Ireki menu nagusia

Labrador penintsula

Labrador» orritik birbideratua)

Labrador penintsula[1] Kanadako ipar-ekialdean dagoen penintsula handia da. Quebec eta Labrador lurraldeen iparraldean dago.

Labrador penintsula

Goose Bay Location.png


Satelite bidezko argazkia
Geografia
Kokapena Quebec, Labrador
Azalera 1.400.000 km²
Punturik garaiena D'Iberville mendia
Politika
Herrialdea  Kanada
Gizartea
Biztanleria 150.000 bizt. (2006)

Guztira, 1.400.000 km2-ko azalera du. 2006ko erroldaren arabera 150.000 biztanle ditu.

AdministrazioaAldatu

 
Labrador eskualdearen mapa (Labrador penintsularen zati bat soilik).

Labrador-Ungava izenaz ere deitzen da Labrador penintsula eta Quebec-eko probintziaren ipar eta ipar-ekialdea (Quebec Berria) eta Ternuako probintziaren barnealdea (Newfoundland) hartzen ditu. Administrazioaren aldetik Kanadako ekialdeko muturreko lurraldea da, Quebec eta Newfoundland edo Ternuako lurraldeen artean banatua.

MugakAldatu

Mendebaldean Hudsoneko badia, iparraldean Hudson itsasartea eta Ungavako badia, ekialdean Labrador itsasoa (eta Ozeano Atlantikoa) eta hego-ekialdean Ternuako uhartea, San Laurendi golkoa eta Eastmain ibaia mugak ditu.

EskualdeakAldatu

Penintsula Ternua eta Labradorreko Labrador eskualdeak eta Quebeceko Saguenay-Lac-Saint-Jean, Côte-Nord eta Nord-du-Québec eskualdeek osatuta dago.

Hiri nagusiakAldatu

Schefferville (Quebec), Labrador City eta Wabush (Newfounland) dira hiri nagusiak.

GeografiaAldatu

 
Belle Isle, Labradorreko kostaldeko uhartea.

OrografiaAldatu

300-700 m garai diren ordokiak dira Labradorreko lurralde gehienean, eta glaziar, aintzira eta ibai asko dago. Mendilerro bat da zabaldiaren iparraldean (Torngat, 1.675 m.).

KlimaAldatu

Klima oso hotza da, eta neguan erraz iristen da -45 °C-ra (urteko batez besteko tenperatura -4,4 °C-koa da).

BiztanleakAldatu

Labrador penintsulako itsasertzetan eskimalak bizi dira eta barnealdean talde algonkindar gutxi batzuk. 37.000 europar bizi da gaur egun Labradorren, meatzeetan lanean gehienak.

EkonomiaAldatu

Meatze handiak dira (burdina, nikela, amiantoa, kobrea, urrea eta uranioa) eta hori da, arrantzarekin batera, bertako ekonomia jarduera nagusia.

HistoriaAldatu

Joan Caboto, Ingalaterrako koroaren zerbitzuan ziharduen italiar itsasgizona, Labrador penintsulan ibili zen XV. mendearen bukaeran eta haren hegoaldeko itsasertzetan jardun zuten arrantzale euskaldunek, bretoiek eta bestek XVI. mendearen hasieratik aurrera.

XVI. mendean Frantziako koroa nagusitu zen penintsulan.

Utrechteko Itunaren ondoren (1715), guztiz murriztu ziren arrantzale euskaldunen bidaiak Ternuara eta Labradorrera, eta ingelesen mende geratu zen Labrador osoa 1763. urtean. Kanadako lurraldea izan zen 1774an.

1890. urtean burdin hobi itzelak aurkitu ziren, baina 1950. urtea arte ez zen ustiakuntza hasi, teknika arazo handiengatik.

1927an zehaztu zen Labradorren, Quebec eta Newfounland (Ternua) lurraldeen arteko muga.

ErreferentziakAldatu

Wikimedia Commonsen badira fitxategi gehiago, gai hau dutenak: Labrador penintsula