«Kristautasun»: berrikuspenen arteko aldeak

1.537 bytes added ,  Duela 1 urte
Etiketa: 2017 wikitestu editorearekin
Etiketa: 2017 wikitestu editorearekin
=== Pizkundearen osteko garaia ===
[[Dibergentzia Handia]] bezala ezagutzen zen garaian, mendebaldean, [[Ilustrazioa]]ren aroa eta [[iraultza zientifikoa]]k aldaketa sozial handiak ekarri zituztenean, kristautasunak [[eszeptizismo]] modu batzuei eta ideologia politiko moderno batzuei aurre egin behar izan zien, [[sozialismo]]aren eta [[liberalismo]]aren bertsioak kasu<ref>{{Erreferentzia|abizena=Novak, Michael.|izenburua=Catholic social thought and liberal institutions : Freedom with justice|argitaletxea=Transaction|data=1989|url=https://www.worldcat.org/oclc/18321470|edizioa=2nd ed|isbn=0887387632|pmc=18321470|sartze-data=2019-09-20}}</ref>. Gertaerak [[antiklerikalismo]] hutsetik hasi eta kristautasunaren aurkako eztanda bortitzetaraino zihoazen, hala nola [[Frantziaren deskristautasuna]] [[Frantziako Iraultza]]n, [[Espainiako Gerra Zibila]] eta mugimendu [[marxista]] batzuk, bereziki [[Errusiako Iraultza]] eta [[kristauen jazarpena Sobietar Batasunean]] [[Estatu ateismo]]aren pean<ref>{{Erreferentzia|izenburua=Religion and the State in Russia and China : Suppression, Survival, and Revival|argitaletxea=Bloomsbury Academic|data=2011|url=http://dx.doi.org/10.5040/9781501300608|isbn=9781441102294|sartze-data=2019-09-20}}</ref><ref>{{Erreferentzia|abizena=Adappur, Abraham, 1926-|izenburua=Religion and the cultural crisis in India and the West : an ecumenical inquiry|argitaletxea=Intercultural Publications|data=2000|url=https://www.worldcat.org/oclc/48517009|isbn=8185574472|pmc=48517009|sartze-data=2019-09-20}}</ref>.
 
Europan presio berezia egin zuen [[nazio-estatu]]en eraketak [[Aro Napoleonikoa]]ren ondoren. Europako herrialde guztietan talde kristau ezberdinak, neurri handiagoan edo txikiagoan, elkarren artean eta Estatuarekin lehian zeuden. Aldagaiak izendapenen tamaina erlatiboa eta estatuen orientazio erlijioso, politiko eta ideologikoa izan ziren. [[Friburgoko Unibertsitatea|Friburgoko Unibertsitateko]] [[Urs Altermatt]]ek, Europan dagoen katolizismoari espezifikoki begira, lau eredu identifikatzen ditu Europako nazioentzat. [[Belgika]], [[Espainia]] eta [[Austria]] bezalako gehiengo katolikoa duten herrialdeetan, neurri bateraino, komunitate erlijioso eta nazionalak gutxi gorabehera berdinak dira. Sinbiosi kulturala eta bereizketa [[Polonia]]n, [[Irlandako Errepublika]]n eta [[Suitza]]n daude, elkarren artean lehiatzen diren izendapenak dituzten herrialde guztiak. Lehia [[Alemania]]n dago, [[Herbehereak|Herbehereetan]], eta berriro Suitzan, gutxiengo diren populazio katolikoak dituzten herrialde guztiak, neurri handiagoan edo txikiagoan nazioarekin identifikatzen direnak. Azkenik, erlijioaren (berriro ere, katolizismoa) eta Estatuaren arteko banaketa neurri handi batean [[Frantzia]]n eta [[Italia]]n dago, non Estatua Eliza Katolikoaren autoritatearen aurka aktiboki agertu zen<ref>{{Erreferentzia|izenburua=Religion und Nation : Katholizismen im Europa des 19. und 20. Jahrhunderts|argitaletxea=Kohlhammer|data=2007|url=https://www.worldcat.org/oclc/185038732|isbn=3170199773|pmc=185038732|sartze-data=2019-09-20}}</ref>.
 
== Kristau taldeak ==