Ama Ata Aidoo

Eleberrigile eta poeta afrikarra

Ama Ata Aidoo, jaiotzez Christina Ama Aidoo (Abeadzi Kyiakor; Ghana, Afrika, 1942ko martxoaren 23a) afrikar idazlea da. Eleberriak eta antzezlanen egilea. Literatur sari ugari irabazi ditu, 1992ko Commonwealth Saria barne. Mbaasen ("emakumeen gaiak" esan nahi duena) erakundeko zuzendari exekutiboa da, Afrikako emakume autoreak ikusarazteko lan egiten duen erakundea.

Ama Ata Aidoo
Q55760470 Itzuli

1982 - 1983
Minister for Education (en) Itzuli

1982 - 1983
Bizitza
JaiotzaSaltpond (en) Itzuli1942ko martxoaren 23a (80 urte)
Herrialdea Ghana
Hezkuntza
HeziketaWesley Girls' High School (en) Itzuli
University of Ghana (en) Itzuli
Hezkuntza-mailaArtean graduatua
Hizkuntzakingelesa
Jarduerak
Jarduerakpoeta, eleberrigilea, idazlea eta politikaria
Enplegatzailea(k)Brown Unibertsitatea
Lan nabarmenakOur Sister Killjoy (en) Itzuli
Anowa (en) Itzuli
No Sweetness Here (en) Itzuli
Birds
The Dilemma of a Ghost (en) Itzuli
Jasotako sariak

BiografiaAldatu

Christina Ama Aidoo Fantien errege etxean hazi zen eta Bigarren Hezkuntza egitera Cape Coasten zegoen Wesleyko andereñoentzako ikastetxera (Wesley Girls' High School) bidali zuten 1961etik 1964ra. Ondoren, Ghanako Unibertsitatean lizentziatu zen ingeles hizkuntzan. Graduatu ostean, Kaliforniako Standfor Unibertsitatean Idazlan Sortzailearen beka bat lortu zuen. 1964an idatzi zuen bere lehen antzezlana, Fantasmaren dilema (The Dilemma of a Ghost), eta urtebete geroago argitaratu zuen Longman argitaletxeak.

Bere karrera literarioaz gain, Aidoo Hezkuntza ministro izendatu zuten 1982an. 18 hilabete geroago ostera, kargua utzi egin zuen. AEBetan, Ingalaterran, Alemanian eta Zimbabwen bizi izan da eta irakasle lanetan jardun du. Irakasle bisitaria da Afrikako Ikasketen Departamentuan, Brown Unibertsitatean.

Idazle ibilbideaAldatu

Ama Ata Aidooren lanak Mendebaldeko zibilizazioaren eta haren gaineko ikuspuntu afrikarraren arteko tentsioaren gaia ukitzen du. Bere pertsonaietako asko andreen rol estereotipoari desafio egiten dioten emakumeak dira. Gainera, olerkari ospetsua da eta haurrentzako hainbat liburu idatzi ditu. Bere lanik ezagunenetako bat Our Sister Killjoy da (1977), bertan, Alemanian ikasteko beka bat jasotzen duen neska afrikar baten istorioa eta bertan bizi duen egoera zaila kontatzen ditu. Horrek Europan dagoen diaspora beltzari eta kolonialismoaren ondorioei buruz hausnartzeko balio dio, bereziki emakumeei buruzkoak, bere obretako benetako protagonistak emakumeak baitira.

Florence Strattonen hitzetan eta Maria Friasek Ama Ata Aidoori egindako elkarrizketan jasotzen duenaren arabera, idazlearen obran errepikatzen diren gaiak honako hauek dira; "ezkontza, amatasuna, mendekotasun ekonomikoa eta emozionala, emakumeen hezkuntza, haien bazterketa ekonomiko eta politikoa eta zapalkuntzaren aurrean duten erresistentzia".

Hainbat literatur sari irabazi ditu, tartean Mankomunitateko Idazleen Liburu Onenaren Saria 1992an Cambios (Changes, 1991) eleberriagatik, non Afrikako emakumearen inguruko topikoetatik aldentzen diren emakumeen hainbat istorio biltzen dituen.[1]

LanakAldatu

  • The Dilemma of a Ghost, (1964)
  • Anowa (1970),
  • (No Sweetness Here: A Collection of Short Stories, 1970)
  • Our Sister Killjoy (1977)
  • Someone Talking to Sometime (1986), poema sorta
  • The Eagle and the Chicken, (1986)
  • Birds and Other Poems, (1988)
  • Changes: A Love Story, (1991)
  • An Angry Letter in January (1992), poesia.
  • The Girl Who Can and Other Stories (1997)

ErreferentziakAldatu

  1. (Gaztelaniaz) Alcojor, Aurora M.. «Ama Ata Aidoo, retratista de la mujer africana moderna» Por fin en África (Noiz kontsultatua: 2020-03-23).