«Ezker Batua (Espainia)»: berrikuspenen arteko aldeak

t
Robota: Aldaketa kosmetikoak
t (Robota: Aldaketa kosmetikoak)
 
Ezker Batua (EB) Espainiako mugimendu politiko eta soziala da, 1986an sortua eta Alderdi Politikoen Erregistroan 1992ko azarotik inskribatua. Haren helburua da gizartea sistema sozialista demokratiko baterantz aldatzea, justiziaren, berdintasunaren eta elkartasunaren printzipioetan oinarritua eta Estatu laiko, federal eta errepublikano baten arabera antolatua.
 
Bateratua da ildo politiko orokorrean eta programan, antolaketa federalean eta ideologikoki pluralean, eta hainbat erakunde eta taldek parte hartzen dute, hala nola [[Espainiako Alderdi Komunista|Espainiako Alderdi Komunistak]]k eta Ezker Errepublikanoak, bai eta beren Batzar Federaletan onartutako erakundearen politika atxikitzen, onartzen eta gauzatzen duten pertsonek ere. Gaur egun 26 000 militante eta 40 000 jarraitzaile erregistratu.
 
Azken hauteskunde orokorretan, Kataluniako [[En Comú Podem]]-en, Galiziako En Común eta Espainiako gainerako herrialdeetan Ahal Batuak aurkeztu ziren, beste indar politiko batzuekin batera, hala nola Podem-ekin eta Equorekin.
Gero Ezker Batua osatuko zuten ezkerreko alderdien arteko lehen antolakuntza-aurrekaria 1986ko otsailaren 13koa da, Federazio Aurrerakoia eta Alderdi Sozialista osatzen zuten Ezkerraren Alternatiba izeneko behin-behineko hauteskunde-koalizioaren akordioa aurkeztu zenean, Alderdi Komunistari elkartearekin bat egiteko deia egin baitzion. Ezker Batua (EB) mobilizazioen berotasunean oinarritu zen, 1986an Espainia [[Ipar Atlantikoko Itunaren Erakundea|NATO]]<nowiki/>tik ateratzea eskatzeko, NATOren Espainiako Irteeraren aldeko Gizalegezko Plataformak —[[Antonio Gala]] idazlea buru zuela— herrialdeko ia ezkerreko erakunde guztiak biltzea lortu zuenean. Erakunde horietako asko, gero, «Ezker Batuko Plataforma» koalizioan sartu ziren. [[Espainia NATOko kide izaten jarraitzeko erreferenduma|Erreferenduma 1986ko martxoaren 12an]] egin zen, eta horren emaitza NATOn jarraitzearen aldekoa izan zen, baina ia zazpi milioi boto aurka.
 
Koalizio hasiberriaren lehen bilera 1986ko apirilaren 27an egin zen, [[Cristina Almeida]] abokatuaren bulegoan, eta [[Espainiako Alderdi Komunista|Espainiako Alderdi Komunistak]]k (PCE), [[Kataluniako Alderdi Sozialista Batua]] (PSUC), Ekintza Sozialistaren Alderdiak (PASOC), Ezker Errepublikanoak (IR), Aurrerakoi Federazio, [[Alderdi Humanista (Espainia)|Alderdi Humanistak]] eta [[Alderdi Karlista (1970)|Alderdi Karlistak]] hartu zuten parte. Alderdi horiei, ondoren, [[Espainiako Herrietako Alderdi Komunista]] (PCPE) eta Langileen Batasuna-Ezkertiar Blokea (CUT-BAI) batuko zaizkie, baita hainbat politikari independente ere. Batzorde Politiko bat eratu zen hura arautzeko, Gerardo Iglesias PCEko idazkari nagusia buru zela —koalizioaren % 80 osatzen zuen alderdia—. Apirilaren 29an ofizialki eratu zen koalizioa.
[[Fitxategi:Izquierda Unida 1986.png|thumb|Ezker Batuko lehen hauteskunde-sinboloa (1986 eta 1988 artean erabilia) Espainiako Alderdi Komunistaren (PCE), Ekintza Sozialistaren (PASOC), Espainiako Herrien Komunistaren (PCPE) eta Federazio Aurrerakoiaren (FP) logotipoen multzoa zen.]]
1986ko ekainean, IUk lehen aldiz hartu zuen parte [[1986ko Espainiako hauteskunde orokorrak|hauteskunde orokorretan]], eta 7 aulki lortu zituen (aurreko orokorretan PCEk baino 3 gehiago), botoen % 4,6rekin. 1987ko udal-hauteskundeetan emaitzak hobetu egin ziren, eta botoen %7,18 lortu zen. Hala ere, urte horretan bertan, Alderdi Humanista IUtik kanporatu zuten, besteak beste, La Comunidad izeneko sekta argentinarrarekin izandako loturengatik. Alderdi Karlista ere koaliziotik kanporatu zuten. Aurrerakoi Federazio 1987an utzi zuen IU eta urtebete geroago, 1988an, desegin zen.
 
==== PSOErekin egindako itunak bazterketa ====
1989ko azaroan, Gerardo Iglesiasek dimisioa eman zuen PCEko idazkari nagusi gisa eta IUko koordinatzaile gisa; bigarren kargu horretan [[Julio Anguita|Julio Anguita Gonzálezek]] ordeztu zuen —[[Kordoba|Kordobako]]ko alkate izan zen 1979 eta 1986 bitartean, eta garai hartan PCEn oso ezaguna zen politikaria—. 1990eko azaroan, IUren II. Batzar Federala egin zen. Julio Anguita koordinatzaile izendatu zuten, eta PCEtik eta gainerako alderdietatik IUko organoetara subiranotasuna transferitzea ekarri zuen. Batzar hartan erabaki zen [[Espainiako Langile Alderdi Sozialista|PSOE]]<nowiki/>rekin ez hitzartzea, "ezkerreko idealak" traizionatu zituelako. Hala ere, Galizia, Katalunia eta Kanariar Uharteetako eskualde-federazioak IUrekin apurtuta zeuden eta autonomo gisa eratu ziren, beren akordioak bilatzeko. [[Iniciativa per Catalunya Verds|Iniciativa per Catalunyaren]] kasuan —[[Kataluniako Alderdi Sozialista Batua|PSUC]]<nowiki/>ren ondorengoa—, Rafael Ribó liderrak "ezkerreko etxe komuna" bilatzearen alde egiten zuen, PSOErekin hitzartuz.
 
1991ko abuztuan, [[Espainiako Alderdi Komunista|PCE]]<nowiki/>ko eta PASOCeko buruzagi-talde batek, Antonio Gutiérrez [[Langile Komisioak|Langile Batzordeetako]] idazkari nagusiaren laguntzarekin, IU alderdi politikoan eratzearen aldeko apustua egin zuen, hura osatzen zuten indarrak desagertuz, PCEren XIII. Kongresua egingo zen azkena izango delakoan, eta, hala, Anguitaren tesiaren aurka egin zuen. Esquerra Unida del País Valenciàk bere alderdi politiko gisa erregistratzeko erabakia hartu ondoren, IUko lehendakaritzako sektore nagusi batek babestu eta lurralde-federazioei erabateko autonomia ematearen aldeko apustua egin zuen; horren aurrean, Julio Anguitak erabaki hori Kontseilu Politiko Federalari helaraztearen aldeko apustua egin zuen, eta estatutuen urraketa zela uste zuenaren aurka egin zuen. Azkenik, PCEren edozein desegite baztertu zen. Izquierda Canaria Unida (ICU), IUren lehen erreferentea Kanariar Uharteetan, Ekimen Nazionalista (ICAN) koalizioan egon zen 1991ko hilabete batzuetan. Militantzia ez zegoen pozik IUren federatu gabeko proiektu batekin, eta "eskuinduna" zen —[[PP]]<nowiki/>rekin sinatu zituen hitzarmenengatik— PCEren eta Izquierda Unidaren proiektua berreskuratu zuen Kanarietan 1991n eta 1992an, hurrenez hurren. Ondoren, ICANek [[Kanariar Koalizioa]] sortu zuen 1993an.