eta komunikaziorako kaltegarria izaten da.

Europar Batasunaren ikerketa baten arabera(2005): 80 milioi pertsona jasaten dute egunero 65 dB baino gehiago eta beste 170 milioi 55-65 dB bitartean jasaten dituzte.

Hiriko kotxeen zirkulazioa, soinu kaltearen eragile nagusietariko bat (Bangkok).


Ingurugiroko zarataren neurketaAldatu

Ingurugiroko zarataren eragina neurtzeko,garapen jarraian dauden Lp-tik abiatutako hainbat indikatzaile erabiltzen dira:

LpAldatu

Soinu presioaren maila 20 aldiz p0 erreferentziako presio bat(balorea p0= 2 10-5 N/m²,lortuta frekuentzien haztaketa normaliztu baten bitartez eta denboretan banatutako haztaketa exponentzial baten bitartez) eta soinu presio eraginkor baten arteko erlazio logaritmikoa gisa definitzen da. Ez badira zehazki aipatzen,gainulertu behar da denboretan banatutako haztaketa FAST dela eta A frekuentzien haztaketa, hurrengo izendapena hartuz LpA.

Leq, TAldatu

SEL edo Soinuaren esposizioaren mailaAldatu

SEL-a LEQren maila segundo 1 eko iraupenean da. SELa erabiltzen da onartutako zarata maila gainpasatutako aldi kopurua neurtzeko leku espezifikoetan: egoitzazko auzoak,hospitalak,eskolak,etab.

LAmaxAldatu

Soinu presio jarrai-baliokide haztatuta A-ren mailarik altuena da, dezibeletan, segundo bateko(LAeq,1) tartean zehaztuta,ebaluaketa denbora tartean erregistratuta.

LKeq, TAldatu

LDN edo Egun-Gau maila baliokideaAldatu

Zarataren eraginak osasuneanAldatu

 
Ingurumenaren zarata parke batean.

Entzumen sisteman jasandako eraginakAldatu

Entzumen sistema kaltetzen da zarata iturri bat denbora luzean jasatzean,nahiz eta hau maila baxukoa izan. Inguruneko zaratagatik sortutako entzumen defizitari sozioakusia deitzen zaio.

Gehiegizko zarata jasatzen duen pertsona batek txistu bat nabaritzen du belarrian,hori alarma seinale bat da.Lehenengoz,jasandako kalteak ez dira betirakoak,10 egunetan joaten dira.Hala ere,zarata jasaten jarraitzen badugu,kalteak betirakoak izango dira,erabat gor geratu arte.


Ahozko komunikazioan sortutako interferentziaAldatu

Kanpoko zarata dela eta,komunikazioa zailagoa egiten da,beste pertsoeni entzutea edo telefonoz hitz egitea eraotziz.

Ez-entzumenezko eraginakAldatu

Soinu kutsadurak, belarrian kalteak eragiteaz aparte, kalte psikologikoak eta fisiopatologikoak ere eragin ditzake.

Eragin psikopatologikoakAldatu

1.60 dBa baino gehiagorekin:

  1. Pupilen dilatazioa eta parpadeo azeleratua
  2. Takikardiak,pultsoaren azelerazioa eta arnasketa bortitzak
  3. Buruko mina eta presio arterialaren igoera.
  4. Muskuluen aktibitatea jaistea.

2.85 dBa baino gehiagorekin:

  1. Gastritis edo koloitisak
  2. Kolesterolaren igoera.
  3. Odolaren glukosia maila igotzen da.

Eragin psikologikoakAldatu

  1. Insomnioa
  2. Nekea
  3. Estresa
  4. Histeria eta neurosia
  5. Aislamendu soziala
  6. Gogo sexualaren gabezia

Ez-entzumenezko eraginen artean beste hauek dauzkagu:

Logurearen gaineko eraginakAldatu

Zaratak lo egitea zaila egiten du eta lo daudenak esnatzen ditu. Gainera, frogatuta dago 60 dBko soinuak logurearen sakontasuna txikiagotzen dutela.

Jarreraren gaineko eraginakAldatu

Zaratak momentuko jarrera aldaketak eragiten ditu(agresitibitatea,haserrea,arduragabetasuna...) ziurgabetasun eza,ezinegona eta beldurra sortzen baitute pertsonengan.


Memoriaren gaineko eraginakAldatu

Frogatuta dago zaratak memoriaren kapazitatea murrizten duela, nabarmenki hitz ezezagunak edo luzeagoak direnean.

Atentzioaren gaineko eraginakAldatu

Zaratak eragiten du atentzioa ez sortzea aktibitate espezifiko batean, honek beste batzuetan galtzea eraginez eta aktibitatearen gaineko kontzentrazioa galaraziz.

Haurdunaldiaren gaineko eraginakAldatu

Ikusi da haurdun dauden amak haurdunaldiaren hasieratik egon badira zonalde zaratatsuetan ez direla haurrengan arzorik sortzen. Baina, esposizioa gestazioaren 5 hilabete eta gero gertatzen bada, erditzearen ondoren umeak ez dute zarata jasaten eta negar egiten dute hau jasatzerakoan, gainera, jaiotzean tamaina txikiagoa dute ere.

Umeen osasunaren gaineko eraginakAldatu

Zaratak negatiboki eragiten du umeen ikasketa eta osasunean. Umeak ingurune zaratatsuetan hezitzen direnean,soinu seinaleetara erne egoteko ahaalmena galtzen dute eta bai irakurtzeko bai komunikatzeko orduan atzerapena izaten dute. Guzti horrek,aislapen soziala eragiten du ume horieengan.

Ikus, gaineraAldatu

Kanpo estekakAldatu