«Arkitekturaren historia»: berrikuspenen arteko aldeak

Etiketak: Mugikor edizioa Mugikor web edizioa Advanced mobile edit
Etiketak: Mugikor edizioa Mugikor web edizioa Advanced mobile edit
{{sakontzeko| Antzinako Greziako arkitektura}}
 
Zalantzarik gabe, Antzinako Greziako arkitekturak, erromatarrarekin batera, eragin handien izan duen garai guztietako estiloa da. Atenasen [[Antzinate klasikoa]]ren etorreratik, K.a. V. mendean, arkitektura klasikoa [[Mendabaldeko kultura]]n eta, hortaz, zibilizazioan bertan errotu zen. K.a. 850tik K.o. 300 ingurura arte, Antzinako Graziako kultura kontinente greziarrean, [[Peloponeso]]n eta [[Egeo]]ko uharteetan loratu zen. [[Munduko Zazpi Mirari]]etako bost greziarrak ziren: Efesoko [[Artemisaren tenplua]], [[Zeusen Olinpiako estatua]], [[Halikarnasoko mausoleoa]], [[Rodasko kolosoa]] eta [[Alexandriako itsasargia]]. Hala ere, arkitektura hau ezagunagoa da bere [[greziar tenplu|tenpluengatik]], eskualde osoan hedatuta. Tenplu ezagunenak [[Partenoi]]a eta [[Erekteion]]a dira, biak [][Atenasko Akropolia]]n. Beste eraikuntza garrantzitsu batzuk antzokiak izan ziren. Tenpluek eta antzokiek [[ilusio optiko]]en eta proportzio orekatuen nahasketa konplexua erabili zuten.
 
<!----- Antzinako tenplu grekoak, oro har, hauek dira: ertz bakoitzean eskailera jarraituak dituzten oinarri bat (krepidoma izenez ezagutzen dena), zella bat (edo naos) gurtza-estatua batekin, zutabeak, taulamendu bat eta bi frontoi, bata aurrealdean eta bestea atzealdean. K.a. IV. menderako. C. Arkitekto eta igeltsero greziarrek arau sistema bat garatu zuten ordena bezala ezagutzen ziren eraikin guztietarako: doriarra, joniarra eta korintoarra. Errazago ezagutzen dira zutabeetan zehar (batez ere kapiteletan). Zutabe doriarra sendoa eta oinarrizkoa da, jonikoa meheagoa da eta lau boluta (boluta deituak) ditu kapitelaren izkinetan, eta zutabe korintiarra jonikoaren berdina da, baina kapitela erabat desberdina da eta akantoz apainduta dago. Zutabeez gain, frisoa ere desberdina zen ordenaren arabera. Doriarrak metopak eta triglifoak gutekin dituen bitartean, friso joniarrak eta korintoarrak erliebedun banda jarraitu handi bat dira.