Monchique Portugalgo herri bat da, Faro barrutian eta Algarbe azpi-eskualdean dagoena. Herriak berak 2.300 biztanle inguru ditu.

Monchique
Monchique
Portugalgo udalerria
Monchique - Portugal (68381855).jpg
Pt-mcq1.png Crest of Monchique, Portugal.png
Administrazioa
Estatu burujabe Portugal
Portugalgo barrutiaFaro
Izen ofizialaMonchique
Jatorrizko izenaMonchique
Posta kodea8550
Geografia
Koordenatuak37°19′N 8°36′W / 37.32°N 8.6°W / 37.32; -8.637°19′N 8°36′W / 37.32°N 8.6°W / 37.32; -8.6
Azalera395.3 km²
Altuera398 m
MugakideakOdemira, Silves (Portugal), Portimão, Lagos eta Aljezur (en) Itzuli
Demografia
Biztanleria6.045 (2011)
Dentsitatea15,29 bizt/km²
Informazio gehigarria
Ordu eremuaUTC±00:00 eta UTC+01:00
cm-monchique.pt

Udalerriak orotara 395,30 km2 ditu[1], eta 6 045 biztanle (2011),[2] 3 parrokietan banatuak.[3] Iparraldean Odemirarekin mugatzen du, ekidaldean Silvesekin, hegoaldean Portimãorekin, hego-mendebaldean Lagosekin eta mendebaldean Aljezurrekin.

Monchique udalerria 1773an sortu zen, Silves udalerritik bereiztu ondoren .

BiztanleriaAldatu

Biztanle kopurua[4]
1864 1878 1890 1900 1911 1920 1930 1940 1950 1960 1970 1981 1991 2001 2011
8164 9433 10 646 11 517 12 770 12 639 14 205 15 028 14 668 14 779 12 095 9609 7309 6974 6045

(Oharra: biztanle "egoiliar" kopurua, hau da, erroldak gertatu ziren unean udalerri horretan zuten egoitza ofiziala. )

Biztanle kopurua adin tartearen arabera[5]
1900 1911 1920 1930 1940 1950 1960 1970 1981 1991 2001 2011
0-14 Urte 4300 4476 4484 4719 4936 4059 3757 2885 1714 1010 768 599
15-24 Urte 1999 2391 2208 2708 2585 2583 2318 1475 1273 896 735 502
25-64 Urte 4628 5093 5072 5750 6454 6739 7132 6080 4774 3612 3482 3029
= > 65 Urte 556 703 841 941 1022 1264 1572 1560 1848 1791 1989 1915
> Id. desconh 1 49 21 39 19

(Oharra: 1900etik 1950era datuek "de facto" biztanleria aipatzen dute, hau da, erroldak gertatu zirenean udalerrian zegoen. Hortik datoz biztanle deiturikoen aldean zenbait desberdintasun)

ParrokiakAldatu

 
Parrokiak Monchique udalerrian.

Monchique udalerria 3 parrokiatan banatuta dago:

  • Alferce
  • Marmelete
  • Monchique

Ekonomia Jarduera NagusiakAldatu

HistoriaAldatu

Bi mendi handiren erdian ( Fóia eta Picota ), Monchique udalerria historian agertu zen Caldas de Monchiquen, erromatarren presentziarekin, bere uren sendatzeko ahalmenak erakarrita. Hurrengo mendeetan, mendia poliki-poliki populatu zen eta XVI. mendean Monchique jada aski kokapen garrantzitsua zen D. Sebastião erregearen bisita merezi izan zuena, hiriaren estatusa emateko asmoz.

 
Monchiqueko Parrokia-eliza.

Artilea eta lihozko ohialak eta beste jarduera batzuk, hala nola, gaztainondoaren egurrarekin lotutakoak, oparotasuna eta garapena ekarri zioten Monchiqueri. Hala, 1773 hiri izendatu zuten herria.

Industrializazioaren ondorioz izandako aldaketa ekonomikoek, ehungintza eta bestelako fabrikazio jarduerak galtzea ekarri zuten. Gaur egun, Monchique mendiko herri bat da, turismoari zuzendua, eskulan aktiboa eta ekonomia dibertsifikatua dituena.

Algarveko baso aberatsenak bertan izateak, kortxoa, eukaliptoa, gaztainondo ugarirekin, Monchique leku aproposa bilakatu du naturarekin lotutako jarduerak eta oinezko txangoak egiteko.

PolitikaAldatu

Tokiko hauteskundeakAldatu

data % V % V % V % V
PPD / PSD PS APU / CDU AD
1976 40,85 2 40,24 2 14.25 1
1979an AD 26,89 1 11,66 - 58,74 4
1982 34,23 2 44,67 3 6.80 -
1985 28,44 1 66,96 4 2.41 -
1989 43,27 2 51,23 3 2.27 -
1993an 41,34 2 51,75 3 2.53 -
1997 23.56 1 61,02 4 9.21 -
2001 27,69 2 54,86 3 11,88 -
2005 39,53 2 51,59 3 3,49 -
2009 46,73 3 45,15 2 3.68 -
2013an 47,42 3 32,19 2 4.94 -
2017 43,50 3 37,45 2 4.07 -

Hauteskunde legegileakAldatu

data %
PS PSD PCP CDS UDP AD APU / CDU frs PRD PSN SER PAN paf
1976 38.00 27,84 11,08 4.78 1.16
1979an 30,39 AD APU AD 1.79 43,83 14.57
1980 frs 1.06 45,83 13.00 28,67
1983 41,52 31,19 6.99 0.73 12,64
1985 23,79 35,78 5,74 0.95 10,39 16,69
1987 27,86 49,31 CDU 2.00 0,56 6,97 5,57
1991 32,99 53,42 1.59 5.19 0.55 1.55
1995 50,81 32,78 4,98 0.65 5,93 0.37
1999 51,65 30,57 4.91 6,94 1.42
2002 42,65 39,23 4.14 6.50 1.88
2005 51,17 27,27 4.40 5,73 5,83
2009 Monchique 32,76 29,34 7,72 7,54 13,17
2011 23.97 balioarekin 39,43 7,88 9,29 7.11 1,32
2015 38,07 paf paf 8.46 11,76 0.94 29,39

Monchique

OndareaAldatu

Sailkatutako ondareaAldatu

 
Nossa Senhora do Desterro komentua .
  • Convento de Nossa Senhora do Desterro (IIM)
  • Pelourinho de Monchique (IIP)
  • Igreja Matriz de Monchique edo Igreja de Nossa Senhora da Conceição (IIP)

Intereseko lekuakAldatu

 
Monchique aldean. Basogintza dela eta, udalak Zuraren industriarekiko atxikimendu handia du.
  • Caldas de Monchique
  • Capela das Caldas de Monchique
  • Emissor da Fóia
  • Igreja do Senhor dos Passos
  • Igreja da Misericórdia de Monchique
  • Igreja de São Sebastião
  • Igreja do Senhor dos Passos
  • Serra da Fóia
  • Serra da Picota
  • hirigune historikoa
  • Mina Parkea
  • Cerro do Castelo da Nave

Hirigune historikoaAldatu

 
Monchiqueko kale tipikoa.

Monchiqueko hirigune historikoan etxeek Algarbeko arkitektura tradizionala dute horma zurietan, harlanduan, ate eta leihoetako kolore adabakietan, nahiz eta gona tximinia tipikoak erakusten dituzten, kostaldetik oso desberdinak direnak. Mendi malkartsuen gainetik igarota, kale estuek ikuspegi paregabeak zabaltzen dituzte urrats bakoitzean. Hala ere, nolabaiteko exotismoa ematen du, kamelia eta hortensiak, fruta arbolak, osatzen dituzten lorategiek.

ErreferentziakAldatu