Nerbioa ehun berezizko hari-moduko egitura luzanga da entzefaloa eta bizkarrezur-muina gorputzeko gainerako aldeekin komunikatzen duena[1]. Nerbioa nerbio-sistema periferikoaren oinarrizko unitatea da eta bulkada elektrikoak igortzen ditu mezu sentsitibo zein motorrak garraiatzeko.

Nerbio
Nerves of the left upper extremity.gif
Nerbioak (horiz) goiko gorputz-adarreanCommons-logo.svg Irudi gehiago
Xehetasunak
Honen parte Nerbio-sistema periferikoa
Konponenteak Axoia
Identifikadoreak
Latinez nervus
TA A14.2.00.013
FMA 65132
Terminologia anatomikoa

Nerbio-sistema zentralean dagoen egitura analogoari nerbio-traktu deitzen zaio. Batzuetan, neuronei zelula nerbioso deitzen zaie, baina termino hau ez da guztiz zuzena; izan ere, neurona askoak ez dituzte nerbioak osatzen, eta nerbioen artean badaude Schwannen zelulak bezalakoak, ez direnak neurona baizik eta axoiak mielinaz babesten dituzten zelula espezializatuak.

EtimologiaAldatu

Nerbio Erdi-Aroko latineko nervus (nerbio) hitzetik dator, hau latineko nervus-etik (tendoi, soka), antzinako latinaren neuros hitzaren metatesitik sortua. Hitzaren erroa aitzinindoeuropereko (s)neu (tendoi) hitzetik datorrela uste da. Erdi-Aroan nervus hitza erabiltzen zen bai tendoi zein nerbioak izendatzeko, bi egitura hauen antzekotasunak zirela medio.[2]

EgituraAldatu

Nerbioen barruan, axoi bakoitza endoneuro deitutako ehun-konjuntibo geruza batek inguratzen du. Axoiak taldeka biltzen dira, nerbio-faszikulu izenarekin ezagutzen direnak. Faszikulu bakoitza perineuro deitutako ehun-konjuntibo batek biltzen du. Azkenik, nerbio oso hori beste ehun-konjuntibo batek biltzen du, epineuro deiturikoa.

 
Nerbio baten zehar ebakidura (a) Axoi faszikulu, endoneuro, perineuro eta epineuroa jasotzen dituen eskema. (b) Nerbio ebakidura baten irudi histologikoa

Nerbio motakAldatu

Nerbio-sistema periferikoko nerbioak hainbat irizpide fisiologiko edo funtzionalen arabera sailkatu daitezke

Sailkapena funtzioaren araberaAldatu

Sailkapena jatorriaren araberaAldatu

  • Nerbio kranial edo bikote kranialak. Entzefalotik ateratzen direnak.
  • Nerbio espinal edo bizkarrezurreko nerbioak. Bizkarrezur-muinetik ateratzen direnak.

Sailkapena estimuluaren norabidearen araberaAldatu

  • Nerbio aferentea
  • Nerbio eferentea
  • Nerbio mixtoa

ErreferentziakAldatu

  1. Testu hau lizentzia librean argitaratuta dagoen «Nerbio» zthiztegia.elhuyar.eus Noiz kontsultatua: 2018-03-16. orrialdetik hartua dago.
  2. (Ingelesez) «nerve | Origin and meaning of nerve by Online Etymology Dictionary» www.etymonline.com Noiz kontsultatua: 2021-03-03.

Kanpo estekakAldatu