Bertikal

Plomuaren norabidean doana

Zut[1] edo bertikala[2] plomuaren norabidean doana da; lurrazalaren puntu bakoitzean, draiadaren noranzkoak, tokiko bertikala adierazten du zeru-esferarekin duen mozteek, eta zenit eta nadir izena hartzen dute. Lerro zutak horizontalekiko elkarzutak dira; halaber, lurreko ostertzarekiko elkarzutak dira. Errazago azaltzeko, aintzira baten ertzean egonez gero, ur erabat lasaiarekin, belaontzi bat posizio horizontalean egongo litzateke, eta bere masta zut.

Zabalkuntzaz, zut adigaia ez da horizontalarekin erabiltzen lotuta dauden lerro eta adigaiak deskribatzeko, ostertzarekin edo draiadarekin bat egin ez arren, garrantzia duen gauza bakarra, bien artean, angelu zuzen bat era dezatela da. Honela erabiltzen dira adigai hauek edozein planotan euren artean elkarzutak diren ibilbideak deskribatzeko, arkitektura, herri-lanen ingeniaritzan edo xakearen kasuan bezala, hiru adibide bakarrik emateagatik.

Oraindik errazago, bertikal bat lerro bat da (irudizkoa), bere ibilbidea, lurgaineko edozein puntutatik planetaren erdiguneraino duena. Horizontal bat zut batekiko defini daiteke: horizontalak lerro zutekiko elkarzutak dira.

ErreferentziakAldatu

  1. «Euskaltzaindiaren Hiztegia» www.euskaltzaindia.eus Noiz kontsultatua: 2021-03-08.
  2. «Euskaltzaindiaren Hiztegia» www.euskaltzaindia.eus Noiz kontsultatua: 2021-03-08.

Kanpo-estekakAldatu