«Manuel Lorenzo de Vidaurre»: berrikuspenen arteko aldeak

ez dago edizio laburpenik
Manuel Lorenzo de Vidaurre» orriaren itzulpena eginez sortua)
 
 
{{biografia infotaula automatikoa}}
'''Manuel Lorenzo de Vidaurre y Encalada''' ([[Lima]], [[1773|1773ko]] [[Maiatzaren 19|maiatzaren 19a]] -ib., [[1841|1841eko]] [[Martxoaren 9|martxoaren 9a]]) [[Peru|Peruko]] [[Legelari|legelaria]], [[Politikari|politikaria]] eta [[Saiakeragile|saiakeragilea]] izan zen. [[Peruko Independentzia|Peruko independentziaren]] aitzindari erreformistetako bat izan zen, hau da, kolonien arazoak Espainiako Koroatik ateratako erreformekin eta metropoliaren bereizketara iritsi gabe konpondu zitezkeela uste zutenak, bi liburutan aurkeztu zituen ideiak, ''Cartas americanas'' eta ''Plan del Perú'', [[1810eko hamarkada|1810eko hamarkadan]] idatziak eta 1823aren hasieran argitaratuak. Hala ere, [[Frantzia|Frantzian]], [[Ingalaterra|Ingalaterran]], [[Espainia|Espainian]] eta [[Ameriketako Estatu Batuak|Estatu Batuetan]] barrena bidaiatu ondoren, hausnarketa sakonak egin zituen eta, azkenean, bereizketaren beharra onartu zuen (1823). Heroi independentista izatean, jada bere zerbitzu eta lege proposamenekin proiektu errepublikarraren sorkuntzan lagundu zuen. Diktadura bolivartarraren garaian, [[Simón Bolívar|Bolibar]] askatzailearen behin eta berriz losintxaria eta aurkakoa izan zen.. Peruko Justizia Auzitegi Goreneko lehen presidentea izan zen (1825), kargu hori hiru aldiz bete zuen. Kongresu Konstituziogilearen presidentea ere izan zen 1827an, eta Gobernu eta Kanpo Harremanetarako ministroa urte berean eta 1832an.
 
Gizon polifazetikoa eta talentu handikoa zen, izaera ekaiztsua eta kontraesankorra zuen (Bolívarrek "jeinu elektrikoa" deitzen zion). «Legean errepublikarren zoriontasunerako tresna eraginkorrena ikusi zuen; eta hitzean, ahoz edo idatziz, iritzi publikoa osatzeko bitartekoak; beraz, etengabe jo zuen gutun, hitzaldi, artikulu, kodifikazio proiektu eta tratatuetara, eta horien bidez herrialdearen antolaketari buruzko bere ideiak zabaldu nahi zituen. Peruko [[Zuzenbide|zuzenbideari]] egin dion ekarpena baliotsua izan da.
 
== Kanpo estekak ==
{{bizialdia|1773ko|1841eko| Vidaurre, Manuel Lorenzo de}}
 
[[Kategoria:Index Librorum Prohibitorum]]
[[Kategoria:Peruko kazetariak]]
19.119

edits