Ireki menu nagusia

Wikipedia β


Energia eolikoa haizea erabiliz lortzen den energia da, hau da, aire korronteek sortutako energia zinetikoa erabiliz.

Haize-energiaren erabilera oso sinplea da. Eguzkiak Lurra berotzen du, baina lurrazalaren forma irregularren eraginez, tenperatura desberdineko aire-masak sortzen dira, hots, dentsitate eta presio desberdinekoak. Desberdintasun horiek alde baterako eta besterako korronte horizontalak sortzen dituzte, hots haizea sortzen dute. Eta haize horren abiadurak (energia zinetikoa) higiaraziko ditu bere bidean jarritako errotaren palak.

Eduki-taula

HistoriaAldatu

Haize-energia aspalditik erabili izan da. Egiptoarrek Kristo aurreko 4.500. urtean jada belak erabiltzen zituzten haizearen energia aprobetxatzeko.

Haize-energia gero eta gehiago erabiltzen da. 2006ko udaberrian bertan, Espainian haize-energia bidez inoiz baino elektrizitate gehiago sortu zen, eta 7.300 MW sortu ziren haize-energiaren bidez, eskaera elektrikoaren % 24.

Haize-sorgailuakAldatu

Sakontzeko, irakurri: «Haize-sorgailu»

Gaur egun, haize-energiaren erabilera nagusia elektrizitatea sortzea da. Haize-sorgailuek edo haize-errotek, haizearen energia erabiliz, sorgailu elektriko baten ardatza birarazten dute palak birarazita.

Haize-sorgailuak norberaren erabilerarako izan daitezke, edo sare elektriko orokorrera konektatuta egon daitezke.

1970eko hamarkadako petrolio-krisiaren eraginez hasi ziren haize-energiaren ustiapenaren inguruko ikerketa sakonak. Eta azken urteotan izugarrizko garapena izan du. Gaur egun, energia berriztagarrien % 33 energia eolikotik dator.

Haize-sorgailu motakAldatu

Haize-sorgailuak bi motatakoak izan daitezke. Birarazten duten ardatza etzanda badago, horizontalak direla esango dugu, eta birarazten duten ardatza zutik badago, bertikalak. Ardatz bertikaleko errotak Savonius eta Darrieus motakoak dira. Halako sorgailuen abantaila nagusia da haizearen norabidearekiko independenteak izatea. Dena den, gaur egun ia ez dira erabiltzen.

Guk ikusten ditugun haize-sorgailuak ardatz horizontalekoak dira. Hori dela eta, haizea aurrez hartzeko biraketa-sistema automatikoa behar izaten dute.

Instalaturiko potentzia herrialdez herrialdeAldatu

Ondorengo zerrendak, munduan energia eolikoaren bidez instalaturiko potentzia handiena duten hogei herrialdeen azken urteetako datuak biltzen ditu (datuak megawattetan):

Postua Herrialdea 2005 2006 2007 2008 2009 2010
1   Txinako Herri Errepublika 1.260 2.604 6.050 12.121 25.104 44.733
2   Ameriketako Estatu Batuak 9.149 11.603 16.818 25.237 35.159 40.200
3   Alemania 18.415 20.662 22.247 23.933 25.777 27.214
4   Espainia 9.093 10.650 14.084 15.431 18.035 19.562
5   India 4.430 6.270 8.000 9.655 10.925 13.064
6   Italia 1.718 2.123 2.726 3.736 4.850 5.797
7   Frantzia 757 1.567 2.454 3.404 4.410 5.660
8   Erresuma Batua 1.332 1.963 2.389 3.288 4.070 5.203
9   Portugal 1.022 1.716 2.150 2.862 3.535 3.702
10   Danimarka 3.136 3.140 3.129 3.160 3.465 3.752
11   Kanada 683 1.459 1.856 2.369 3.319 4.008
12   Herbehereak 1.219 1.560 1.747 2.225 2.229 2.237
13   Japonia 1.061 1.394 1.538 1.880 2.056 2.304
14   Australia 708 817 824 1.494 1.712 1.991
15   Suedia 510 572 788 1.067 1.560 2.163
16   Irlanda 496 745 805 1.245 1.260 1.748
17   Euskal Herria 935 1.061 1.105 1.112 1.114
20   Grezia 573 746 871 990 1.087
19   Austria 819 965 982 995 995
20   Polonia 83 153 276 472 725
Guztira Mundukoa guztira 59.091 74.223 93.849 121.188 157.899

Abantailak eta desabantailakAldatu

Energia eolikoa guztiz berriztagarria da, eta, ondorioz, agortezina.

Erregai fosilen ordezko energia da; ez du erregai fosilik erabiltzen edota erretzen, eta ez du, hortaz, gai kutsatzailerik sortzen ezta berotegi-efektua indartzen, ezta ozono-geruza txikiagotzen ere. Eta ez da ur zikinik ez hondakinik isurtzen. Azken urteotako garapenari esker, esan dezakegu gaur egun dagoeneko teknologia heldua dela, eta prest dago beste energien errentagarritasunarekin lehiatzeko.

Energia-iturri merkea da eta beste energia-iturriekin lehiatzeko gai da. Batez ere, ingurumenari eragindako kalteak desagerrarazteko kostuak kontutan hartzen baditugu.

Desabantailei dagokienez, airea pisu espezifiko txikiko fluidoa denez, sorgailu eolikoek handiak izan behar dute. Indarretxe eolikoak haizeak indartsu eta ahalik eta jarraituen jotzen duen lekuetan kokatuta egon behar dute eta, sarri askotan, mendi-muinoetan jartzen dira. Hortaz, eragin handia dute paisaian.

Bideak egin behar dira mendi-muinoetara, eta haize-errotak jartzeko ere lan-mugimendu handiak egin behar izaten dira.

Sorgailu eolikoen artean 'pasabideak' uzten diren arren, ingurutik pasatzen diren hegaztiak besoekin jo eta hiltzeko arrisku handia dago.

Ikus, gaineraAldatu