Ireki menu nagusia

Kikuyua edo gikuyua (Gikuyuz: Gĩkũyũ [ɣēkōjó]), bantu familiako hizkuntza bat da, batez ere Kikuyu etniak mintzatzen duena. 6,6 milioi inguru hiztunek kikuyua dute ama-hizkuntza. Hiztun gehienak Kenyarrak dira, baina Tanzania eta Ugandan ere mintzatzen da. Kenyako biztanleen %22 kikuyu etniako kideak izan arren, hizkuntza ez da ofiziala herrialde horretan.

Kikuyu (hizkuntza)
Gĩkũyũ — Gĩgĩkũyũ
Datu orokorrak
Hiztunak 6.623.000
Hizkuntza familia
entitate
objektu
objektu abstraktu
Languoid
hizkuntza
giza hizkuntza
Niger-Kongo hizkuntzak
Atlantic–Congo languages Itzuli
Volta–Congo languages Itzuli
Benue–Congo languages Itzuli
Bantoid languages Itzuli
Southern Bantoid languages Itzuli
Bantu hizkuntzak
Informazio filologikoa
Hizkuntza-tipologia subjektua aditza objektua
Alfabetoa latindar alfabetoa
Hizkuntza kodeak
ISO 639-1 ki
ISO 639-2 kik
ISO 639-3 kik
Ethnologue kik
Glottolog kiku1240
Wikipedia ki

IdazkeraAldatu

Latindar alfabetoa erabiltzen da idazteko, honako hizkiak erabiliz:

a b c d e g h i ĩ j k m n o r t u ũ w y

Zenbait soinu digrafoak erabiliz adierazten dira.

EzaugarriakAldatu

Fonetikoki, kikuyuak 7 bokal eta 18 kontsonante ditu. Hizkuntza tonala da eta bi tonu ezberdin erabiltzen ditu.

Gramatikalki, SVO motako hizkuntza da, subjektu-aditz-objektu ordena jarraitzen duena, alegia. Aurrizkiak erabiltzeko joera du, atzizkien ordez. Adjektiboak izenen atzetik ezartzen dira beti.

Lau dialekto nagusi ditu, Kîrînyaga, Mûrang'a, Nyeri eta Kiambu hizkerak.

LiteraturaAldatu

Bada hizkuntza honetan idatziriko literatura nabarmenik, tartean Ngũgĩ wa Thiong'o idazlearen Mũrogi wa Kagogo (idazleak berak ingelesera itzulia Wizard of the Crow izenburupean).

Hizkuntza honek bere Wikipedia du: Bisita ezazu.
  Artikulu hau hizkuntzei buruzko zirriborroa da. Wikipedia lagun dezakezu edukia osatuz.