«María Salas Larrazábal»: berrikuspenen arteko aldeak

Birpasa, linkak eta erreferentzia konpondu
No edit summary
(Birpasa, linkak eta erreferentzia konpondu)
 
{{biografia infotaula automatikoa}}
'''Mary Salas Larrazábal''', jaiotzez, '''María Presentación Salas Larrazábal''' ([[Burgos]], [[1922|1922ko]] [[Azaroaren 22|azaroaren 22a]], [[Madril]], [[2008|2008ko]] [[Azaroaren 15|azaroaren 15a]]), [[idazle]], [[kazetari]], helduen hezkuntzako espezialista eta Espainiako emakume laikotzaren aitzindaria izan zen. [[Ekintza Katoliko|Acción Católica/Ekintza Katolikoari]] lotuta egon zen, Manos Unidas GKEaren lehen lehendakaria izan zen. 1960an berdintasunaren aldeko borrokan aitzindaria izan zen, eta Espainiako genero-ikasketen aitzindari izan zen Emakumearen Azterketa Soziologikoen Mintegiaren sortzaileetako bat izan zen; ondoren, 1986an, Emakumeari buruzko Azterlanen Foroa sustatu zuen.<ref name=":0">{{Cite web|izenburua=El alegre cansancio » Ellacuría y Mary Salas: abrazo en el cielo|argitaletxea=|egilea=Pedro Miguel Lamet|data=16 de noviembre de 2008|url=http://blogs.21rs.es/lamet/2008/11/ellacuria-y-mary-salas-abrazo-en-el-cielo/|lana=blogs.21rs.es|accessdate=23 de agosto de 2017}}</ref>
 
== Ibilbidea ==
Bizitza osoan, [[Ekintza Katoliko|Acción Católica/Ekintza Katolikoari]] —haren buruzagi nazionala izan zen hogei urtez baino gehiagoz— eta Kultura Popularreko Zentroei lotuta egon zen, 1968 arte buru izan baitzen.
 
1960an, [[María Laffitte|María Laffittek]] bultzatutako Emakumearen Azterketa Soziologikoen Mintegiaren sortzaileetako bat izan zen. Bertan, [[Lilí Álvarez]] edo [[Elena Catena]], Consuelo de la Gándara, feminismo moderatu eta intelektualaren gunea, Espainiako genero-ikasketen aitzindari izan zen.<ref name=":2">{{Cite news|izenburua=Elena Catena, impulsora de la literatura femenina|orrialdea=|abizena1=de la Fuente|izena1=Inmaculada|data=24 de enero de 2012|url=https://elpais.com/diario/2012/01/24/necrologicas/1327359602_850215.html|accessdate=23 de agosto de 2017}}</ref>
 
=== Manos Unidas-en sortzaileetako bat ===
1960an, [[Manos Unidas|Manos Unidasen]] sortzaile eta lehen presidente nazionala izan zen, eta, Pilar Bellosillorekin batera (Vatikanoko II. Kontzilioan Espainiako emakume auditore bakarra), Emakumeen Erakunde Katolikoen Mundu Batasunaren funtsezko pieza izan zen.
 
MariaSalasMaria Salas arduratu zen Espainian «Gosearen aurkako kanpaina» abiarazteaz, eta erakundearen oinarrizko ideiak zabaltzeko idatzi ziren lehen artikuluetako asko, 1955eko UMOFCren sorrera-agirian jasotako ideien zabalkundea, non «goserako gerra» esaten baitzen, bere lumari zor zaio.
 
1968an Afrika beltzera joan zen, emakumea sustatzeko misio batean. [[Kinshasa|Kinshasan]] ([[Kongoko Errepublika Demokratikoa]]) bilera bat egin ondoren, [[Boli Kosta|Boli Kostan]], [[Kamerun|Kamerunen]] eta [[Senegal|Senegalen]] ibili ziren, ekialdeko buruzagi katolikoak independentziaren aro berrian prestatzeko. Aurretik [[Argentina|Argentinan]], [[Kolonbia|Kolonbian]] eta [[Mexiko|Mexikon]] ibili ziren, [[UNESCO|UNESCOk]] zuzendarien prestakuntzarako ordaindutako hilabeteko ikastaroan. Eta [[Madagaskar|Madagaskarren]], landa-eremuko emakumeak hezteko erabili zuten.<ref name=":3">{{ErrefErreferentzia|izenburua=MARY SALAS: “NUNCA TIENE NADIE TODA LA RAZÓN” » Redes beharCristianas|url=http://www.redescristianas.net/mary-salas-nunca-tiene-nadie-toda-la-razon/|aldizkaria=www.redescristianas.net|sartze-data=2022-04-10}}</ref>
 
Bere misioen artean, aztarna sakonena utzi zuena [[India|Indiara]] eraman zuena izan zela azaldu zuen bere memorietan. «''Gosete izugarria izan zen, azkena, nire ustez.'' ''Erroman, Acción Católicari agindu zioten bilketak egiteko. Egoera larria zen, jende asko hiltzen ari zen. 110 milioi pezeta atera genituen. Zer behar zuten galdetu genion [[Indira Gandhi|Indira Gandhiri]]. Esan ziguten arroza eta Bombayko portura iristen zitzaizkien laguntzak garraiatzeko ibilgailuak''».<ref name=":3" /> {{Erref behar}}
 
1977an, Burgosko Diputatuen Kongresurako hautagai izan zen, [[Joaquín Ruiz-Giménez|Joaquín Ruiz-Gimenezek]] sustatutako Ezker Demokratikoko alderdiaren eskutik.
 
== Emakumeen eskubideekiko konpromisoa ==
1959an argitaratu zuen bere lehen lana: ''Nosotras, las solteras/ Geu, ezkongabeok'', ez ezkontzea erabakitzen zuten emakumeei eskainia. Bere biografoak azaldu zuenez, aukera pertsonal hori duindu eta urrundu egin nahi izan zuen, «txiste askotan agertzen zen ezkongabetasun garratzetik».<ref name=":1">{{Cite news|izenburua=Mary, católica y feminista|orrialdea=|abizena1=González|izena1=Angélica|data=|url=http://www.diariodeburgos.es/noticia/ZD9C66EA1-FE59-C690-4B36A65BC5F6A22D/20131107/mary/catolica/feminista|accessdate=23 de agosto de 2017}}</ref>
 
1960an, [[María Laffitte|María Laffittek]] bultzatutako Emakumearen Azterketa Soziologikoen Mintegiaren sortzaileetako bat izan zen. Espainiako genero- eta berdintasun-azterketen aitzindari izan zen Laffitte, eta zubia izan zen feminismo moderatuaren (orbita demokratistatik hasita) eta talde feminista aldarrikatzaileenen artean.<ref name=":2">{{Cite news|izenburua=Elena Catena, impulsora de la literatura femenina|orrialdea=|abizena1=de la Fuente|izena1=Inmaculada|data=24 de enero de 2012|url=https://elpais.com/diario/2012/01/24/necrologicas/1327359602_850215.html|accessdate=23 de agosto de 2017}}</ref>
== Argitalpenak ==
 
* ''Nosotras las solteras''/ ''Gu ezkongabeak'' (1959) Juan Flors, editorea. Remanso bilduma
* ''De la promoción de la mujer a la teología feminista: cuarenta años de historia/ Emakumearen sustapenetik teologia feministara: berrogei urteko historia.'' (1993)
 
6.084

edits