«Zenbaki-sistema hamartar»: berrikuspenen arteko aldeak

ez dago edizio laburpenik
t (Autoritate kontrola jartzea)
No edit summary
'''Zenbaki-sistema hamartarra''' hamar zenbaki ezberdinez osaturiko [[zenbaki-sistema]] da, 10 zenbakian oinarrtzen da.
 
Normalean [0,1,2,3,4,5,6,7,8,9] zifren konbinazioz sortutako [[zenbaki]]ak dira.
== Ezaugarriak ==
Sistema hamartarra posizio-sistema bat da, hau da, zenbaki bakoitzak duen posizioaren arabera balio bat du. Honek esan nahi du 22 zenbakian, lehenengo biak bigarrenak baino 10 aldiz gehiago balio duela.
Kasu bat jarri daiteke deskonposaketa ulertzeko:<math>412 = 4 \cdot 100 + 1 \cdot 10 + 2 \cdot 1 = 4 \cdot 10^2 + 1 \cdot 10^1 + 2 \cdot 10^0</math>
 
Sistema hau 1 baino handiagoa den beste edozein zenbakirekin ere egin ahal izango litzateke. Demagun orain oinarria <math>b</math> dela. Zenbaki berria adierazteko erabiliko ditugun zifrak 0-n hasi eta <math>(b-1)</math>-eraino joan beharko lirateke eta <math>b</math>-ren berreturekin adieraziko genituzke. Adibide moduan <math>a_n a_{n-1}...a_1 a_0</math> zenbakia badugu <math>b</math> oinarrian, <math>a</math> bakoitza 0-tik <math>(b-1)</math>-era joan beharko da, bakoitzaren posizioa kontuan harturik. Zenbakiaren balioa <math>a_n\times b^{n}+a_{n-1}\times b^{n-1}+...+a_1\times b+a_0</math> izango litzateke.
:<math>412 = 4 \cdot 100 + 1 \cdot 10 + 2 \cdot 1 = 4 \cdot 10^2 + 1 \cdot 10^1 + 2 \cdot 10^0</math>
 
== Kanpo estekak ==
11

edits