«Alde Zaharra (Iruñea)»: berrikuspenen arteko aldeak

Alde Zaharra oinezkoen gunea da, horregatik bertara garbiketa, mantenimendu edo garraio ibilgailuak edota auzoaren barnean aparkalekua duten auto pribatuak bakarrik sar daitezke. Gainontzeko ibilgailu eta autoentzat sarrera galerazi edo debekatua dago, auzoa oinezkoentzako gunea izan dadin
== Historia ==
[[Fitxategi:Barscunes.jpg|thumb|[[Barskunes]] txanpoi bat, [[Bengoda|Bengodakoa]]]]
 
=== Herrixka baskoia ===
 
[[Iruñeko katedrala|Gaur egungo katedralaren]] inguruan herri [[baskoi]] bat zegoela ezagutzen da, [[Bengoda]], eta haren gainean sortu zen [[Pompaelo]] hiri erromatarra. Badira hori baieztatzen duten [[Burdin Aroa|Burdin Aroko]] aztarnak. Gainera, bere puntu gorenean, oinplano karratuko etxeak izango lituzke, ziuraski adobez eraikiak, harriztatutako kaleren bat, lubakiak bezalako defentsa-elementuak eta harresi edo oholesi bat. [[Bengoda]] etengabeko kontaktuan [[Zeltiko (antzinako herria)|Zeltikorekin]], beren kokapen estrategiko eta komertzialagatik.<ref>{{Erreferentzia|izena=|abizena=|urtea=|izenburua=Iruñeko urruneko historia|argitaletxea=|orrialdea=|orrialdeak=|ISBN=|hizkuntza=es|url=http://www.navarraresiste.com/2015/04/historia-remota-de-pamplona.html|sartze-data=2020-11-21}}</ref>
[[Fitxategi:Pamplona. Museo de Navarra - 49675578036.jpg|thumb|[[Gazteluko plaza|Gazteluko enparantzako]] indusketetan aurkitutako [[Teseo|Teseoko]] mosaikoa, [[Pompaelo|Pompaeloko]] termetatik datorrena]]
 
=== Hiri erromatarra ===
 
=== Burguetako hiria ===
[[Fitxategi:Hotel Puerta del Camino en rojo e iglesia de S. Fermín-palazio-.jpg|thumb|[[Maiatzaren Bia kalea (Iruñea)|Maiatzaren Bia kalea]], [[Nabarreria|Nabarreria burguan]]]]
 
==== Nabarreria ====
 
Bada, jatorrizko herritarrek (''nafarrak'') [[Iruñea|Iruñeko]] hirigune zaharrean bizitzen jarraitu zuten, eta harrezkero [[Nabarreria]] izena izan zuen. Kultura-desberdintasunak ez ezik, nafarren ofizioak xumeak ziren gehienean: etxeko laguntzaileak, abeltzainak, nekazariak... Errege-aginduz, debekatua zuten frankoen ofiziorik ikastea (artisautza eta merkataritza-trebetasunak).
[[Fitxategi:Pamplona - Calle de Jarauta.jpg|thumb|[[Joaquin Jarauta kalea|Jarauta kalea]], [[San Zernin|San Zernin burguan]]]]
 
==== San Zernin burgua ====
 
Ildo beretik, pixkanaka areagotu zen haien arteko lehia, bai hiri zaharreko bizilagun ''nafarrekin'', batez ere haiek juridikoki haiekin parekatu zituztenetik, bai [[San Nikolas (Iruñea)|San Nikolas]]. Etsaitasunaren ondorioz, liskar bortitzak izan ziren, baita gerra bat ere, zeinetatik, [[Antso VII.a Nafarroakoa|Antso VII.a Azkarraren]] laguntzarekin, burtsa irabazi zuen [[1222|1222n]].
[[Fitxategi:Calle Zapatería.JPG|thumb|[[Zapateria kalea (Iruñea)|Zapateria kalea]], [[San Nikolas (Iruñea)|San Nikolas burguan]]]]
 
==== San Nikolas burgua ====
15.964

edits