Jean-François Champollion

Jean-François Champollion edo Champollion gaztea (1790eko abenduaren 23a - 1832ko martxoaren 4a) egiptologo frantziarra izan zen. Hieroglifoak nola deszifratu aurkitu zuen Rosetta harria erabilita eta horregatik egiptologiaren aitatzat hartzen da.

Jean-François Champollion
Leon Cogniet - Jean-Francois Champollion.jpg
Bizitza
JaiotzaFigeac1790eko abenduaren 23a
Herrialdea Frantzia
Frantziako Lehen Inperioa
Borboien berrezarkuntza
Frantziako Lehen Errepublika
 Frantziako Erresuma
Frantziako Monarkia Konstituzionala
Uztaileko monarkia
HeriotzaParis1832ko martxoaren 4a (41 urte)
Hobiratze lekuaPère Lachaise hilerria
Heriotza moduaberezko heriotza: bihotz-biriketako geldialdia
istripu zerebrobaskularra
Familia
AitaJacques Champollion
Ezkontidea(k)Rosine Blanc (en) Itzuli
Anai-arrebak
Hezkuntza
Heziketauniversité de Grenoble (1339-1970) (en) Itzuli
Institut national des langues et civilisations orientales (en) Itzuli
Collège de France
Lycée Stendhal (en) Itzuli
(1804ko martxoa - 1807ko abuztua)
Tesi zuzendariaAntoine Isaac Silvestre de Sacy
Hizkuntzakfrantsesa
Irakaslea(k)Raphaël de Monachis (en) Itzuli
Ikaslea(k)Francesco Salvolini (en) Itzuli
Karl Richard Lepsius (en) Itzuli
Jarduerak
Jarduerakegiptologoa, unibertsitateko irakaslea, hizkuntzalaria, arkeologoa, filosofoa, epigrafista, katedraduna, autorea, entomologoa eta Ikasketa klasikoetan aditua
Enplegatzailea(k)Grenobleko Unibertsitatea
Collège de France  (1831 -  1832)
Jasotako sariak
KidetzaSociété Asiatique (en) Itzuli
Académie des Inscriptions et Belles-Lettres
Alemaniar Arkeologia Institutua
Arteen eta Zientzien Herbehereetako Errege Akademia
Zientzien Errusiar Akademia
Royal Swedish Academy of Letters, History and Antiquities (en) Itzuli
Accademia delle Scienze di Torino

Find a Grave: 7772 Edit the value on Wikidata

BizitzaAldatu

Hieroglifikoez kezkatuta, ekialdeko hizkuntzak ikasi zituen, koptoa bereziki, eta hizkuntza hau egiptoarren hizkuntzaren ondorengoa zela egiaztatu zuen. Filah hirian aurkitu zuen obelisko bateko testuari esker, zehaztu ahal izan zuen ikur hieratiko, hieroglifiko eta demotikoen arteko lotura eta, ondoren, Rosetta harriko testua interpretatu zuen. 1822. urtean ikerketa haietako emaitzak argitaratu zituen Lettre à M. Dacier relative à l´alphabet des hiéroglyphes phonétiques gutunaren bidez. 1824an Traité sur l´écriture démotique eta Précis du système hiéroglyphique liburu ospetsua idatzi zituen. 1826. urtean Louvre museoko sail egiptoarreko zuzendari izendatu zuten eta 1831n Frantziako Eskolako egiptologia irakasle. Bere Monuments de l´Egypte et de la Nubie (1835), Grammaire égyptienne (1835-1841, amaitu gabea) eta Dictionnaire égyptien (1841-1843, amaitu gabea) liburuak argitaratu ziren hil ondoren.

ErreferentziakAldatu

Kanpo loturakAldatu

Wikimedia Commonsen badira fitxategi gehiago, gai hau dutenak: Jean-François Champollion  
  Artikulu hau Frantziako biografia baten zirriborroa da. Wikipedia lagun dezakezu edukia osatuz.