Kloroplasto

zenbait alga, briofito eta goi-mailako landareren zeluletako organulua, mintz bikoitzez eratuta dagoena eta fotosintesia egiteko behar den klorofila duena
Landare-zelulak, barruan kloroplastoak dituztenak

Kloroplastoak landare-zeluletan soilik dauden organuluak dira, fotosintesiaren prozesuan zeregin oso garrantzitsua betetzen dutenak. Izan ere, landareen eta alga eukariotoen fotosintesia kloroplastoetan burutzen da, bertan baitaude prozesu horretan parte hartzen duten funtsezko molekulak, klorofilak, alegia.

Kloroplastoak landareen hostoetan daude.

5 eta 15 μ bitarteko diametroa dute. Organulu zelularren artean handienetarikoak dira, eta ongi ikusten dira mikroskopio optikoarekin.

EgituraAldatu

Kloroplastoek bi mintz dituzte: kanpokoa eta barnekoa, eta haien artean mintz arteko espazioa dago. Kanpoko mintza oso iragazkorra da, eta barnekoa iragazgaitzagoa.

 
Kloroplasto baten barne-egitura

Kloroplastoaren barruko espazioari estroma deritzo, eta bertan tilakoide izeneko disko batzuk daude. Tilakoide multzoa granum da (pluralean grana); grana horiek lamelen bitartez elkarturik daude (ikus irudia).

Estromak gluzido, protido eta lipidoez gain azido nukleikoak ere baditu (DNA eta RNA), eta baita erribosomak ere. Estroma horretan fotosintesiaren bigarren fasea (ilunpeko fasea) burutzen da.

Tilakoideetan fotosintesiaren lehenengo fasean (argi-fasean) parte hartzen duten pigmentuak (klorofila) eta entzimak daude.

FuntzioaAldatu

Kloroplastoen funtzio nagusia materia organikoaren sintesia burutzean datza. Horretarako, lehenengo fase batean argi-energia hartu eta energia kimiko bihurtzen dute (ATP, NADPH2...). Gero, eratutako energia kimiko honekin materia organikoa sintetizatzen dute Calvin zikloaren bitartez, estroman dauden substantziak eta entzimak erabiliz.

Kloroplastoen jatorriaAldatu

Mitokondrioen antzera, kloroplastoek berezko DNA eta erribosomak dituzte, eta gai dira proteina jakin batzuk sortzeko. Horregatik, mitokondrioen jatorri bera izan zezaketela pentsatu zuten zientzialariek, hots, garai batean mikrobio autonomoak izan zirela. Mikrobio autonomo horiek sinbiosi bat eratuko zuten landare-zelulekin aspaldian eta, horrenbestez, autonomia zelularra galdu zuten.

Mitokondrioek eta kloroplastoek badute beste antzekotasun nabarmen bat: biek energiaz hornitzen dute zelula, ATP ekoiztuz.

Teoria endosinbiotikoaren alde zenbait egitate daude:

  • autonomia genetikoa dute
  • kloroplastoen erribosomak eta bakteriorenak ia berdinak dira
  • filogenia molekularraren ikerketek (RNAren sekuentziak aztertuz) argi frogatu dute kloroplastoek –mitokondrioek bezala– bakterioekiko eboluzio-ahaidetasuna dutela.

Kanpo estekakAldatu