Ireki menu nagusia

Saladin I.a[1][2] edo An-Nasir Salah ad-Din Yusuf ibn Ayyub (arabieraz: صلاح الدين يوسف بن أيوب‎, Ṣalāḥ ad-Dīn Yūsuf ibn Ayyūb, «Jusuf, Aiuben semea»; kurdueraz: سەلاحەدینی ئەییووبی, Selahedînê Eyûbî; Tikrit, 1137 - Damasko, 1193ko martxoaren 4a), Egiptoko sultan aiubtarra izan zen 1171-1193 urteetan, eta Siriakoa 1174-1193 bitartean. Historiako agintari islamikorik handienetarikoa izan zen.

Saladin I.a
تمثال لصلاح الدين الأيوبي 2.JPG
Fatimid vizier Itzuli

1169 - 1174
Shirkuh Itzuli
Bizitza
Izen osoa يُوسُف بن أيوب بن شاذي بن مروان بن يعقوب الدُويني التكريتي
Jaiotza Tikrit1137
Herrialdea Aiubtar leinua
Talde etnikoa Etnia kurdua
Heriotza Damasko1193ko martxoaren 4a
Hobiratze lekua Omeiatarren meskita
Heriotza modua : Gaixotasun infekziosoa
Familia
Aita Najm ad-Din Ayyub
Ezkontidea(k) Ismat ad-Din Khatun Itzuli
Seme-alabak
Anai-arrebak
Leinua Aiubtar leinua
Hezkuntza
Hizkuntzak arabiera
Kurduera
Jarduerak
Jarduerak gudaria
Zerbitzu militarra
Parte hartutako gatazkak Crusader invasions of Egypt Itzuli
Battle of Montgisard Itzuli
Siege of Kerak Itzuli
Battle of Marj Ayyun Itzuli
Battle of Jacob's Ford Itzuli
Battle of Belvoir Castle Itzuli
Battle of Al-Fule Itzuli
Battle of Cresson Itzuli
Battle of Hattin Itzuli
Siege of Jerusalem Itzuli
Siege of Tyre Itzuli
Akreko setioa
Battle of Arsuf Itzuli
Battle of Jaffa Itzuli
Battle of the Horns of Hama Itzuli
Sinesmenak eta ideologia
Erlijioa Islama

Islamaren defendatzailea, bereziki sunismoarena, Ekialde Hurbila batu zuen politikaren eta erlijioaren aldetik, kristauei aurre eginez eta Abbastar Kalifa-herriko kultu ofizialetik urrun zeuden edozein doktrina amaiaraziz. Bereziki ezaguna da Lurralde Santuak gurutzatuei kentzeagatik eta Jerusalem musulmanei itzultzeagatik. Gertaera hura kolpe latza izan zen Mendebaldearentzat, eta beste gurutzada bat antolatu zen, Rikardo I.a Ingalaterrakoa buru zela.

BizitzaAldatu

Familia kurdu ahaltsu bateko semea zen, eta aita Siriako iparraldeko gobernari turkiarraren zerbitzuan jarri zen. Saladin, beraz, Alepo, Baalbek eta Damaskon hazi zen eta hiri horietan egin zituen erlijio ikasketak. Egiptora abiatutako hiru espedizio militarretan parte hartu zuen lurraldea gurutzatuen esku gera ez zedin, Palestina haien mende baitzegoen jada. 1169. urtean Egiptoko bisir izendatu zuten, eta 1174. urtean, Siriako emirra hil zenean, musulmanen mendeko Siriaz jabetu zen. Hurrengo hamabi urteetan Siria, Mesopotamia, Palestina eta Egiptoko indar musulmanak batzen saiatu zen.

1187. urtean Saladinen armadek gurutzatuenak garaitu zituzten Hatinen (Tiberiadestik gertu), Palestinako iparraldean, eta hiru hilabeteren buruan ia Jerusalemgo Erresuma guztia zegoen Saladinen mende. 1187. urteko urrian, 88 urtez kristauen mende egon ondoren, Jerusalem hiri santua hartu zuten Saladinen gizonek.

Musulmanek Jerusalem hartu zuteneko albistea Europara heldu zenean, Hirugarren Gurutzada antolatu zen eta Europako hiru errege abiatu ziren, nor bere armadaren buru zela, hiri santura Saladin garaitzeko asmoz. 1192. urtean Rikardo Lehoi Bihotzak, Saladinen areriorik handienak, Europarako bidea hartu zuenean, gerra irabazitzat jo zuen Saladinek eta Damaskora erretiratu zen betiko.

ErreferentziakAldatu

Wikimedia Commonsen badira fitxategi gehiago, gai hau dutenak: Saladin I.a