«XIX. mendea»: berrikuspenen arteko aldeak

fr -> eu
Etiketa: 2017 wikitestu editorearekin
(fr -> eu)
Mendearen amaiera aldera, Europako potentzia nagusien artean boterea lortzeko lehia gero eta oldarkorragoa bihurtu zen. [[Inperialismo]]a eta [[nazionalismo]]aren erradikalizazioa politikaren eta gizartearen militarizazioaren eskutik etorri ziren. Nazioak gero eta lehiakorrago bihurtu ahala, [[arma-karrera]] prozesu bat hasi zen.
 
[[Fitxategi:Map_Europe_alliances_1914-fren.svg|lang=eu|thumb|[[Aliantza Hirukoitza (1882)|Aliantza Hirukoitza]]ren ondorioz Europa [[Lehen Mundu Gerra]]ra bideratutako aliantzen politikan sartu zen.]]
[[1890eko hamarkada]]tik aurrera, Alemania gero eta gehiago isolatu zen Europan. Bere bide berria "bitartekari zintzoaren" politikatik urruntzea eta erretorika militarista oldarkorra izan zen. Alemaniar Inperioak Errusiarekin harremanak jarraitzeko zuen interes faltak, Frantziari, Inperio Tsaristarekin aliantza defentsibo bat eratzeko aukera eman zion, [[1853-1856]] artean [[Krimeako Gerra]] galdu ostean. Hori egitean, bere isolamendu politikoa hautsi zuen. Alemania [[Austria-Hungaria]]rekin zituen harremanetan kontzentratu zen, Italiarekin [[Aliantza Hirukoitza (1882)|hiruko aliantza izatera]] zabaldu zen [[Aliantza Bikoitza|aliantza bikoitza]]. Honek, ordea, bere lehen pitzadurak 1896an erakutsi zituen, Italiako Erresuma Frantziar Errepublikara hurbildu zenean. 1890eko hamarkadan, tirabirak izan ziren Frantzia eta Britainia Handiaren artean, euren lehia kolonialaren ondorioz. Hala ere, Frantzia, Erresuma Batua eta Alemania aurkarien hurbilketak porrot egin zuen 1900. urtean, ezin izan baitzuten adostu euren ontzidi-politikaren koordinazio bateratua. Beraz, jada 1900. urtean, [[Lehen Mundu Gerra]]n elkarren aurka borrokatu zuten bi bloke politikoak agerian zeuden. 1890eko hamarkadan gerra garrantzitsu bat gertagarriagoa bihurtu zen, baina ez zen saihestezina.