«Nerbio-sistema»: berrikuspenen arteko aldeak

4 bytes added ,  Duela 2 hilabete
ez dago edizio laburpenik
t
Nerbio sistemak animalia zelulaniztun gehienetan aurkitu daitezke, baina nabarmenki aldakorrak dira konplexutasunari dagokionez. [[Belaki]]ak, [[plakozoo]]ak eta [[mesozoo]]ak dira nerbio sistemarik ez duten animalia zelulaniztun bakarrak, oso gorputz sinpleak dituztenak. [[Simetria erradial|Erradialki simetrikoak]] diren organismoen nerbio sistemak, [[ktenoforo]]ak (orrazi marmokak) eta [[knidario]]ak ([[anemona]]k, [[hidra]]k, [[koral]]ak eta [[marmoka]]k) nerbio sare hedatu batez daude osatuta. Beste animalia espezie guztiak, [[zizare]] mota batzuk izan ezik, garun bat, muin zentral bat (edo 2 muin paraleloan ezarriak) eta garunetik eta muin zentraletik ateratzen diren nerbioz osaturiko nerbio sistema bat dute. Nerbio sistemaren tamaina aldakorra da, ehun bat zelulatik zizare sinpleenetan, 300.000 milioi zeluletara [[elefante afrikar]]retan<ref>{{Erreferentzia|izena=Suzana|abizena=Herculano-Houzel|izenburua=The elephant brain in numbers|hizkuntza=English|abizena2=Avelino-de-Souza|abizena3=Neves|abizena4=Porfírio|abizena5=Messeder|abizena6=Mattos Feijó|abizena7=Maldonado|abizena8=Manger|izena2=Kamilla|izena3=Kleber|izena4=Jairo|izena5=Débora|izena6=Larissa|izena7=José|izena8=Paul R.|data=2014|url=https://www.frontiersin.org/articles/10.3389/fnana.2014.00046/full|aldizkaria=Frontiers in Neuroanatomy|zenbakia=0|issn=1662-5129|pmid=24971054|pmc=PMC4053853|doi=10.3389/fnana.2014.00046|sartze-data=2021-09-08}}</ref>.
 
Nerbio sistema zentralak zelula batetik bestera edo gorputzaren zati batetik bestera seinaleak bidali eta erantzuna jasotzen du. Nerbio sistemaren funtzionamendu txarra gerta daiteke akats genetikoen ondorioz, traumatismoen ondorioz edo toxikotasunaren ondorioz, baita infekzioen[[infekzio]]en edo [[Zahartze|zahartze biologikoaren]] ondorioz ere. [[Neurologia]] da nerbio sistemaren gaixotasunak aztertzen dituen zeintziazientzia eta hauek saihesteko asmakizun edo tratamenduak bilatzen dituena. Nerbio sistema periferikoan, arazo ohikoena nerbio kondukzioaren akatsa da, arrazoi desberdinengatik gerta daiteke [[neuropatia diabetikoa]] eta [[nahaste desmielizatzailea]], adibidez, [[esklerosi anizkoitza]] eta [[alboko esklerosi amiotrofiko]]arekin batera. [[Neurozientzia]] nerbio sistema aztertzen duen zientziaren adarra da.
 
== Egitura ==
11.275

edits