1957ko Parisko gailurra

1957ko Parisko gailurra NATOren lehen gailurra izan zen, aldi berean nazio kideetako buruzagiak bildu zituena. Bilera formalak eta bilera informalak Parisen, Frantzian, 1957ko abenduaren 16tik 19ra egin ziren. NATOko estatuburuen bigarren bilera izan zen, 1949ko apirilaren 4an Ipar Atlantikoko Ituna sinatu ondoren.[1]

1957ko Parisko gailurra
MotaNATO summit (en) Itzuli
Data1957

AurrekariakAldatu

1957ko gailurrera iristean, NATOko herrialdeak New York Timesek eta beste batzuek "bidegurutze" funtsezko gisa etiketatu zutenean zeuden. Goi-bilera "Mendebaldeko Europa defendatzeko estrategiaren berrikuste gisa" sortu zen, batez ere Estatu Batuetako nagusitasun nuklearra desagertu zelako Sobietar Batasunarekiko.[2] Goi-bilera Estatu Batuek Sputnik satelitearen orbitako jaurtiketa errusiarrari emandako erantzun diplomatiko nagusia izan zen.[3]

Europan erdi mailako misil balistikoak (IRBM) zabaltzeko aho bateko akordioa kontraesanean geratu zen sobietarrekin egindako negoziazio diplomatikoak azpimarratzeko erabakiarekin. Estrategia bikoitz hori berrestea izan zen gailurraren lorpenetako bat.[4] Harold Macmillan Britainia Handiko lehen ministroa izan zen nazioarteko egonkortasunaren mehatxuei aurre egiteko "bide bikoitzeko" ikuspegia defendatzen zutenen burua. Bi agenda bereizi baina paraleloren alde egin zuen: bata militarra eta bestea politikoa.[5]

Goi-bileran izandako eztabaiden ondorioz, AEBk proposatutako NATOk hartu beharreko jarrera oldarkorraren diluzioa ekarri zuen.[6]

Gai-zerrendaAldatu

Eztabaida nagusiak lankidetza izan ziren, nazioarteko politiketan gatazkak arintzeko eta lankidetza ekonomikoa sustatzen jarraitzeko, bereziki

  • Asmo nagusiak berretsiz;
  • Aliantza Atlantikoaren batasuna berretsiz;
  • NATOko indarren koordinazioa eta antolaketa hobetzea.
  • Kontsulta politikoen koordinazioa eta antolaketa hobetzea; eta
  • Lotura ekonomikoak estutzeko beharra onartuta;[1]
  • Arma nuklear taktikoak estatu kideetan eta arma nuklearrik gabeko eremuetan kokatzea.

ErreferentziakAldatu

Kanpo estekakAldatu