«Metamorfismo»: berrikuspenen arteko aldeak

21 bytes removed ,  Duela 1 urte
(Hainbat zuzenketak egin ditut loturetan)
Etiketa: 2017 wikitestu editorearekin
 
 
== Metamorfismo motak: ==
=== Kontaktuzko metamorfismoa ===
 
==== KONTAKTUZKO METAMORFISMOA: ====
[[Fitxategi:Kontaktyzko metamorfismoa.png|thumb|Metamorfismoaren aureola ikus daiteke marrazkiaren beheko eskualdeko partean]]
Material magmatiko batek arroka hotzekin kontaktuan sartzen den guneetan ematen den metamorfismoa da. Tenperatura aldaketa honek eragina zuzena du arroka hotzaren [[tenperatura|tenperaturan]], baina [[Presio atmosferiko|presioa]] aldatu gabe, hots, konstante mantenduz.<ref>{{Cite web|url=http://biologiaygeologia.org/unidadbio/bio1/u2_tectonica/u2_t4_magmatismo/232_metamorfismo_de_contacto.html|izenburua=|sartze-data=|egunkaria=|aldizkaria=|abizena=|izena=|egile-lotura=|hizkuntza=|formatua=}}</ref>[[Magma|Magmaren]] inguruan aureola izeneko lekua sortzen da, non arroken arteko kontaktua ematen den. Hauen tenperatura igotzean arrokaren [[mineralak]] eta ehundura aldatuko da, arroka berri bat sortuz.<ref>{{Cite web|url=https://inesfbl.wordpress.com/2013/06/22/tipos-de-metamorfismo-de-contacto-y-regional/|izenburua=|sartze-data=|egunkaria=|aldizkaria=|abizena=|izena=|egile-lotura=|hizkuntza=|formatua=}}</ref>
 
=== Eskualdeko metamorfismoa ===
 
==== ESKUALDEKO METAMORFISMOA: ====
Aurreko metamorfismoa baino eremu zabalago batean gertatzeko aukera dago. Bi plaka litosferikoen arteko talkaren ondorioz gerta daiteke arroken zapalketa emanez. Denborarekin arrokak bata bestearen gainean jartzea gerta daiteke beherago daudenak presio handiagoa jasoz. Beste aukera bat plaken arteko [[subdukzioa]] gertatzea da. Gertaera honetan parte hartzen duten arrokak tenperatura eta presio oso altuak jasotzen dute.<ref>{{Cite web|url=https://inesfbl.wordpress.com/2013/06/22/tipos-de-metamorfismo-de-contacto-y-regional/|izenburua=|sartze-data=|egunkaria=|aldizkaria=|abizena=|izena=|egile-lotura=|hizkuntza=|formatua=}}</ref>
 
==== METAMORFISMOMetamorfismo DINAMIKOA:dinamikoa ====
Lurreko geruzaren mugimenduak eragindako [[faila]] guneetan arrokek jasotzen dituzten presioa oso altua da. Presio hauen igoera arroka berriak sortzearen arrazoia da.<ref>{{Cite web|url=http://recursos.cnice.mec.es/biosfera/alumno/2ESO/tierrin/roca2.htm|izenburua=|sartze-data=|egunkaria=|aldizkaria=|abizena=|izena=|egile-lotura=|hizkuntza=|formatua=}}</ref>
 
==== EHORZKETAEhorzketa METAMORFISMOA:metamorfismoa ====
Hirugarren metamorfismo mota hau ez dago [[Magmatismo|magmatismoarekin]] edo [[Deformazio|deformazioarekin]] erlazionatuta. Gainera presio eta tenperaturaren arteko erlazioa txikia da. Ehorzketa metamorfismoaren arroka erresultanteek birkristaltze osoa edo partziala aurkezten dute.<ref>{{Cite web|url=https://glosarios.servidor-alicante.com/mineria/metamorfismo-por-enterramiento|izenburua=|sartze-data=|egunkaria=|aldizkaria=|abizena=|izena=|egile-lotura=|hizkuntza=|formatua=}}</ref> [[Sedimentu|Sedimentuak]] [[Arro sedimentario|arro sedimentariora]] hurbiltzen direnean presioa eta tenperatura handitzen dira. Tenperatura nahiko handia denean erreakzio metamorfikoak sortzen dira eta gradu baxuko [[Arroka metamorfiko|arroka metamorfikoak]] eratzen dira.<ref>{{Cite web|url=https://geologiaweb.com/rocas-metamorficas/|izenburua=|sartze-data=|egunkaria=|aldizkaria=|abizena=|izena=|egile-lotura=|hizkuntza=|formatua=}}</ref>
 
 
=== Metasomatismoa eta metamorfismo hidrotermala ===
==== METASOMATISMOA ETA METAMORFISMO HIDROTERMALA: ====
[[Fitxategi:Metamorfismo de impacto.gif|thumb|Meteorito inpaktu baten ondorioz sortutako talken uhinak]]
[[Metasomatismo|Metasomatismoan]], hainbat fluido akuosoen bitartez arroka baten osagai kimikoak kentzean edo gehitzean arduratzen den prozesu geologikoa da, arroka egoera solidoan mantentzeko asmoarekin. Metamorfismo hidrotermala, berriz, prozesu geologiko bat da, non, [[sedimentu|sedimentuek]] edo arrokek, kimikoki aktiboak diren tenperatura altuko fluidoen zirkulazioa sufritzen duten. Tenperatura eta presio baxuko egoeretan ematen da eta erreakzio batzuen abiaduran eta konposizio mineralean eragina du. Hauen jatorria era askotakoa da eta bere dedukzioa konposatu hauen konposizio [[Isotropia|isotopikoen]] ikerketan datza. Honi esker fluido hidrotermal baten jatorria magmatikoa, metamorfikoa, sedimentarioa, meteorikoa eta uren nahastea izan daiteke. <ref>{{Cite web|url=https://es.wikipedia.org/wiki/Alteraci%C3%B3n_hidrotermal|izenburua=|sartze-data=|egunkaria=|aldizkaria=|abizena=|izena=|egile-lotura=|hizkuntza=|formatua=}}</ref>
 
=== Talka metamorfismoa ===
 
==== TALKA METAMORFISMOA ====
Laborategiko ikerketa, [[leherketa nuklear]] edo [[inpaktu meteoritiko|inpaktu meteoritikoen]] ondorioz sortutako talka [[uhin|uhinen]] efektua da. Metamorfismo honetan presio oso altuko egoerak eman dira eta hainbat eten agerpenak sortu egin dira meteoritoek botatako materialaren ondorioz.<ref>{{Cite web|url=https://es.wikipedia.org/wiki/Metamorfismo#Metamorfismo_de_choque|izenburua=|sartze-data=|egunkaria=|aldizkaria=|abizena=|izena=|egile-lotura=|hizkuntza=|formatua=}}</ref>
 
 
== Metamorfismoaren historia ==