Azido laktiko

konposatu kimiko

Azido laktikoa (laktatoa, ionizatzen denean) H3C-CH(OH)-COOH formula duen azido karboxilikoa da (C3H6O3), hainbat prozesu biokimiko eta fisiologikotan agertzen dena (esaterako, hartzidura laktikoan). Bi isomero optiko ditu: destrogiroa (D-laktikoa) eta lebogiroa (L-laktikoa), azken hau garrantzi biologikoa duena izanik.

Azido laktiko
Milchsäure.svg
Racemic lactic acid sample.jpg
Formula kimikoa C₃H₆O₃
SMILES kanonikoa 2D eredua
InChl 3D eredua
Base konjokatua DL-lactate ion (en) Itzuli
Mota alpha hydroxy acid (en) Itzuli, acidity regulator (en) Itzuli, farmako eta hydroxy fatty acid (en) Itzuli
Ezaugarriak
Dentsitatea
1,225 g/cm³
Azidotasuna (pKa) 3,86 (25 °C)
Fusio-puntua 18 °C
Masa molekularra 90,031694 u
Erabilera
Tratatzen du facial dermatosis (en) Itzuli eta Dermatitis
Identifikatzaileak
InChlKey JVTAAEKCZFNVCJ-UHFFFAOYSA-N
CAS zenbakia 50-21-5
ChemSpider 592
PubChem 612
Reaxys 8897340
Gmelin 78320
ChEMBL CHEMBL1200559
ZVG 13000
EC zenbakia 200-018-0
ECHA 100.000.017
CosIng 34809
MeSH D019344
RxNorm 1314409 eta 28393
UNII 3B8D35Y7S4 eta 33X04XA5AT
NDF-RT N0000147012
KEGG C01432 eta D00111

EkoizpenaAldatu

Gorputzean, azido laktikoaren ekoizpena hartzidura laktikoan gertatzen da: oxigenoaren maila txikia denean, glukolisian sortutako azido pirubikoa ez da Krebs zikloan sartzen; horren ordez, laktato deshidrogenasa entzimak pirubikoa laktatoa bihurtzen du, muskulu-ehunetan:

pirubato + NADH + H+ --> laktato + NAD+

Atsedenaldian, laktatoaren maila odolean 1-2mmol/litrokoa da, baina ariketa fisikoarekin 20 mmol/litroko mailaraino hel daiteke. Ariketa handia denean muskulu-ehunetan oxigeno-maila nabarmen jaisten da, eta oxigenorik gabeko hartzidura laktikoa nagusitzen da.

Bestalde, Streptococcus eta Lactobacillus izeneko bakterioak ere gai dira hartzidura laktikoa burutzeko. Bakterio hauek garrantzia handia dute esnekien industrian, egiten duten hartzidura laktikoari esker jogurt, mamia eta gazta bezalako produktuak sortzen baitira. Streptococcus bakterioak ahoan sortzen duen azido laktikoak, berriz, hortz-haginak kaltetzen ditu, txantxarra eraginez.

ErreferentziaAldatu

Kanpo estekakAldatu