Txik Txak - Tram'Busa

Iparraldeko IAB sarea

Txik Txak Tram'Busa Euskal Kosta-Aturri hiri nagusiak lotzen dituen Txik Txak sareko garraiobidea da, Lapurdin.

Infobox Public Transport.png
Tram'Busa
Txik Txak - Tram'Busa.png
Datu orokorrak
Garraio mota Igarotze azkarreko busa
Zerbitzatutako eskualdeak  Lapurdi
Lineak  T1 
Geltoki kopurua 31
Jabea Euskal Hirigune Elkargoa
Presidentea Claude Olive[1]
Egoitza Foch hiribidea, 15
Baiona,  Lapurdi
Web gunea www.txiktxak.eus
Ustiapena
Ustiapenaren hasiera 2019 irailaren 2a (0 urte)
Eragilea(k) Keolis Côte Basque-Adour
Maiztasuna linearen araberakoa
Datu teknikoak
Sarearen luzera 12,0 km
Abiadura maximoa 70 km/h
Eskema

Eskema

Bi linea ditu:  T1 , 2019ko irailaren 2tik martxan dagoena, Biarritz eta Baiona lotzen dituena, eta  T2 , 2020aren amaieran edo 2021aren hasieran, Tarnose eta Baiona lotzen dituena.

Tranbiaren erosotasunen (isila, elektrikoa, trafikotik banandua) eta autobusaren abantailen (malgua, ez hain garestia) arteko nahasketa da. Gainera, semaforoko bidegurutzeetan lehentasuna duen sistema batekin osatzen da.

31 geltoki ditu, horietatik 5etan bi linea gelditzen dira eta batean Trenarekin lotura dago.

HistoriaAldatu

ChronobusAldatu

CHRONOBUS 
   Biarritz–Mairie
   Le Palais
   Continental
   Saint-Charles
   Thermes
   Aillet
   Lebas
   Aguilera
   Parc d'Hiver
   Chassin
   Cazaux
   Moura
   Quesnel
   Anglet–Saint-Jean
   Anglet–Centre
   Bernain
   Lembeye
   L'Union
   Beyris
   Villa Pia
   Lachepaillet
   Saint-Léon
   Paulmy
   Place des Basques
   Bayonne–Mairie
   Réduit
   Alsace-Lorraine
   Jules Ferry
   Bourbaki
   Jaurès
   Muscard
   Lavigerie
   Stade Didier Deschamps
   Bourroua
   Lartigot
   Haranbillet
   Camus
   Plein Ciel
   Jouandin
   Rossi
   Malégarie
   Bayonne–Navarre
   Iratzia
   Arrousets
   Hameau
   Bayonne–Adour
   Saint-Hubert
   Trouillet
2. linea (STAB) 
   Biarritz–La Négresse
   Bois de Boulogne
   Francis Jammes
   Larue de Charlus
   Beau Soleil
   Pioche
   Simonnet
   Pétricot
   Larrepunte
   Reptou
   Clos Saint-Michel
   Tamaris
   Saint-Martin
   Les Trois Fontaines
   Jardin Public
   Larralde
   Foch
   Biarritz–Mairie
   Continental
   Le Palais
   Saint-Charles
   Thermes
   Aillet
   Cité Scolaire
   Sainte-Madeleine
   Polyclinique
   Larrochefoucauld
   Les 4 Cantons
   Grand Champs
   Cinq-Cantons
   Pêcheur
   Gochoa
   Loustalot
   Bois Belin
   La Chêneraie
   Courbois
   La Futaie
   Numa
   Dous Bos
   BAB 2
   Carrefour Anglet
   Forum
   Barthes
   Passerelle
   Nouvelle Poste
   Pont de l'Aveugle
   Marines
   Dubrocq
   Colbert
   Gare Maritime
   Place des Basques
   Sous-Préfecture
   Bayonne–Mairie
   Réduit
   Gare de Bayonne
   Les Tourettes
   Delay
   Caradoc
   Mounède
   Platoun
   Béarn
   Camus
   Plein Ciel
   Jouandin
   14 avril
   Saint-Etienne
   Hourque de Hé
   Habas–La Plaine
   Hargous
   Osteys
   Codry
   Bayonne–Sainsontan
3. linea (STAB) 
   Bayonne–EDF
   Panorama
   Marracq
   Tilleuls
   Lycée
   Hôpital
   Paradis
   Saint-Léon
   Paulmy
   Place des Basques
   Bayonne–Mairie
   Réduit
   Gare de Bayonne
   Les Tourettes
   Citadelle
   Matras
   Camayou
   Côte du Moulin
   Les Artigauts
   Centre Commercial l'Océan
   Assédic
   Matignon
   Clair de Lune
   Tarnos–Mairie
   La Poste
   Tarnos–Femmes d'un Siècle

Baiona eta Biarritz lotzen zituen edukiera handiko lehen autobus linea (autobus artikulatuak) Chronobus izenez zen ezaguna. Biarritz-Mairie eta Bayonne-Navarre lotzen zituen. Hori zen STAB sarearen erreferentzia linea, Euskal Kosta-Aturrin, bi hiriak hiru ordu laurdenetan lotzeko aukera ematen zuena.[2]

Gainera, 2 eta 3 lineak ere baziren, Chronobusekin batera STAB sareko bidaia guztien% 50 baino gehiago egiten zutenak. 2. linea Biarritz eta Baiona arteko Chronbusaren alternatiba zen; 3. lineak, berriz, Baiona eta Tarnose arteko ibilbidea egiten zuen.

ChronoplusAldatu

A1 linea (Choronoplus) 
   Navarre
   Plein Ciel
   Centre Médical
   Mounédé
   Caradoc
   Les Tourettes
   Bayonne–Gare
   Échauguette
   Bayonne–Mairie
   Sous-Préfecture
   Place des Basques
   Colbert
   Balichon
   Sabalce
   Forum
   Carrefour Anglet
   BAB 2
   Elkar
   Mercure
   L'Union
   Lembeye
   Bernain
   Anglet–Centre-Ville
   Saint-Jean
   Cazaux
   Parc d'Hiver
   Aguilera
   Lebas
   Aillet
   Thermes
   Saint-Charles
   Continental
   Biarritz–Mairie
A2 linea (Choronoplus) 
   Sainsontan
   Habas–La Plaine
   Hourque-de-Hé
   Saint-Etienne
   14 avril
   Plein Ciel
   Camus
   Stade Didier Deschamps
   Jean Jaurès
   Jules Ferry
   Alsace-Lorraine
   Bayonne–Gare
   Échauguette
   Bayonne–Mairie
   Sous-Préfecture
   Place des Basques
   Paulmy
   Saint-Léon
   Lachepaillet
   Marouette
   Villa Pia
   Beyris
   L'Union
   Lembeye
   Bernain
   Anglet–Centre-Ville
   Saint-Jean
   Cazaux
   Parc d'Hiver
   Aguilera
   Lebas
   Aillet
   Thermes
   Saint-Charles
   Continental
   Biarritz–Mairie
B linea (Choronoplus) 
   Technocité
   Panorama
   Marracq
   Lycée
   Hôpital
   Saint-Léon
   Paulmy
   Place des Basques
   Bayonne–Mairie
   Échauguette
   Bayonne–Gare
   Tourettes
   Citadelle
   Matras
   Camayou
   Côte du Moulin
   Centre Commercial l'Océan
   Mora De Gaulle
   Clair de Lune
   Tarnos–Mairie
   Poste
   Femmes d'un Siècle
C linea (Choronoplus) 
   Izarbel
   Antoine d'Abbadie
   Uhabia
   Plage
   Église
   Bide Artean
   Chutiqueta
   Barbarenia
   Biarritz–Gare
   ZA Iraty
   ZA Biarritz
   Mousse
   Halle d'Iraty
   Parme
   Aéroport
   Galin
   Anglet–Centre-Ville
   Bernain
   Lembeye
   L'Union
   Beyris
   Villa Pia
   Marouette
   Lachepaillet
   Saint-Léon
   Paulmy
   Place des Basques
   Bayonne–Mairie
   Échauguette
   Pouzac
   Cam de Prats
   Château d'Eau
   Belharra
   Quiéta
   Perle
   Dasbendia
   Aturri
   Centre Commercial d'Ametzondo

2011n, STAB Chronoplus bihurtu zen. Hirigune barruko joan-etorrien% 80 autoz egiten zirela egiaztatu zen, eta STAB zaharrak, 1990etik erabiltzaileak galtzen ez zituenak, batez ere gazteek edo erretiratuek osatutako bezero bat zuela, hau da, lekualdatzeko beste modurik ez zuen jendea.

Chronobus linea,   A1   linea izatera pasa zen, STAB -eko antzinako 2. lineak osatua, orain   A2  . Beste bi udal linea gehitu ziren: STAB -eko 3. linea, hemendik aurrera   B   linea, eta STAB -eko 4. linea, Bidarteraino zabaldua eta   C   linea bihurtua.

Sare berria 2011ko urtarrilean jarri zen martxan, 2010eko apirilean Veoliari (egungo Transdev) sarearen ustiapena esleitu ondoren. Besteak beste, titulu sinplearen prezioa murriztu zen, 1,20 eurotik 1 eurora, eta linea nagusiaren maiztasuna handitu zen,   A1   linea 10 minutura eta haren ordutegia gauerdira arte. Gainera, Bidarte hiria hirigunera sartu zen eta sarea berrantolatu zen, zerbitzua   A1     A2     B   eta   C   lineetan zentratuz, sare berriak irudi bisuala berritzea ere ekarri zuen, STAB -eko ibilgailu zuri eta gorri historikoak Chronoplusen kolore zuri, berde, beltz eta grisengatik aldatuz.

Dauden sareak bateratzeaAldatu

2017ko urtarrilean hirigune guztiak Euskal Hirigune Elkargoan batu zirenean, Iparraldeko garraio publikoko sare guztiak (Chronoplus, Hegobus, etab.) haien eskuetara pasatu ziren, hiriarteko lineak izan ezik (Transports 64), horiek departamenduaren esku jarraitzen baitzuten. 2019ko uztailera arte ez zuen lortu Akitania Berria eskualdeak hiriarteko garraioaren emakida (lehenago departamenduen esku), eta bere lurraldetik osorik elkargoari igarotzen diren lineen titulartasuna ematea erabaki zuen. Horrela sortu zen garraio publikoaren irudi bateratu berria, sare berri batek lagunduta.[3]

Tram'Busa sortzeaAldatu

Hiriko garraio publikoaren zerbitzua eta maiztasuna hobetzeko (Baionako eta Biarritzeko eremuak), tranbiaren ezaugarriak (arina, isila, elektrikoa, berezko trazadura) autobusarenarekin (mugikortasun handia, malgutasuna) integratuko zituen modu batean pentsatu zen, horrela garraiobide berri bat sortuz: Tram'Busa.

Hasierako proiektua maiztasun handiko (10 minutu edo gutxiago) joan-etorri azkarreko bi autobus-linea sortzean datza, nagusiki semaforo-lehentasuna duen eta% 100 elektrikoa den trazadura. Era berean, hiru disuasio aparkaleku sortuko dituzte lineen buruetan, garraiobide horren erabilera areagotu eta motibatzeko. Pasatzen den tokian, autoei eskainitako erreiak kenduko ditu eta oinezkoei eta txirrindulariei lehentasun handiagoa emango die.[4]

SareaAldatu

Gaur egun, igarotze azkarreko autobus linea erabat elektrikoa dago, Baiona, Angelu eta Biarritzeko joan-etorriak egituratzen dituena. 2020aren amaieran edo 2021aren hasieran bigarren linea martxan jartzea espero da.[5]

Linea Ibilbidea Luzera (km) Geltokiak
 T1  BaionagoienaBiarritzeko Herriko Etxea–Louis Barthou 12,0 31
 T2    Garros ↔ Technocité 13,3 31

GeltokiakAldatu

Dauden 31 geltokiak hurbileko erreferentzia leku baten izena jasotzen dute. Hala, Baionako tren geltokiaren ondoan dagoen geltokiak Baionako Geltokia du izena, eta BAB2 merkataritza gunea dagoen tokian dagoenak, BAB2.

Disuasio-aparkalekuakAldatu

Gaur egun, disuasio-aparkaleku ofizial bat dago Euskal Hirigune Elkargoaren aldetik. P+r Navarre da, Baionagoiena geltokiaren inguruan,  T1  linearen ekialdeko buruan.

 T2  linea eraikitzearekin batera, beste bi aparkaleku zabalduko dituzte: P+r Garros eta P+r Sud, Tarnose eta Basusarrin, hurrenez hurren.

Aparkalekua Geltokia Konexioa Hasiera
Navarre Baionagoiena  T1  32  2019ko irailaren 2a

UstiapenaAldatu

Gaur egun, Keolis Côte Basque-Adour enpresak ustiatzen du sarea, Keolisen filiala den KCBAn laburtua.[6]

OrdutegiaAldatu

Lineak urteko egun guztietan dago martxan, maiatzaren 1ean izan ezik.[7]

 T1  lineari dagokionez, kotxetegiak gertu daudenez, lehen Tram'Busa 5:31ean ateratzen da Baionagoiena geltokitik, astelehenetik ostiralera, eta 5:30ean larunbatetan. Lehen zerbitzua Biarritzeko Herriko Etxea–Louis Barthou kaletik 5:41ean ateratzen da lanegunetan, eta 5:43ean larunbatetan. Gauean, azken autobusa 1:13an iristen da Baionagoienara eta 1:15ean Biarritzeko Herriko Etxea–Louis Barthoura igandetik asteazkenera, 2:56an Biarritzera eta 3:12an Baionara ostegun eta ostiraletan eta, azkenik, 2:58an Baionagoienen larunbatetan eta 3:13an Biarritzeko Herriko Etxea–Louis Barthoun.

MaiztasunakAldatu

 T1  linearen maiztasunak 2019ko abenduaren 7an[8]
Astelehenetik ostiralera Larunbatetan Igande eta jaiegunetan
5:30 - 7:00 7:00 - 19:00 19:00 - 21:00 21:00 - 1:15 5:30 - 7:00 7:00 - 19:30 19:30 - 21:40 21:40 - 3:15 06:10 - 0:30
20 min 12 min 20 min 30 min 20 min 15 min 20 min 30 min 30 min

FlotaAldatu

 T1  linean erabiltzen diren ibilgailuak Irizar euskal enpresak fabrikatutako ie.tram autobusak dira, 18 metroko luzerakoak.

Eraikitzailea Eredua Zenbakia Zenbakiak Urtea Luzera
Irizar ie.tram 10 1tik 10ra 2019 18 metro

Tarifak eta finantzaketaAldatu

Linearen tarifikazioa Tram'Buseko gainerako lineen eta Chronoplus sareko autobusen berdina da, eta garraio-titulu berberekin dago eskuragarri.

Ez dago billete sinplerik, baina badaude "pass 1h" eta "pass 24 h" txartelak, 1 € eta 2 € balio dutenak hurrenez hurren, eta lehen baliozkotzetik adierazitako denbora mugarik gabe bidaiatzea ahalbidetzen dutenak.

Bi abonu ere badaude, bat "publiko", hilean 30€ eta urtean 300€, eta 3 eta 5 pertsona arteko "p'tit groupe" tiketa bat dago, egunean joan-etorri bat egiteko aukera ematen duena.

Tarifa horietarako guztietarako, berriz kargatzeko moduko kontakturik gabeko txartel bat jaulkitzen da, 0,20€-ko kostu osagarriarekin. Hori saihestu daiteke aldez aurretik erositako bat aurkeztuta.

Txartel guztiak igoera baino lehen erosi behar dira Tram 'Bus-en, geltokietan prestatutako makinetan, sareko gainerako lineen kontrara. Balidazioa ibilgailuen barruko makina batzuetan egiten da.

BidaiariakAldatu

Linea inauguratu eta zortzi astera, Euskal Hirigune Elkargoak sare berriaren lehen balorazioa plazaratu zuen.

Horrek adierazten zuen bidaiarien kopurua% 11,2 igo zela sare osoan.  T1  lineak 282 000 bidaiari hartu zituen aldi horretan bertan, A1 eta A2 lineen aldean %10eko gehikuntzarekin bat datorrena.[9]

EtorkizunaAldatu


 T1  lineaAldatu

Gaur egun, hedadura bakar bat ere ez dago aurreikusita, ahalegin guztiak  T2  linea eraikitzera bideratuta baitaude, baina Euskal Hirigune Elkargoa bidegurutze semaforikoak eta beste elementu batzuk hobetzen ari da, igarotzeko maiztasuna 10 minututan gera dadin lortzeko.[10]

 T2  lineaAldatu

T2 linea 2020. urtearen amaieran jarriko da martxan. Baina, COVID-19 gaixotasunaren 2019-2020ko pandemia garaian eraikuntzaren sektorea geldituta dagoenez, litekeena da linea 2021ko hasieran martxan jartzea, baina tarte bat baino ez: bestea urte horretan beranduago sartuko litzateke zerbitzuan.[10]

ErreferentziakAldatu

Ikus, gaineraAldatu