«Fagot»: berrikuspenen arteko aldeak

24 bytes removed ,  Duela 13 urte
ez dago edizio laburpenik
(Orrialde berria: Fagota, haize-egurraren familiako instrumentu musikala da, flauta trabesera, klarinetea, oboea eta korno ingelesa bezala. Bere altuera, 156 zentimetrokoa da, eta bar...)
 
'''Fagota,''' haize-egurraren familiako instrumentu musikala da, [[flauta trabesera]], [[klarinetea]], [[oboea]] eta [[korno ingelesa]] bezala. Bere altuera, 156 zentimetrokoa da, eta barneko zuloa, 250ekoa. Mihi bikoitza du.
 
 
== '''Orkestra sinfonikoetan''' ==
 
== '''Orkestra sinfonikoetan''' ==
Orkestra sinfonikoetan, ohi, 4 fagot erabiltzen dira, horietako batek, kontrafagot lana egin dezan halakorik behar denean. Ateratzen duen soinua, oso egokia izaten da eskena liriko edo komikoetarako.
 
== '''Fagotaren sistemak''' ==
 
''' ===Heckel sistema''' ===
== '''Fagotaren sistemak''' ==
Heckel sistema, alemaniarra da, eta, XIX. mendetik hona, gailendu den sistema da. [[Carl Almenräder]] izan zen sistema hau garatu zuena, 1.8231823. urtetik aurrera. [[Gottfried Weber]] ikertzaile akustikoak lagunduta, 4 oktaba lortzen zituen 17 giltzetako fagota eraiki zuen. Almenräderren hobekuntzak, 1.823ko1823ko hitzarmen batekin hasi ziren. Bertan, entonazioa, erantzuna eta giltzen sistema gehituz eta aldatuz jotzeko erraztasun teknikoa deskribatu zituen. Schotten lantegian lan egiteak, diseinu berri hauen arabera instrumentuak eraiki eta frogatzeko ahalbidea eman zion. Hauen emaitzak "Caecilia"n, Schotten etxeko egunkarian argitaratu ziren. Instrumentuak eraikitzen jarraitu zuen 1.8431843. urtean hil zen arte. Schotten lantegia utzi eta gero, 1.8311831. urtean, bere lantegi propioa sortu zuen, sistemari izena emango zion [[Johann Adam Heckel]]ekin batera.
 
 
''' Heckel sistema'''
Heckel sistema, alemaniarra da, eta, XIX. mendetik hona, gailendu den sistema da. [[Carl Almenräder izan zen sistema hau garatu zuena, 1.823. urtetik aurrera. [[Gottfried Weber]] ikertzaile akustikoak lagunduta, 4 oktaba lortzen zituen 17 giltzetako fagota eraiki zuen. Almenräderren hobekuntzak, 1.823ko hitzarmen batekin hasi ziren. Bertan, entonazioa, erantzuna eta giltzen sistema gehituz eta aldatuz jotzeko erraztasun teknikoa deskribatu zituen. Schotten lantegian lan egiteak, diseinu berri hauen arabera instrumentuak eraiki eta frogatzeko ahalbidea eman zion. Hauen emaitzak "Caecilia"n, Schotten etxeko egunkarian argitaratu ziren. Instrumentuak eraikitzen jarraitu zuen 1.843. urtean hil zen arte. Schotten lantegia utzi eta gero, 1.831. urtean, bere lantegi propioa sortu zuen, sistemari izena emango zion [[Johann Adam Heckel]]ekin batera.
 
Hurrengo 50 urteetan, fagotari hobekuntza gehiago egin zizkioten Heckelen ondorengoek, eta hauena, fagot estandarra bihurtu zen, beste batzuk eraikitzen jarrai zezaten. Hogeigarren mendean, Heckelen fagotak izan ziren agintari merkatuan.
 
'''===Buffet sistema''' ===
 
'''Buffet sistema'''
 
Honi, sistema frantsesa ere deritzo. Sistema hau, Heckelena baino lehenago garatzen hasi zen. Baina ez zen alemaniarrarena bezain iraultzailea izan. Ez ziren erabiltzeko erosoak, Heckelen fagotekin alderatuz gero. Baina, askoren ustez, askoz espresiboagoak dira. Oraindik, sistema hontako fagotak eraikitzen dira, Parisen zehazki, Buffet-Crampon eta Selmerrek.
 
== '''Fagotarentzat musikalanak idatzi zituztenak''' ==
 
*[[Antonio Vivaldi]]
== '''Fagotarentzat musikalanak idatzi zituztenak''' ==
*[[Paul HindemithDukas]]
 
*[[AntonioPaul VivaldiHindemith]]
*[[PaulMaurice DukasRavel]]
[[Paul Hindemith]]
[[Maurice Ravel]]
 
eta beste hainbat konposatzaile ospetsu.
 
==Ikus, gainera==
*[[Musika klasikoa]]
 
*[[Wolfgang Amadeus Mozart]]
[[Musika klasikoa]]
*[[Ludwig van Beethoven]]
[[Wolfgang Amadeus Mozart]]
[[Ludwig van Beethoven]]
 
[[ca:Fagot]]
25.256

edits