«Afro-asiar hizkuntzak»: berrikuspenen arteko aldeak

[[XIX. mendea|XIX. mendearen]] hasieran, linguista ezberdinek amazigera, cushitiko eta egiptoera hizkuntzak filo "Hamitiko"an bildu zituzten, haien artean zuten harreman genetikoa eta talde honek [[Hizkuntza semitikoak|hizkuntza semitikoen]] filoarekin zuen harremana ohoretuz.<ref>{{Erreferentzia|izena=Merritt|abizena=Ruhlen|izenburua=A guide to the world's languages|argitaletxea=Stanford University Press|data=©1991-|url=https://www.worldcat.org/oclc/22663660|isbn=0-8047-1894-6|pmc=22663660|sartze-data=2022-05-03}}</ref> "Hamitiko" eta "Semitiko" terminoak [[Hasiera (Biblia)|Genesi]] liburuko [[Noe|Noeren]] [[Kam]] eta [[Sem]] semeen ondorengoen tribuak deskribatzen dituena.<ref>{{Erreferentzia|izena=Edgar|abizena=Gregersen|izenburua=Language in Africa : an introductory survey|argitaletxea=Gordon and Breach|data=1977|url=https://www.worldcat.org/oclc/3256139|isbn=0-677-04380-5|pmc=3256139|sartze-data=2022-05-03}}</ref>
 
== AdarrakSailkapena ==
Honako adar edo [[Hizkuntza familia|familietan]] sailkatu ohi dituzte hizkuntzalariek afro-asiar hizkuntzak:<ref>{{Erreferentzia|izena=Jennifer L.|abizena=Baker|izenburua=Human ancestry correlates with language and reveals that race is not an objective genomic classifier|orrialdeak=1572|hizkuntza=en|abizena2=Rotimi|abizena3=Shriner|izena2=Charles N.|izena3=Daniel|data=2017-12|url=http://www.nature.com/articles/s41598-017-01837-7|aldizkaria=Scientific Reports|alea=1|zenbakia=7|issn=2045-2322|pmid=28484253|pmc=PMC5431528|doi=10.1038/s41598-017-01837-7|sartze-data=2022-05-03}}</ref>
* [[Amazigera]].
* [[Hizkuntza semitikoak]]
 
Zalantzak daude ea [[hizkuntza omotikoak]] talde honetan sailkatu behar diren<ref>{{Erreferentzia|izena=Bonny|abizena=Sands|izenburua=Africa's Linguistic Diversity: Africa's Linguistic Diversity|orrialdeak=559–580|hizkuntza=en|data=2009-03|url=https://onlinelibrary.wiley.com/doi/10.1111/j.1749-818X.2008.00124.x|aldizkaria=Language and Linguistics Compass|alea=2|zenbakia=3|doi=10.1111/j.1749-818X.2008.00124.x|sartze-data=2022-05-03}}</ref><ref>{{Erreferentzia|izena=Christopher|abizena=Ehret|izenburua=The Origins of Afroasiatic|orrialdeak=1680–1680|hizkuntza=en|abizena2=Keita|abizena3=Newman|izena2=S. O. Y.|izena3=Paul|data=2004-12-03|url=https://www.science.org/doi/10.1126/science.306.5702.1680c|aldizkaria=Science|alea=5702|zenbakia=306|issn=0036-8075|doi=10.1126/science.306.5702.1680c|sartze-data=2022-05-03}}</ref> eta ea [[Bedawi hizkuntza|Beja hizkuntza]] kasuan [[cushit hizkuntzak|hizkuntza kuxitikoen]] adarrean ala adar propioan sailkatu behar den.<ref>{{Erreferentzia|izenburua=Fucus : a Semitic/Afrasian gathering in remembrance of Albert Ehrman|argitaletxea=J. Benjamins Pub. Co|data=1988|url=https://www.worldcat.org/oclc/757403748|isbn=978-90-272-7874-6|pmc=757403748|sartze-data=2022-05-03}}</ref><ref>{{Erreferentzia|izenburua=In hot pursuit of language in prehistory : essays in the four fields of anthropology : in honor of Harold Crane Fleming|argitaletxea=John Benjamins Pub|data=2008|url=https://www.worldcat.org/oclc/309831596|isbn=978-90-272-8985-8|pmc=309831596|sartze-data=2022-05-03}}</ref>
 
=== Sailkapenaren historia ===
[[IX. mendea|IX. mendean]], [[Tiaret|Tiareteko]] [[Judah ibn Quraysh]] gramalari [[Hebreera|hebreoa]] lehena izan zen hizkuntza afroasiarren bi adarrak (berbera eta semitikoa) erlazionatzen. Hizkuntza semitikoak arabiera, hebreoa eta [[aramera]] ikastetik ezagutzen zituen.<ref>{{Erreferentzia|izena=Edward|abizena=Lipiński|izenburua=Semitic languages : outline of a comparative grammar|argitaletxea=Peeters|data=2001|url=https://www.worldcat.org/oclc/46969899|edizioa=2nd ed|isbn=90-429-0815-7|pmc=46969899|sartze-data=2022-05-03}}</ref> XIX. mendean zehar, europarrek harreman hau ere proposatu zuten. 1844an, Theodor Benfeyk Etiopiko deituriko hizkuntza familia proposatu zuen, hizkuntza semitiko, amazigera eta cushitikoak barneratzen zituena.<ref>{{Erreferentzia|izena=Asya|abizena=Pereltsvaig|izenburua=Languages of the world : an introduction|argitaletxea=Cambridge University Press|data=2012|url=https://www.worldcat.org/oclc/756913021|isbn=978-1-107-00278-4|pmc=756913021|sartze-data=2022-05-03}}</ref> Urte berean, T. N. Newmanek Hausa hizkuntza eta semitikoen arteko harremana proposatu zuen, luzaroan dudan egon zena.
 
== Bibliografia ==
716

edits