«Azido desoxirribonukleiko»: berrikuspenen arteko aldeak

t
ez dago edizio laburpenik
tNo edit summary
tNo edit summary
[[azido nukleiko]] mota bat da, organismo bizi<ref>{{Erreferentzia|izena=Dr Antonio Alcalá|abizena=Malavé|izenburua=Genética de la emoción: El origen de la enfermedad|argitaletxea=Penguin Random House Grupo Editorial España|hizkuntza=es|data=2015-11-04|url=https://books.google.es/books?id=LtvRCgAAQBAJ&pg=PT33&dq=ADN+instrucciones+gen%C3%A9ticas&hl=es&sa=X&ved=0ahUKEwiXh7rl_vrkAhXox4UKHfREDHMQ6AEIMDAB#v=onepage&q=ADN%20instrucciones%20gen%C3%A9ticas&f=false|isbn=978-84-9069-206-6|sartze-data=2020-02-18}}</ref> guztien funtzionamendu eta garapenaren informazio [[genetika|genetikoa]] duena eta bere transmisioaren erantzulea dena.
 
Ikuspuntu kimikotik DNA [[nukleotido]]en polimero bat da, hau da, polinukleotido<ref>{{Erreferentzia|izena=Guillermo Cejas|abizena=Mazzotta|izenburua=Identificación por ADN|argitaletxea=Ediciones Jurídicas Cuyo|hizkuntza=es|data=2000|url=https://books.google.es/books?id=jUogibUU7igC&pg=PA324&dq=ADN+es+un+pol%C3%ADmero&hl=es&sa=X&ved=0ahUKEwiwz8rH__rkAhWHy4UKHbUMAjcQ6AEIKTAA#v=onepage&q=ADN%20es%20un%20pol%C3%ADmero&f=false|isbn=978-987-527-014-5|sartze-data=2020-02-18}}</ref> bat. Polimero bat elkarrekin lotutako unitate sinple askoz osatutako konposatua da, ''bagoi'' askoz osatutako ''tren'' bat bezalakoa. DNAn ''bagoi'' bakoitza nukleotido bat da, eta aldi berean nukleotido bakoitza [[azukre]] ([[desoxirribosa]]), base nitrogenatu ([[adenina]]→A, [[timina]]→T, [[zitosina]]→C edo [[guanina]]→G) eta [[fosfato]] talde batez osatuta dago, azken hau izanik ''bagoiak'' elkarren artean lotzen dituena. ''Bagoi'' edo nukleotido bat bestetik bereizten duena base nitrogenatua da, horregatik DNA sekuentzia base nitrogenatuak bakarrik aipatuz izendatzen da. Lau base hauek sekuentzian duten ordena informazio genetikoa kodifikatzen duena da, esaterako, ATCGATCG... Organismo bizietan DNA nukleotido kate bikoitz moduan agertzen da non bi kateak [[hidrogeno zubi]]en<ref>{{Erreferentzia|izenburua=Publication Name:|data=2013-05-18|url=https://web.archive.org/web/20130518231739/http://feelsynapsis.com/jof/001/index.html?pageNumber=118|aldizkaria=web.archive.org|sartze-data=2020-02-18}}</ref> bidez lotuta agertzen diren.
 
Zelulak DNAk duen informazioa erabili ahal izateko, nukleotidoak RNA ([[azido erribonukleiko]]a) molekulak emanez kopiatzen dira. RNA molekulak DNAtik kopiatzen dira [[transkripzio (genetika)|transkripzio]] izeneko prozesu baten bidez. RNA molekula hauek nukleoan prozesatu ondoren, zitoplasmara irteten dira erabiliak izateko. RNAk duen informazioa kode genetikoa erabiliz itzultzen da, [[proteina|proteinen]] [[aminoazido]] sekuentziak osatuz. Nukleotido hirukote ([[kodoi|kodon]]) bakoitzak aminoazido bat emango du eta ondoren aminoazido hauek elkartuko egingo dira [[lotura peptidiko]]en bidez proteinak osatuz. RNA erabiliz proteinak sintetizatzeko prozesu honi [[itzulpen (genetika)|itzulpena]] esaten zaio.
11

edits