Ireki menu nagusia

Wikipedia β

Karrantzako ardi muturbeltz

Wikipedia:Taxotaula bat irakurtzeko eraTaxotaula bat irakurtzeko era
Karrantzako ardi muturbeltza
Status iucn3.1 CR eu.svg

Kontserbazio egoera: Arrisku larrian


Jatorrizko herrialdea(k):
 Euskal Herria  Espainia
( Kantabria)

Sailkapen zientifikoa
Erreinua: Animalia
Filuma: Chordata
Klasea: Mammalia
Ordena: Artiodactyla
Familia: Bovidae
Azpifamilia: Caprinae
Generoa: Ovis
Espeziea: Ovis aries
Arraza

Karrantzako ardi muturbeltza

Karrantzako ardi muturbeltza Euskal Herriko bertako ardi arraza bat da. Bere banaketa eremua bereziki Bizkaiko Karrantza haranean kokatzen bada ere, ardi hauek Euskal Herriarekin mugakideak diren Kantabriako zenbait herrietan aurkitu daitezke ere.

Karrantzako ardiak bi ekotipo dauzka. Karrantzako ardi muturbeltza Karrantzako ardi mutur gorriaren gertuko ardi ekotipoa da, baina bere kopurua askoz txikiagoa da, eta egun ardi mota hau desagertzeko zorian dago.

Eduki-taula

Arrazaren historiaAldatu

XX. mendearen hasieran 10.000 ale baino gehiago bazeuden ere, gaur egun 200 baino ez dira geratzen.

EzaugarriakAldatu

Karrantzako ardiak euskal-bearnotar ardien oso antzekoak dira, zenbait abeltzainek bi arrazak nahastu arte. HAla ere esan beharra dago guztiz arraza ezberdinak direla.

Ardi latxaren esnearekin batera, karrantzako ardien esne gordina da idiazabalgo gazta egiteko onartzen den esne bakarra. Garai batean ardi hauen esnearekin "Quesuco" izeneko gazta egiten zuten. Orain ia erabat galduta dagoena[1].

  • Ardi bakoitzak 160 litro esne ematen du 150 egunean.
  • Bizkar-gurutzeraino, emea 76 cm luze da eta 65 kg inguru pisatzen du. Arrak 90 kg pisatzen du, batez beste. Aurpegiaren

soslaia konkortua edo oso konkortua du kanporantz. Gorpuzkera luzekoa eta ileluzea da, baina ez du ilerik kokotean ezta kokospean ere. Belarri handiak ditu.

BegiraAldatu


BibliografiaAldatu

  • Razas ovinas Españolas. Antonio Sanchez Belda. Maria C. Sanchez Trujiñano. Ministerio de Agricultura, Pesca y Alimentación. 1987. ISBN 84-341-0203-X

ErreferentziakAldatu

Kanpoko loturakAldatu