Ireki menu nagusia
Tai-xian taldean eta espazio publikoan aritzea, txinatar ohitura ezaguna.

Tai-xia edo tai-xi-xuana (jatorrizko txineraz 太極拳) arte martzial txinatarra da, barneko energia garatzean oinarritzen dena. Tai xi-ak gorputza, adimena eta espiritua batera lantzen ditu. Arte martzial hori praktikatzea edozein adinetako jendearentzat ona da eta gaur egun, milioka pertsonak praktikatzen dute mundu osoan.

Nork sortu zuen argi ez badago ere, arte martzial zaharrena da. Txinako dinastiaren Liang aroan (502-577) dokumentatuta zegoen. Cheng Xing-Xi- buruzagi militarrak hain gustuko zuen, non bere soldaduak hura egitera animatzen baitzituen. Teknika horiek beraien lurrak arrakastaz defendatzeko erabili zituzten. Cheng-ek artikulu ugari idatzi zituen, tai-xiaren eraginkortasuna baieztatzen.

Tai-xiaren oinarrietatik, Moy jakintsuak tai-xi yaoista sortu zuen, hau da, yai-xiarekin batera, meditazio taoista sartu zuen, Txinako medikuntza tradizionala, erlijio taoistarekin nahastuz.

Tai-xiaren hitzez hitzeko esanahia oinarrizko printzipioaren ukabila da. Hura oinarritzat hartuta, beste hainbat arte martzial anitz sortu dira baina ez dute harremanik tai-xi taoistarekin. Ezagunena txi kunga da.


Gaur egun, nahiz eta nagusiki tai-xia erlaxatzeko erabili, borrokarako teknika eskas batzuek ere badiraute. Horietatik, oso ezaguna ez den arren, Bushï-te Shoreï (“Shaolin gudariaren ukabila”) teknika da.

Wikimedia Commonsen badira fitxategi gehiago, gai hau dutenak: Tai-xi Aldatu lotura Wikidatan