Xanpainera (champaignat) Oïl taldeko erromantze hizkuntza bat da.

Xanpainera
Langues d'oïl.PNG
Oïl hizkuntzak. Xanpainera, erdialde-ekialdean.
Datu orokorrak
Lurralde eremua  Frantzia
 Belgika
Hiztunak Daturik gabe
Ofizialtasuna Inon ez
Eskualdea Xanpaina, Valonia
UNESCO sailkapena 4: arrisku larrian
Araugilea Ez du
Alfabetoa latindar alfabetoa
Hizkuntza kodeak

Hizkuntzaren estatusari dagokionez, Frantziako erregio-hizkuntzetako bat da eta Valonian (Belgika) erregio-hizkuntza endogenoen dekretuan jasota dago. Alta, xanpainerak ez du idaztarau ofizial edo onarturik. Frantsesaren eragina dela eta, ia desagertua dago.

HedapenaAldatu

Xanpainera Frantzian mintzatzen da nagusiki, Xanpainako eskualdean (Xanpaina-Ardena eskualde administratiboa), Givetetik (non valoiera mintzatzen den) Aisne (Pikardia), Sena eta Marne (Île-de-France) eta Yonnera arte (Borgoina). Valoniako (Belgika) bost udalerritan ere hitz egiten da: Membre, Bohan, Bagimont, Pussemange eta Sugny (Vresse-sur-Semois kantonamenduaren hegoaldea, hain zuzen ere). Luxenburgoko hegoaldean ere hiztunak ditu.

LiteraturaAldatu

Egun idaztarau onartu eta bateraturik ez du; horrela, modu idatzian oso gutxi erabiltzen den hizkuntza da.

XII. mendeko Chrétien de Troyes idazlearen lanetan xanpaineraren eragina bada ere, xanpaineraz kontzienteki idatzitako lehen literatura XVI. mendekoa da. Le Bontemps de Carnaval de Chaumont obra 1660an berriz argitaratu zuten. Bertan, frantsesa erabiltzen da erregearen mezularien ahotan, eta xanpainera Xanpainako biztanleenean.

Ikus, gaineraAldatu

Kanpo estekakAldatu