«Orogenia hertziniar»: berrikuspenen arteko aldeak

Etiketa: 2017 wikitestu editorearekin
== Eraketa ==
Plaka tektonikoen konbergentziaren ondorioz [[Siluriar]]<nowiki/>rean jazotako [[Orogenia Kaledoniarra]]<nowiki/>k jarraipena izan zuen Devoniarretik aurrera, Orogenia Hertziniarraren bidez. Bi orogenia horiek garrantzi handia izan zuten Pangea superkontinentearen eraketan.
 
<nowiki/><nowiki/>[[Fitxategi:Pangea_250.png|link=https://eu.wikipedia.org/wiki/Fitxategi:Pangea_250.png|thumb|256x256px|Iraganera joanez Pangea superkontinentearen geometria nolakoa zen erakusten da.]]
 
[[Ordoviziar]]<nowiki/>rean, Gondwana deritzon kontinente-eremu batek (gaur eguneko [[Hego Amerika]]<nowiki/>k, [[Afrika]]<nowiki/>k, [[Antartika]]<nowiki/>k eta [[Australia]]<nowiki/>k osatzen dutena) [[Hego Poloa|Hego-Poloa]]<nowiki/>ren eta [[Ekuatore|Ekuatorea]]<nowiki/>ren arteko eremua hartu zuen. Mendebalderago beste hiru masa kontinental handi zeuden momentu horretan, triangelu antzeko bat osatzen zutenak: [[Laurentia]], [[Siberia]] eta [[Baltika]]. Hegoalderago, aldiz, [[uhartedi]] handi bat zegoen, Avalonia deritzona. Ipar Gondwanatik bereizi zen Ordoviziar goiztiarrean, [[Rift gunea|rift]] prozesu bat jasan ondoren.
 
Itsas hondoaren Avalonia hegoalderanzko hedapenak Laurentia iparralderantz bultzatu zuen lurrazal ozeanikoa eta goranzko bultzada eman zien Ipar Apalatxeei Kaledoniar Orogeniako Akadiar fasean. Aldi berean, [[Tornquist]] itsasoa guztiz itxi zen Avaloniaren eta Baltikaren elkar erakartzearen ondorioz. Horrela, Avaloniak kontinente berria izango zen Laurasiaren hegoaldeko kostaldea osatuko zuen.
[[Fitxategi:Pangea_250.png|link=https://eu.wikipedia.org/wiki/Fitxategi:Pangea_250.png|thumb|256x256px|Iraganera joanez Pangea superkontinentearen geometria nolakoa zen erakusten da.]]
 
Devoniar amaieran eta [[Karbonifero|Karboniferoa]]<nowiki/>n, [[Europa]] hegoaldeko [[Armorika]] uhartedia Avaloniarantz bultzatuta, bigarren kolisio-eremu bat gertatu zen Apalatxeen ekialdean. Gondwanaren eta Laurasiaren arteko talka jazo zen Karbonifero goiztiarrean.