«Artaxerxes»: berrikuspenen arteko aldeak

444 bytes added ,  Duela 7 urte
ez dago edizio laburpenik
t (Marklar2007 wikilariak «Artaxerxes I.a» orria «Artaxerxes» izenera aldatu du)
No edit summary
[[Fitxategi:Tomb of Artaxerxes I.jpg|thumb|right|Artaxerxes I.aren ustezko hilobia, [[Naqsh-e Rostam]]en, Iranen]]
 
'''Artaxerxes I.a'''<ref name= Euskaltzaindia>{{Euskaltzaindia175|orrialdea=6}}</ref> ({{lang-peo|𐎠𐎼𐎫𐎧𐏁𐏂𐎠}} {{transl|peo|''EskuluzeaArtaxšaça''}},<ref>{{erreferentzia|abizena=Ghias Abadi|izena=R. M.|izenburua=کتیبه‌های هخامنشی|edizioa=2|argitaletxea=Shiraz Navid Publications|urtea=2004|lekua=Teheran|isbn=964-358-015-6|orrialdea=129}}</ref>; {{lang-grc|Ἀρταξέρξης}}) [[Persia]]ko errege akemenestarra K.a. 465-424 urteen bitartean, [[Xerxes I.a Persiakoa|Xerxes I.aren]] semea eta ondorengoa. [[Akemenestar Inperioa|Akemenestar Inperioko]] seigarren erregea izan zen.
 
Iturri grekoetan {{lang|grc|μακρόχειρ}} ''Makrokheir'' goitizenaz aipatzen da (latinez, ''Longimanus'', eskuluzea), esaten baitzen eskuin-eskua ezkerra baino luzeagoa zuela.
 
Xerxes erregearen eta Amestris erreginaren bigarren semea zen. Aita gorteko ofizial batek hil zuen, eta Artaxerxes I.akArtaxerxesek, erreinaldiaren hasieran, erregetza bermatzearren, bere anaia zaharrena, Dario, hil zuen. Xerxesen beste seme bat, Histaspes, [[Baktriana]]n haren aurka altxatu zen zen, baina garaitua izan zen. Printze eskuzabal baten oroitza utzi zuen, [[Temistokle]] atenastarra bere erbesteratzean onartu zuelako K.a. 463an eta juduei [[Jerusalem]]a itzultzen utzi zielako.
 
K.a. 450ean, atenastarrek, [[Zimon]] buru zutela, [[Zipre]]ri eraso zioten, eta persiarrak garaitu zituzten. Ondorioz, greziarrekiko bakea sinatu behar izan zuen ([[Kaliasen bakea]], K.a. 449-448), eta [[Kersoneso]] (gaur egungo [[Krimea]]ko penintsula) galdu zuen.
== Erreferentziak ==
{{Elhuyar-HPS 2012 | data=2012/10/4}}
{{erreferentzia_zerrenda}}
 
{{Mediar eta akemenestar erregeak}}
 
[[Kategoria:Akemenestar erregeak]]
202.380

edits